សហព័ន្ធនិស្សិតបញ្ញវន្តកម្ពុជា ប្រកាសប្រមូលផ្តុំយុវជនសិស្សនិស្សិត និងប្រជាពលរដ្ឋធ្វើបាតុកម្មអហិង្សានៅមុខស្ថានទូតវៀតណាម ប្រចាំកម្ពុជា ដើម្បីទាមទារឲ្យអ្នកនាំពាក្យស្ថានទូតនេះទទួលស្គាល់ប្រវត្តិសាស្ត្រនៃការបាត់បង់ទឹកដីកម្ពុជាក្រោម។ មន្ត្រីសាលារាជធានីមិនទាន់សម្រេចបែបណានៅឡើយទៅលើគម្រោងដឹកនាំធ្វើបាតុកម្មមុខស្ថានទូតវៀតណាម នៅសប្ដាហ៍ខាងមុខនេះទេ។
សហព័ន្ធនិស្សិតបញ្ញវន្តកម្ពុជា ចេញសេចក្ដីអំពាវនាវ និងបង្ហាញឲ្យដឹងពីគម្រោងប្រមូលផ្តុំក្រុមយុវជនធ្វើបាតុកម្មនៅមុខស្ថានទូតវៀតណាម នៅថ្ងៃអង្គារ ទី៨ ខែកក្កដា ចាប់ពីម៉ោង ៨ព្រឹក ដល់ម៉ោង ១២ថ្ងៃត្រង់។
ប្រធានសហព័ន្ធនិស្សិតបញ្ញវន្តកម្ពុជា លោក ម៉ៅ ពិសេស បញ្ជាក់ថា គោលបំណងដឹកនាំធ្វើបាតុកម្មនេះ ដើម្បីសម្ដែងមតិទាមទារឲ្យអ្នកនាំពាក្យស្ថានទូតវៀតណាម ប្រចាំកម្ពុជា ឲ្យទទួលស្គាល់រឿងរ៉ាវពិតនៃប្រវត្តិសាស្ត្របាត់បង់ទឹកដីកម្ពុជាក្រោម។ លោកថា ទឹកដីកម្ពុជាក្រោម ត្រូវអាណានិគមនិយមបារាំង កាត់ប្រគល់ទៅឲ្យវៀតណាម គ្រប់គ្រងនៅឆ្នាំ១៩៤៩ មិនមែនជាទឹកដីវៀតណាម យូរលង់មកហើយដូចមន្ត្រីនាំពាក្យស្ថានទូតវៀតណាម លើកឡើងទេ។
លោក ម៉ៅ វិសេស ចាត់ទុកសម្ដីនេះថាមានចេតនាបំភ្លៃប្រវត្តិសាស្ត្រ និងប្រមាថមកលើប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរទាំងមូល៖ «នៅថ្ងៃទី៨ អាទិត្យក្រោយនេះ ជាឱកាសមួយដែលយុវជនយើងដឹងអំពីព្រឹត្តិការណ៍នៅឆ្នាំ១៩៤៩»។
គម្រោងធ្វើបាតុកម្មនៅមុខស្ថានទូតវៀតណាម របស់សហព័ន្ធនិស្សិតនៅព្រឹកថ្ងៃទី៨ ខែកក្កដា មានយុវជនប្រមាណ ១០០នាក់ចូលរួម និងអំពាវនាវដល់ពលរដ្ឋខ្មែរទូទៅចូលរួមសម្ដែងមតិទៅតាមឆន្ទៈឲ្យបានច្រើន។
មន្ត្រីនាំពាក្យស្ថានទូតវៀតណាម ប្រចាំកម្ពុជា លោក ត្រឹង វ៉ាន់ថុង កាលពីថ្ងៃទី៦ ខែមិថុនា អះអាងថា បារាំងមិនបានកាត់ទឹកដីខ្មែរកម្ពុជាក្រោម ទៅឲ្យវៀតណាមទេ គឺដីកម្ពុជាក្រោមជាទឹកដីរបស់វៀតណាម តាំងពីយូរយារមកហើយ។ ការអះអាងនេះ ជាការឆ្លើយតបទៅសហគមន៍ខ្មែរកម្ពុជាក្រោម ដែលថ្លែងនៅក្នុងពិធីរំលឹកខួប ៦៥ឆ្នាំ នៃថ្ងៃបាត់បង់ទឹកដីកម្ពុជាក្រោម ដែលបច្ចុប្បន្នស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់វៀតណាម៖ «ថ្ងៃណាបារាំង កាត់ដីហ្នឹងប្រគល់ឲ្យវៀតណាម អាហ្នឹងគឺជាការប្រឌិតពាក្យ ការមួលបង្កាច់ ការចោទប្រកាន់ដោយគ្មានមូលដ្ឋានច្បាប់អីទេ ដូចគ្មានភស្តុតាង តឹកតាងជាប្រវត្តិសាស្ត្រទេ។ មុនឆ្នាំ១៨៥៨ ហ្នឹង ទឹកដីហ្នឹងគឺវៀតណាម គ្រប់គ្រង ជារបស់វៀតណាម ហើយ»។
ទាក់ទងបញ្ហានេះដែរ លោក ឡុង ឌីម៉ង់ មន្ត្រីនាំពាក្យសាលារាជធានីភ្នំពេញ ឲ្យដឹងថា សាលារាជធានីបានទទួលលិខិតជូនដំណឹងធ្វើបាតុកម្មរបស់សហព័ន្ធនិស្សិតរួចហើយ ប៉ុន្តែមិនទាន់សម្រេចបែបណាទេ។
ចំណែកលោក ថាច់ សេដ្ឋា ប្រធានសមាគមខ្មែរកម្ពុជាក្រោមវិញ ថ្លែងគាំទ្រសហព័ន្ធនិស្សិតធ្វើបាតុកម្មនៅមុខស្ថានទូតវៀតណាម ហើយលោកអះអាងថា នឹងកេណ្ឌមនុស្សចូលឲ្យបានច្រើន។ បន្ថែមលើនេះ នៅថ្ងៃទី៦ ខែកក្កដា នឹងរៀបចំវេទិកាសាធារណៈមួយដើម្បីប្រមូលយកអនុសាសន៍នានា និងឯកសារផ្សេងៗទាក់ទងទឹកដីកម្ពុជាក្រោម ដើម្បីចងក្រងជាឯកសារផ្លូវការដាក់ជូនរដ្ឋាភិបាលវៀតណាម ឲ្យទទួលស្គាល់ការពិតនៃប្រវត្តិសាស្ត្រទឹកដីខ្មែរកម្ពុជាក្រោម។
ករណីនេះ លោក ថាច់ សេដ្ឋា ទាមទារឲ្យអ្នកនាំពាក្យស្ថានទូតវៀតណាម សុំទោសជាសាធារណៈ ព្រោះជាប្រមាថមើលងាយដល់ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរធ្ងន់ធ្ងរ។ លោកថា មានភស្តុតាងជាច្រើន រួមមានឈ្មោះវត្តអារាម ភូមិស្រុក ខេត្ត គឺសុទ្ធជាឈ្មោះភាសាខ្មែរសុទ្ធសាធ ដែលបញ្ជាក់ថា ទឹកដីកម្ពុជាក្រោម មិនមែនជារបស់វៀតណាម។ ទោះវៀតណាម បានប្ដូរឈ្មោះទីតាំងទាំងនោះជាច្រើនលើកច្រើនសាទៅជាភាសារបស់ខ្លួនដើម្បីបំបាត់ភស្តុតាងនៃភូមិសាស្ត្រទាំងនេះក្តី។ លោកសង្កត់ធ្ងន់ថា ភស្តុតាងសំខាន់ដែលបដិសេធវៀតណាម មិនអាចប្រកែកបានមួយទៀត គឺអាណានិគមបារាំង បានកាត់ទឹកដីខ្មែរកម្ពុជាក្រោម ទៅឲ្យអាជ្ញាធរវៀតណាម ត្រួតត្រារហូតសព្វថ្ងៃ គឺយោងតាមច្បាប់អាណានិគមបារាំង ចុះថ្ងៃទី៤ ខែមិថុនា ឆ្នាំ១៩៤៩។
គិតមកដល់ឆ្នាំ២០១៤ នេះ គឺមានរយៈពេល ៦៥ឆ្នាំហើយ ដែលប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរកម្ពុជាក្រោមប្រមាណ ១០លាននាក់ជាអតីតម្ចាស់ទឹកដីម្ចាស់ស្រុក បានរស់នៅក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់វៀតណាម។ ប៉ុន្តែឯកសារផ្លូវការរបស់រដ្ឋការប្រទេសវៀតណាម បង្ហាញថា ពលរដ្ឋខ្មែរកម្ពុជាក្រោមមានចំនួនជាង ១លាននាក់ប៉ុណ្ណោះ៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖
ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។
