ក្រុមនិស្សិតមួយក្រុម បានចុះទៅសហគមន៍ និងទីតាំងមួយចំនួន ដើម្បីផ្ដិតយករូបភាព និងប្រមូលព័ត៌មានពីរឿងរ៉ាវដែលជាបញ្ហាចម្រូងចម្រាសនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា មកបង្ហាញដល់សាធារណជន តាមរយៈកម្រងខ្សែភាពយន្តឯកសារមួយឈ្មោះ ប្រូចេត ស្រ៊ី (Project 3)។ បន្ទាប់ពីចំណាយពេលវេលាអស់មួយឆមាសមក ប្រូចេត ស្រ៊ី បានលេចចេញជារូបរាងតាមរយៈការដាក់សម្ពោធជាផ្លូវការកាលពីថ្ងៃទី៤ ខែធ្នូ។
តើអ្វីទៅជា ប្រូចេត ស្រ៊ី (Project 3) ហើយនរណាដែលនៅពីក្រោយគម្រោងនេះ?
ខណៈចរាចរណ៍កំពុងកកស្ទះនៅតាមដងផ្លូវ មនុស្សម្នាមកពីកន្លែងផ្សេងគ្នា ពិសេសនិស្សិតដែលទើបចេញពីរៀន កំពុងប្រមូលផ្ដុំគ្នាក្នុងបរិវេណសាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទភ្នំពេញ នៅលើមហាវិថីសហព័ន្ធរុស្ស៊ី រាជធានីភ្នំពេញ។ ពួកគេអង្គុយនៅលើកៅអីជាជួរៗសម្លឹងមើលផ្ទាំងប៉ាណូ ដែលមានរូបភាពមួយកំណាត់ និងផ្ទៃលាតសមួយកំណាត់។
អ្នកចូលរួមរវល់រកកន្លែងអង្គុយ ចំណែកក្រុមនិស្សិតឆ្នាំទី៤ នៃដេប៉ាតឺម៉ង់ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ និងសារគមនាគមន៍ (DMC = ឌី.អិម.ស៊ី) មួយក្រុមមានគ្នាប្រមាណ ២២នាក់នេះវិញ ចែកជើងគ្នាធ្វើការរៀងៗខ្លួន។ ខ្លះកំពុងទទួលស្វាគមន៍ភ្ញៀវ ខ្លះកំពុងបញ្ជាម៉ាស៊ីនផ្សាយ ហើយខ្លះទៀតកំពុងឈរលើឆាក និយាយណែនាំពីព័ត៌មានរបស់កម្មវិធី ប្រាប់អ្នកចូលរួម។
មេឃចាប់ផ្ដើមងងឹត ហើយក្រុមនិស្សិតនេះក៏កំពុងចាប់ផ្ដើមបញ្ចាំងខ្សែភាពយន្តឯកសារនៅលើផ្ទាំងប៉ាណូពណ៌សដែរ។ កម្រងខ្សែភាពយន្តឯកសារដែលក្រុមនិស្សិត ឌី.អិម.ស៊ី ចាក់បញ្ចាំងនេះ មានឈ្មោះថា ប្រូចេត ស៊្រី (Project 3)។ ប្រូចេត ស៊្រី នេះមានភាពយន្តឯកសារសរុបប្រមាណ ៥៧នាទី ដែលក្នុងនោះមានវីដេអូខ្លីៗចំនួន៨ ផ្សេងគ្នា ដែលមួយវីដេអូមានរយៈពេលចន្លោះពី ៦ ទៅ ៩នាទី។ ប្រធានបទសំខាន់ៗនៃភាពយន្តឯកសារទាំង៨ នេះ និយាយអំពីការតស៊ូរបស់ជនពិការរបបខ្មែរក្រហម ផលប៉ះពាល់នៃគម្រោងអភិវឌ្ឍន៍ ជីវិតកម្មករត្បូងនៅប៉ៃលិន សិល្បៈបញ្ចូលសំឡេងកុន ការវិវឌ្ឍនៅលើកោះរុង បញ្ហារបស់អ្នកពិការផ្នែកសតិបញ្ញា និងនិយាយពីស្ថាបត្យកម្មខ្មែរ។
«សំឡេងភាពយន្ត»
ពាក់អាវយឺតដៃខ្លីពណ៌ទឹកក្រូច ដែលមានសរសេរជាពាក្យភាសាអង់គ្លេសថា Project 3 (ប្រូចេត ស៊្រី) កញ្ញា ខាន់ សុគុំមនោ ជាផលិតករម្នាក់នៃកម្រងភាពយន្តឯកសារនេះ។ ជានិស្សិតឆ្នាំទី៤ វ័យ ២២ឆ្នាំ កញ្ញា មនោ រៀបរាប់ឲ្យដឹងថា កម្រងភាពយន្តឯកសារ ប្រូចេត ស៊្រី នេះ រៀបផលិតឡើងតាំងពីពេលកញ្ញារៀននៅឆ្នាំទី៣ មកម្ល៉េះ។ មនោ បញ្ជាក់ថា ប្រូចេត ស៊្រី ជាផ្នែកសំខាន់មួយដើម្បីបញ្ចប់ការសិក្សាឆ្នាំទី៣ របស់នាង៖ «តាមពិត សាលាសារព័ត៌មានគាត់បង្រៀនយើងសំខាន់បំផុតពីចំណេះដឹងពីទ្រឹស្ដី ហើយបង្រៀនពីតិចនិក ហើយវាជាតួនាទីរបស់សិស្សដែលយើងយកទ្រឹស្ដី និងតិចនិកហ្នឹងយកទៅអនុវត្ត។ យើងត្រូវចំណាយពេលអនុវត្តវា»។
ប្រធានសហភាពសហព័ន្ធយុវជនកម្ពុជា លោក ហ៊ុន ម៉ានី ដែលចូលរួមកម្មវិធីបញ្ចាំង ប្រូចេត ស៊្រី នេះដែរ មានប្រសាសន៍ថា ការសិក្សាទ្រឹស្ដីនៅក្នុងថ្នាក់ វាមិនគ្រប់គ្រាន់នោះទេសម្រាប់និស្សិត តែពួកគេត្រូវការការអនុវត្តជាក់ស្ដែងថែមទៀត ដើម្បីទទួលបានជោគជ័យ។
ផលិតករវ័យក្មេង កញ្ញា មនោ បញ្ជាក់ថា យុវជនគួរស្វែងយល់ពីបញ្ហាឲ្យបានច្បាស់ ដោយមិនគ្រាន់តែធ្វើអ្វីតាមតែគេប្រាប់នោះទេ តែយុវជនរកចំណុចសំខាន់នៃបញ្ហា។ កញ្ញាបន្ថែមថា បញ្ហាមិនមែនមើលត្រឹមតែបច្ចុប្បន្ននោះទេ តែយុវជនគួរក្រឡេកមើលឫសគល់នៃបញ្ហាក្នុងអតីតកាលតាមឯកសារ និងចុះទៅជួបជជែកផ្ទាល់ជាមួយអ្នកដែលបានដឹងពីបញ្ហា៖ «តួនាទីរបស់យុវជនសំខាន់មែនទែន ព្រោះយុវជនអាចមើលឃើញអ្វីដែលថ្មី ព្រោះគាត់អត់បានកើតក្នុងជំនាន់មួយពីដើម អាយុខ្ទង់ ២០ជាង។ ចឹងយើងអត់បានដឹងបញ្ហានៅក្រោយជំនាន់ ១៩៩០ ជាងហ្នឹងទេ។ យើងចង់សិក្សាឲ្យដឹង។ យើងចង់ឲ្យយុវជន គាត់មើលត្រឡប់ទៅក្រោយ ដើម្បីឲ្យគាត់យល់អំពីដើមហេតុ។ ចឹងវាសំខាន់នៅពេលដែលគាត់យល់ពីដើមហេតុ ធ្វើយ៉ាងម៉េចឲ្យយើងចេះតភ្ជាប់អតីតកាល បច្ចុប្បន្នកាល និងអនាគត»។
កញ្ញា មនោ ថ្លែងថា រយៈពេលនៃវីដេអូឯកសារ ប្រូចេត ស៊្រី ខ្លីក៏ពិតមែន តែមិត្តរួមថ្នាក់របស់នាង និងរូបនាងផ្ទាល់ បានហែលឆ្លងកាត់នូវឧបសគ្គជាច្រើន ទម្រាំអាចដាក់បញ្ចាំងខ្សែភាពយន្តទាំង៨ ឲ្យសាធារណជនបានទស្សនា៖ «ខ្ញុំយល់ថា រឿងគ្រឿងរបស់ប្រើប្រាស់ ហើយដូចជាកាមេរ៉ា ដូចជាសំឡេងអីហ្នឹង។ នៅពេលហ្នឹង ក្រុមច្រើនណាស់ដែលត្រូវការយករបស់ទៅប្រើទាំងអស់គ្នា។ មួយទៀត ណាមួយខ្ញុំជាស្រី តាមពិតមិនជាបញ្ហាទេសម្រាប់ខ្ញុំ តែគ្រួសារខ្ញុំគាត់បារម្ភ។ តាមពិត ខ្លួនខ្ញុំអត់មានរឿងអីបារម្ភទេ ជួនកាលត្រូវទទួលទូរស័ព្ទអ្នកផ្ទះ គាត់បារម្ភ។ បញ្ហាផ្សេងៗ ដូចត្រូវត្រៀមខ្លួនមុន ត្រូវត្រៀមចិត្តត្រៀមកាយ ថាយើងជាសិស្សកាសែត ជាសិស្សសារព័ត៌មាន។ ការសម្ភាសអាជ្ញាធរមានបញ្ហា»។
ក៏ប៉ុន្តែ កញ្ញា មនោ បញ្ជាក់ថា ឧបសគ្គទាំងនេះធ្វើឲ្យក្រុមផលិតករវ័យក្មេងទាំងនេះ បានយកទ្រឹស្ដីទៅអនុវត្តជាក់ស្តែង ពិសេសបានរៀនពីការរស់នៅជាមួយគ្នា៖ «ហើយអ្វីដែលខ្ញុំរៀនពីក្នុងហ្នឹង ក្រៅពីតិចនិក គឺវិធីដោះស្រាយបញ្ហា ព្រោះពេលដែលយើងធ្វើការ វាមិនដូចអ្វីដែលយើងរៀនទេ ដូចទ្រឹស្ដីយើង។ ចឹងយើងត្រូវធ្វើម៉េចចេះបត់បែនពេលជួបប្រទះបញ្ហា ដូចជាដែលខ្ញុំត្រូវទៅដល់នោះ មុននឹងទៅមានគម្រោងទាំងអស់។ បើយើងទៅទទេ យើងត្រូវមានគម្រោងច្បាស់លាស់ ត្រូវចេះរៀបចំ ព្រោះយើងត្រូវទៅឆ្ងាយ ត្រូវចំណាយលុយ។ សាលាគេឧបត្ថម្ភឲ្យយើងបានតែម្ដងទេ បើយើងទៅដល់អត់មានអីសោះ មកវិញយើងត្រូវចេញលុយខ្លួនឯងម្ដងទៀតហើយ»។
សិស្សប្រមាណ ៣០នាក់ក្នុងមួយឆ្នាំ នឹងត្រូវផ្ដល់អាហារូបករណ៍ឲ្យចូលសិក្សានៅដេប៉ាតឺម៉ង់ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ និងសារគមនាគមន៍។ ក្នុងរយៈពេល ៤ឆ្នាំ និស្សិតនឹងសិក្សាពីជំនាញសរសេរព័ត៌មាន ថតរូប ការសិក្សាស្រាវជ្រាវ និងផលិតភាពយន្ត ជាដើម។
បន្ទាប់ពីមើលវីដេអូឯកសារ ប្រូចេត ស៊្រី នេះហើយ យុវជន ម៉ាន កូតា និស្សិតឆ្នាំទី១ និយាយផងញញឹមផងថា វីដេអូឯកសារទាំងនេះបានឆ្លុះបញ្ចាំងពីបញ្ហាទូទៅ ដែលសង្គមកម្ពុជា កំពុងតែជួបប្រទះ ហើយយុវជន កូតា មានជំនឿជឿជាក់លើសមត្ថភាពរបស់យុវជនកម្ពុជា៖ «មើលវីដេអូនេះហើយ មានអារម្មណ៍ខ្ញុំបានឃើញផ្នែកមួយទៀតនៃនិស្សិតកម្ពុជា ព្រោះអ្នកខ្លះគិតថា ខ្មែរមិនអាចទៅប្រកួតប្រជែងជាមួយគេបានទេ តែតាមរយៈវីដេអូដែលខ្ញុំបានមើលហើយ ការឆ្លើយសំណួរផ្សេងៗរបស់ពួកនិស្សិតទាំងអស់ហ្នឹង ខ្ញុំគិតថានិស្សិតខ្មែរក៏មានសមត្ថភាពដូចប្រទេសគេដែរ»។
ស្រដៀងគ្នានេះដែរ នាយកប្រតិបត្តិនៃអង្គការអភិវឌ្ឍន៍ធនធានយុវជន (YRDP) លោក ជាង សុខា សង្កេតឃើញថា ការងារដែលក្រុមនិស្សិតធ្វើនេះ វាជារបត់ថ្មីមួយទៀត បើទោះជាពួកគេធ្វើកិច្ចការនេះសម្រាប់តម្រូវការរបស់សាលាក៏ដោយ។ លោកថា ខណៈបញ្ហាដែលប៉ះពាល់ដល់ការរស់នៅរបស់ប្រជាជន មិនត្រូវបានផ្សព្វផ្សាយទូលំទូលាយ ភាពយន្តឯកសារទាំងនេះនឹងជួយដល់អ្នកផលិតផ្ទាល់ និងសង្គមទាំងមូល៖ «វាជួយឲ្យទីមួយ គឺយុវជនខ្លួនឯងហ្នឹង ដឹងពីតថភាពជាក់ស្ដែងដែលកើតមានក្នុងសង្គម។ ទីពីរ គឺគាត់ពាំនាំនូវភាពពិតមកដល់យុវជនដែលមានអាយុស្រករៗគាត់នេះ ធ្វើឲ្យយុវជនផ្សេងទៀតមានការយល់ដឹងដូចគាត់ ឲ្យចូលរួមកាន់តែខ្លាំងថែមទៀត ក្នុងស្វែងយល់ពីការអភិវឌ្ឍរបស់សង្គមយើង»។
នៅពេលរៀនចប់ កញ្ញា ខាន់ សុគុំមនោ ចង់ក្លាយជាអ្នកផលិតកុនឯកសារ ដោយកញ្ញាសង្ឃឹមថា នឹងអាចចូលរួមអភិវឌ្ឍប្រទេសកម្ពុជា ឲ្យកាន់តែប្រសើរឡើងនៅពេលខាងមុខ៖ «នៅអនាគត បើមានឱកាស ខ្ញុំចង់ផលិតកុនដែរ តែបែបជាឯកសារ។ ខ្ញុំសង្ឃឹមថា ខ្ញុំអាចរកកន្លែងណាមួយដែលខ្ញុំអាចសហការជាមួយគេ ដើម្បីផលិតភាពយន្តឯកសារ ដូចដែលខ្ញុំបានធ្វើនេះ»៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖
ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។