គម្រោងផលិតសេរ៉ាមិច (Ceramic) ឬកុលាលភាជន៍របស់ប្រទេសជប៉ុន នៅខេត្តកំពង់ឆ្នាំង នឹងបញ្ចប់នៅចុងឆ្នាំ២០១៥ បន្ទាប់ពីបណ្ដុះបណ្ដាលបច្ចេកទេស និងផ្ដល់សម្ភារៈផលិតតម្លៃរាប់ម៉ឺនដុល្លារដល់ពលរដ្ឋក្នុងភូមិមួយក្នុងខេត្តនេះ។
តើគម្រោងនេះបានបន្សល់កេរដំណែលអ្វីខ្លះដល់ក្រុមអ្នកផលិត និងប្រជាពលរដ្ឋក្នុងសហគមន៍?
អណ្ដូងឫស្សី គឺជាភូមិមួយរបស់ខេត្តកំពង់ឆ្នាំង មានការផលិតក្អម ឆ្នាំង និងសម្ភារៈប្រើប្រាស់អំពីដីច្រើនជាងគេ។ អ្នកភូមិនាំគ្នាផលិតសម្ភារៈទាំងនេះមិនដែលអាក់ខាន មិនថានៅរដូវប្រាំង ឬរដូវវស្សារវល់ធ្វើស្រែចម្ការយ៉ាងណាក្ដី។ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០០៩ មក មានការចងក្រងក្រុមអ្នកផលិត ដោយមានគម្រោងរបស់បរទេសដូចជាអាល្លឺម៉ង់ (Germany) និងជប៉ុន (Japan) ជាដើម ដើម្បីលើកស្ទួយសិប្បកម្មនៅក្នុងភូមិនេះ។
ជាក់ស្ដែងមូលនិធិ នេបផុន ហ្វោនដេសិន (Nippon Foundation) របស់ជប៉ុន បានផ្ដល់ថវិកាដើម្បីបង្កើតគម្រោងបណ្ដុះបណ្ដាលផ្នែកបច្ចេកទេសផលិតសេរ៉ាមិច ឬកុលាលភាជន៍រយៈពេល ៣ឆ្នាំ។ គម្រោងបានចំណាយពេលមួយឆ្នាំពេញ ដើម្បីសិក្សាពីគុណភាពដី និងវត្ថុធាតុដើមសម្រាប់ផ្សំទឹកថ្នាំសាបលើវត្ថុអនុស្សាវរីយ៍ និងសម្ភារៈប្រើប្រាស់អំពីដីដែលត្រូវផលិត មុននឹងចាប់ផ្ដើមដំណើរការ។
ជំនួយការគម្រោង លោក សួង សម្បត្តិ មានប្រសាសន៍ថា គម្រោងបានចំណាយទឹកប្រាក់ និងពេលវេលាយ៉ាងច្រើនក្នុងការបណ្ដុះអ្នកផលិតចំនួន ១០នាក់ ពីចំណុចសូន្យរហូតដល់ពួកគាត់មានសមត្ថភាពផលិត ហើយចែករំលែកបទពិសោធន៍ទៅឲ្យអ្នកភូមិផ្សេងទៀត។ លោកថា ក្រោយពីគម្រោងបញ្ចប់នាចុងឆ្នាំ២០១៥ សម្ភារៈ និងឡដុតសង់អស់លុយរាប់ម៉ឺនដុល្លារ នឹងប្រគល់ឲ្យពលរដ្ឋ៖ «នេបផុន ហ្វោនដេសិន បានបញ្ជូនអ្នកជំនាញពីខេត្តម៉ាស៊ីកុ ប្រទេសជប៉ុន មក មានជំនាញខុសៗគ្នា មានជំនាញធ្វើដីផង ជំនាញទឹកថ្នាំ និងជំនាញធ្វើឡផង ដើម្បីធ្វើពែង ធ្វើប៉ាន់តែ ធ្វើរបស់ទាំងអស់ហ្នឹង គឺមានលក្ខណៈពិសេសរៀងៗខ្លួន»។
លោក សួង សម្បត្តិ ជឿថា ក្រុមអ្នកផលិតអាចគ្រប់គ្រងការផលិត និងទីផ្សារលក់ចេញដោយខ្លួនឯងបាន ព្រោះសេរ៉ាមិច ឬកុលាលភាជន៍កំពុងមានទីផ្សារនៅតាមហាង និងសណ្ឋាគារទំនើបៗនៅរាជធានីភ្នំពេញ និងខេត្តសៀមរាប។ លោកថា ត្បិតពេលខ្លះមានបញ្ហាទីផ្សារលក់ចេញ ក៏អ្នកផលិតទាំង ១០នាក់ អាចទទួលបានប្រាក់កម្រៃក្នុងម្នាក់ៗចន្លោះពី ១០០ដុល្លារ ទៅ ២០០ដុល្លារដែរក្នុង ១ខែៗ។
ចំណែកអ្នកផលិតវិញអះអាងថា ពួកគាត់មានសមត្ថភាពផលិតឲ្យតែមានសម្ភារៈគ្រប់គ្រាន់ និងឡដុតសេរ៉ាមិច ឬកុលាលភាជន៍ក្នុងកម្ដៅខ្លាំង ដើម្បីឲ្យសម្ភារៈដែលដុតនោះមានគុណភាព និងតម្លៃខ្ពស់។
ក្នុងវ័យជាង ៥០ឆ្នាំ ដៃម្ខាងកំពុងកាន់កុលាលភាជន៍ និងដៃម្ខាងទៀតកាន់ជក់លាបថ្នាំ គឺអ្នកស្រី អួន ពៅ មានប្រសាសន៍ថា ក្រៅពីផលិតនៅក្នុងរោងសិប្បកម្មរបស់ជប៉ុន នេះ រូបគាត់ និងអ្នកភូមិចំនួន ៩នាក់ផ្សេងទៀត បានឆ្លៀតផលិតនៅតាមផ្ទះរៀងៗខ្លួនដែរ។ អ្នកស្រីថា ការផលិតនៅតាមផ្ទះមិនបានល្អដូចនៅរោងសិប្បកម្មជប៉ុន ឡើយ ដោយសារគ្មានសម្ភារៈគ្រប់គ្រាន់ និងឡដុតទំនើប៖ «ធ្វើនៅទីនេះ (រោងសិប្បកម្មរបស់ជប៉ុន) ធ្វើរបស់ឯងលក់របស់ឯង តែពួកខ្ញុំខ្សោយខាងទីផ្សារ ពួកគាត់ជួយ។ បើអត់ពីពួកគាត់ទៅ ពួកខ្ញុំមានគ្នា ១០នាក់ ដូចថាមានអ្នកចេះខាងលេខអក្សរអីត្រឹមត្រូវ ឲ្យទៅខាងទីផ្សារទៅ មិនមែនថាអត់ពីពួកគាត់ ហើយបោះបង់ការងារហ្នឹងឈប់ធ្វើទេ»។
ចំពោះវត្ថុធាតុដើមផលិតក្អម ឆ្នាំង សេរ៉ាមិច និងកុលាលភាជន៍ជាដើម ត្រូវសិប្បករ និងមន្ត្រីជំនាញអះអាងថា កំពង់ឆ្នាំង គឺជាខេត្តមួយអំណោយផលខាងផលិតសម្ភារៈអំពីដី ដោយសម្បូរវត្ថុធាតុដើមផ្សំទឹកថ្នាំ និងដីមានគុណភាពល្អ។ សម្រាប់ក្រុមផលិតសេរ៉ាមិចរបស់ជប៉ុន បានជ្រើសយកដីប្រភេទសល្បាយខ្សាច់ម៉ដ្ឋ ឋិតនៅឃុំព្រៃខ្មែរ និងដីខ្មៅយកពីតំបន់វត្តចាស់ នៅឃុំប្រស្និប ស្រុករលាប្អៀរ។
ជំនួយការគម្រោងផលិតសេរ៉ាមិច លោក សួង សម្បត្តិ បញ្ជាក់ថា ដីប្រភេទថ្ម ឬខ្សាច់ម៉ដ្ឋសម្រាប់ផលិតសេរ៉ាមិច នឹងមិនងាយប្រើប្រាស់អស់ឡើយ បើអាជ្ញាធរគ្រប់គ្រងបានត្រឹមត្រូវ។ លោកថា ចំពោះវត្ថុធាតុដើមដីដែលមានគុណភាពអាចបាត់បង់ ប៉ុន្តែវត្ថុធាតុដើមផលិតទឹកថ្នាំ មិនងាយបាត់បង់ឡើយ ព្រោះវត្ថុធាតុដើមទាំងនោះអាចរកបានពីសម្បកលៀស ផេះឈើ ឬអង្កាម ជាដើម៖ «ដីហ្នឹង (ដីសម្រាប់ធ្វើកុលាលភាជន៍) យើងទិញគេ។ ដីខ្មៅតម្លៃ ២ម៉ឺន និងដីសតម្លៃ ៣ម៉ឺន អាហ្នឹងយើងនៅបន្ថែមឈ្នួលកម្លាំងពលកម្មទាំងអស់ដូចជា ១២ម៉ឺនរៀល»។
ទាក់ទងនឹងការគ្រប់គ្រងធនធានដីធ្វើកុលាលភាជន៍ ឬសេរ៉ាមិចនេះ ប្រធានមន្ទីរឧស្សាហកម្ម និងសិប្បកម្មខេត្តកំពង់ឆ្នាំង លោក ទិត្យ ណាន បញ្ជាក់ថា អាជ្ញាធរខេត្ត និងជំនាញពាក់ព័ន្ធ បានហាមប្រាមរាល់សកម្មភាពជីកយកនៅតាមទីតាំងដែលមានដីអាចផលិតកុលាលភាជន៍បាន ទៅប្រើប្រាស់អ្វីផ្សេង ក្រៅពីទុកផ្គត់ផ្គង់ជូនក្រុមអ្នកផលិតក្នុងខេត្ត ឬក្នុងសហគមន៍ភូមិអណ្ដូងឫស្សី នោះទេ៖ «បច្ចុប្បន្នយើងកំពុងតែខិតខំ ទាំងការិយាល័យជំនាញក៏បានចុះទៅជួយគាត់ទាំងផ្លូវច្បាប់ ដូចពេលដែលថា គម្រោងបញ្ចប់ទៅទាក់ទងនឹងទុន យើងអាចផ្ដល់ច្បាប់មួយឲ្យគាត់មានលំនឹងខ្ចីប្រាក់ ដើម្បីទ្រទ្រង់ការផលិតរបស់គាត់»។
អាជ្ញាធរក្នុងខេត្តកំពង់ឆ្នាំង ឲ្យដឹងថា ក្រោយពីបញ្ចប់គម្រោងផលិតសេរ៉ាមិច ឬកុលាលភាជន៍របស់ជប៉ុន នេះទៅ ក្រុមហ៊ុនឯកជនរបស់ចិន គ្រោងបោះទុនវិនិយោគធំលើការផលិតសម្ភារៈប្រើប្រាស់អំពីដីនៅភូមិអណ្ដូងឫស្សី ដើម្បីលក់ចេញទៅទីផ្សារអន្តរជាតិ។ ក្រុមហ៊ុនដែលនឹងបោះទុនរាប់លានដុល្លារនេះ មានមូលដ្ឋាននៅក្រុងជីងទ័រជិន (Jing De Zhen) ខេត្តជាំងស៊ី (Jaingxi) ប្រទេសចិន៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖
ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។