សង្គមស៊ីវិលដែលធ្វើការពាក់ព័ន្ធនឹងចរាចរណ៍ បានសង្កេតឃើញថា នៅពេលមានពិធីបុណ្យធំម្តងៗ ដែលជាពេលឈប់សម្រាកពីការងារ ដូចជាពិធីបុណ្យចូលឆ្នាំ ជាដើម អត្រាអ្នកបើកបរមិនគោរពច្បាប់មានចំនួនកើនឡើង ដែលបង្កឲ្យមានគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍។ អ្នកជំនាញក្រើនរំឭកដល់អ្នកប្រើប្រាស់ផ្លូវ ឲ្យគោរពច្បាប់ ដើម្បីកាត់បន្ថយគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ក្នុងពិធីបុណ្យចូលឆ្នាំ។
សង្គមស៊ីវិលដែលធ្វើការពាក់ព័ន្ធនឹងចរាចរណ៍ ព្រួយបារម្ភប្រជាពលរដ្ឋបើកបរបំពានច្បាប់ចរាចរណ៍ ខណៈពិធីបុណ្យចូលឆ្នាំចំនួន ៣ថ្ងៃ គិតចាប់ពីថ្ងៃទី១៤ ដល់ថ្ងៃទី១៦ ខែមេសា នឹងអាចបង្កឲ្យមានអត្រាអ្នកស្លាប់ដោយសារគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍កើនឡើង។
មន្ត្រីជំនាញសុវត្ថិភាពចរាចរណ៍នៃអង្គការសម្ព័ន្ធអន្តរជាតិ ទប់ស្កាត់ផលប៉ះពាល់គ្រឿងស្រវឹង (IARD) លោក មាស ចាន់ឌី បានប្រាប់វិទ្យុអាស៊ីសេរី នៅថ្ងៃទី១២ ខែមេសា ថា ពិធីបុណ្យចូលឆ្នាំ គឺជាពេលវេលាដែលគ្រួសារខ្មែរជួបជុំគ្នា និងអាចធ្វើដំណើរទៅតំបន់កម្សាន្តនានាទូទាំងប្រទេសកម្ពុជា។ ជាការកត់សម្គាល់ នៅពេលដែលប្រជាពលរដ្ឋធ្វើដំណើរពេលពិធីបុណ្យជាតិម្តងៗនោះ គឺជៀសមិនផុតពីគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ និងបណ្ដាលឲ្យមនុស្សជាច្រើននាក់ស្លាប់ និងរបួសជាង ៩០% កើតឡើងមកពីកត្តាមនុស្សបើកបរមិនគោរពច្បាប់ និងខ្វះការប្រុងប្រយ័ត្ន។
អ្នកជំនាញគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍រូបនេះ ក្រើនរំឭកដល់អ្នកប្រើប្រាស់ផ្លូវទាំងអស់ ឲ្យគោរពច្បាប់ ដើម្បីកាត់បន្ថយគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ក្នុងពិធីបុណ្យចូលឆ្នាំឲ្យមានប្រសិទ្ធភាព៖ « ខ្លះគាត់ហូបគ្រឿងស្រវឹង ហើយខ្លះគាត់បើកបរក្នុងល្បឿនកំណត់ ខ្លះគាត់ធ្វេសប្រហែសពេលបើកបរ និងមានកត្តាមិនគោរពច្បាប់ជាច្រើនទៀត ដែលជាមូលហេតុចម្បងបណ្ដាលឲ្យមានគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍។ ដូច្នេះ សូមឲ្យប្រជាពលរដ្ឋអ្នកដែលប្រើប្រាស់ផ្លូវទាំងអស់ សូមមេត្តាគោរពតម្លៃនៃជីវិតរបស់ខ្លួន និងសូមឲ្យតម្លៃទៅអ្នកប្រើប្រាស់ផ្លូវដទៃទៀតដែលនៅលើផ្លូវ រួមជាមួយយើង។ ហេតុនេះ ចូលកុំបំពានច្បាប់ឲ្យសោះ »។
លិខិតអំពាវនាវរបស់គណៈកម្មាធិការជាតិសុវត្ថិភាពចរាចរណ៍ផ្លូវគោករបស់ក្រសួងមហាផ្ទៃ ចេញនៅថ្ងៃទី១១ ខែមេសា ក៏អំពាវនាវទៅកាន់អ្នកប្រើប្រាស់ផ្លូវដែរថា ដើម្បីទប់ស្កាត់គ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ផ្លូវគោកក្នុងឱកាសបុណ្យចូលឆ្នាំ ស្ថាប័ននេះបានក្រើនរំឭកឲ្យអ្នកបើកបរ និងអ្នកធ្វើដំណើរ ត្រូវប្រកាន់ភ្ជាប់នូវគោលការណ៍ច្បាប់ ៩ចំណុច ដើម្បីទប់ស្កាត់គ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍។
ចំណុចសំខាន់ទាំង ៩ នោះរួមមាន អ្នកបើកបរត្រូវប្រកាន់ទម្លាប់ជាស្វ័យប្រវត្តិ គឺមានស្មារតីប្រុងប្រយ័ត្នជានិច្ចចំពោះគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ ដែលអាចកើតមានជាយថាហេតុនៅលើផ្លូវថ្នល់។ អ្នកបើកបរ និងអ្នកធ្វើដំណើរ ត្រូវពាក់ខ្សែក្រវាត់សុវត្ថិភាពឲ្យបានគ្រប់ៗគ្នាពេលឡើងបញ្ជា ឬជិះរថយន្ត។ អ្នកបើកបរម៉ូតូ ទាំងអ្នកជិះពីក្រោយ ត្រូវពាក់មួកសុវត្ថិភាព។ អ្នកបើកបរ ត្រូវបញ្ជារថយន្តក្នុងល្បឿនមួយដែលច្បាប់កំណត់ ដូចជានៅទីប្រជុំជន សម្រាប់រថយន្តបើកក្នុងល្បឿនត្រឹម ៤០គីឡូម៉ែត្រក្នុងមួយម៉ោង និង ៨០គីឡូម៉ែត្រនៅក្រៅទីប្រជុំជន។ ចំណែកម៉ូតូត្រឹម ៣០គីឡូម៉ែត្រក្នុងទីប្រជុំជន។ អ្នកបើកបរ ត្រូវបន្ថយល្បឿនតាមច្បាប់កំណត់ និងតាមស្ថានភាពជាក់ស្ដែង ដូចជាទីប្រជុំជន សាលារៀន ផ្លូវជង្ហុក ផ្លូវកោង ផ្លូវប្រសព្វ ផ្លូវចំណោត ផ្លូវចង្អៀតផងដែរ។
លិខិតដដែលបញ្ជាក់ដែរថា បើពិសាគ្រឿងស្រវឹង កុំបើកបរ និងមិនត្រូវផ្ទុកលើសចំណុះ និងជិះលើដំបូលរថយន្ត ជាដើម។
ការសិក្សាស្ដីពីការត្រួតពិនិត្យល្បឿនបើកបររបស់អង្គការជនពិការអន្តរជាតិ (Handicap International) ដែលចេញផ្សាយកាលពីខែកក្កដា ឆ្នាំ២០១៥ បង្ហាញថា ពីរភាគបីនៃចំនួនអ្នកបើកបរ បានបើកបរហួសល្បឿនកំណត់។ អង្គការនេះអះអាងថា ការបើកហួសល្បឿនកំណត់នេះ ជាមូលហេតុចម្បងទីមួយដែលបង្កឲ្យមានគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ខណៈមានពិធីបុណ្យសំខាន់ៗម្តងៗ។
ជាងនេះទៀត តួលេខរបស់ក្រសួងមហាផ្ទៃ បង្ហាញថា រយៈពេល ៩ខែក្នុងឆ្នាំ២០១៥ មានគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ជាង ៣.៥០០ករណី (៣.៥០៥ករណី) កើតឡើង ដោយមានអ្នកស្លាប់ជិត ២ពាន់នាក់ (១.៧៣៥នាក់) និងរបួសធ្ងន់ជាង ៣.៣០០នាក់ (៣.៣០៩នាក់)។
សង្គមស៊ីវិលដែលធ្វើការពាក់ព័ន្ធនឹងចរាចរណ៍នៅកម្ពុជា រំពឹងថា អ្នកប្រើប្រាស់ផ្លូវទាំងអស់ នឹងមិនបំពានច្បាប់ចរាចរណ៍ក្នុងឱកាសពិធីបុណ្យចូលឆ្នាំប្រពៃណីជាតិ ដើម្បីកុំឲ្យថ្ងៃសប្បាយរីករាយក្លាយជាថ្ងៃកើតទុក្ខ ព្រោះតែការធ្វេសប្រហែសតែមួយប៉ប្រិចភ្នែក៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖
ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។
