ពលរដ្ឋ​​ត្រៀម​ជម្លៀស​ចេញ​ពី​​តំបន់​​ព្រំដែន​​ថៃ

ដោយ ម៉ម មុនីរតន៍
2013-04-14
អ៊ីម៉ែល
មតិ
ចែករំលែក
បោះពុម្ព
  • បោះពុម្ព
  • ចែករំលែក
  • មតិ
  • អ៊ីម៉ែល
១២-តុលា-២០១១៖ ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​នៅ​ច្រក​របៀង​តំបន់​ជប់​គគីរ ក្នុង​ខេត្ត​ឧត្ដរមានជ័យ នាំ​គ្នា​ចូល​ទៅ​ក្នុង​ព្រំដែន​ថៃ ដើម្បី​ទិញ​ទំនិញ និង​វិល​ត្រឡប់​មក​ក្នុង​ទឹក​ដី​ខ្មែរ​វិញ។
១២-តុលា-២០១១៖ ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​នៅ​ច្រក​របៀង​តំបន់​ជប់​គគីរ ក្នុង​ខេត្ត​ឧត្ដរមានជ័យ នាំ​គ្នា​ចូល​ទៅ​ក្នុង​ព្រំដែន​ថៃ ដើម្បី​ទិញ​ទំនិញ និង​វិល​ត្រឡប់​មក​ក្នុង​ទឹក​ដី​ខ្មែរ​វិញ។
RFA/Hang Savyouth

មន្ត្រី​អាជ្ញាធរ​នៅ​តាម​ខ្សែ​បន្ទាត់​ព្រំដែន​កម្ពុជា-ថៃ បាន​ឲ្យ​ដឹង​ថា នៅ​ពេល​នេះ ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ត្រៀម​ខ្លួន​រួច​ជា​ស្រេច ដើម្បី​ជម្លៀស​ចេញ ឬ​រៀបចំ​ទីតាំង​សុវត្ថិភាព ដូច​ជា​ត្រង់សេ និង​គោលដៅ​សុវត្ថិភាព ប្រសិន​ជា​អាច​មាន​ករណី​ផ្ទុះ​អាវុធ​កើត​ឡើង​ដោយ​ចៃដន្យ ក្នុង​រយៈពេល​នៃ​ការ​បកស្រាយ​ឡើង​វិញ​របស់​តុលាការ​យុត្តិធម៌​អន្តរជាតិ អាយ.ស៊ី.ជេ (ICJ) ស្ដីពី​បញ្ហា​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ នោះ។

ចំណែក​ភាគី​ថៃ វិញ ត្រូវ​គេ​ទម្លាយ​ឲ្យ​ដឹង​ថា ពលរដ្ឋ​ថៃ ក្នុង​ខេត្ត​ស៊ីសាកេត ជាប់​ព្រំដែន​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ ក៏​ត្រូវ​ជម្លៀស​ពលរដ្ឋ​របស់​ខ្លួន​ដែរ ដើម្បី​ការពារ​សុវត្ថិភាព​ចំពោះ​ការ​ប៉ះ​ទង្គិច​ណា​មួយ​ដែល​អាច​កើត​មាន​ឡើង​ដោយ​ពុំ​បាន​ព្រាង​ទុក​នោះ។

ក្នុង​រយៈពេល​រង់ចាំ​លទ្ធផល​ការ​បកស្រាយ​ឡើង​វិញ​របស់​តុលាការ​យុត្តិធម៌​អន្តរជាតិ​ទីក្រុង​ឡាអេ ទៅ​តាម​សំណើ​របស់​កម្ពុជា នោះ ពលរដ្ឋ​នៃ​ប្រទេស​ទាំង​ពីរ គឺ​កម្ពុជា និង​ថៃ ដែល​រស់នៅ​តាម​ខ្សែ​បន្ទាត់​ព្រំដែន ក៏​ត្រូវ​រដ្ឋាភិបាល​បាន​ត្រៀម​ការពារ​សុវត្ថិភាព​រួច​ជា​ស្រេច ក្នុង​ការ​បញ្ចៀស​ពី​បញ្ហា​នៃ​ការ​ផ្ទុះ​អាវុធ​កើត​ឡើង។

មេ​ឃុំ​គោកមន នៃ​ស្រុក​បន្ទាយអំពិល ខេត្ត​ឧត្តរមានជ័យ លោក អួន វី មាន​ប្រសាសន៍​នៅ​ថ្ងៃ​ទី១៤ មេសា ថា ស្ថានភាព​នៅ​តាម​ខ្សែ​បន្ទាត់​ព្រំដែន​កម្ពុជា-ថៃ នៅ​ពេល​នេះ​ពុំ​មាន​អ្វី​ប្រែប្រួល​ទេ។ លោក​បន្ត​ថា បើ​ទោះ​ជា​ស្ថានការណ៍​មាន​ភាព​ស្ងប់ស្ងាត់​ក្ដី ក៏ប៉ុន្តែ​ពលរដ្ឋ​នៅ​តាម​ជាយដែន ត្រូវ​បាន​ជូន​ដំណឹង​ឲ្យ​មាន​ការ​ប្រុង​ប្រយ័ត្ន និង​ត្រូវ​ត្រៀម​លក្ខណៈ​សង្គ្រោះ និង​ជម្លៀស​ចេញ ក្នុង​ហេតុ​ការណ៍​ផ្ទុះ​អាវុធ​កើត​ឡើង​ដោយ​ចៃដន្យ​ណា​មួយ៖ «លោក​អភិបាល​ស្រុក លោក​ជម្រាប​ពី​ថ្ងៃ​ប្រជុំ​នោះ លោក​ជម្រាប​ពី​ព្រឹត្តិការណ៍​ព្រំដែន ហើយ​និង​ឲ្យ​បណ្ដា​គ្រប់​ឃុំ ក្នុង​ស្រុក​បន្ទាយអំពិល នោះ ជម្រាប​ដល់​ប្រជាពលរដ្ឋ។ ទី​មួយ យើង​ត្រៀម​លក្ខណៈ​ប្រុង​ប្រយ័ត្ន​ត្រង់សេ យើង​ជីក​ត្រង់សេ​ណាស់។ ជីក​ត្រង់សេ ដើម្បី​ថា​ក្រែង​លោ ថា​ថៃ វា​បាញ់​ផ្លោង​មក​អ៊ីចឹង​ទៅ យើង​រត់​លូន​អត់​ទាន់​អ៊ីចឹង​ទៅ ហើយ​យើង​ក្រាប​បណ្ដោះ​អាសន្ន​សិន។ ហើយ​អើ​កន្លែង​ចាត់​ចែង​ដើម្បី​ជម្លៀស​ប្រជាពលរដ្ឋ​យើង ប្រសិន​បើ​មាន​ហេតុ​កើត​ឡើង​នោះ យើង​បាន​រៀប​រួច​អស់​ហើយ»

មេ​ឃុំ​ស្រអែម ស្រុក​ជាំក្សាន្ត ខេត្ត​ព្រះវិហារ លោក មូល ម៉ាប់ ឲ្យ​ដឹង​ថា គិត​មក​ដល់​ពេល​នេះ ពុំ​មាន​បទ​បញ្ជា​ណា​មួយ​ដើម្បី​ឲ្យ​ពលរដ្ឋ​ត្រៀម​ជម្លៀស​ចេញ ឬ​រៀបចំ​រក​ទីតាំង​សុវត្ថិភាព​នៅ​ឡើយ​ទេ។ ប៉ុន្តែ លោក​អះអាង​ថា យ៉ាង​ណា​ក៏​ដោយ ពលរដ្ឋ​ខ្លួន​ឯង​ត្រៀម​រួច​ជា​ស្រេច ប្រសិន​បើ​មាន​គោលការណ៍​ដើម្បី​ជម្លៀស​ចេញ​នោះ៖ «យើង​អត់​ទាន់​មាន​អើ​ខាង​ស្រុក​ខេត្ត​អី គាត់​ផ្ដល់​ព័ត៌មាន​ទេ។ ប៉ុន្តែ ការ​ប្រុង​ប្រយ័ត្ន​ចេះ​តែ​ប្រុង​ប្រយ័ត្ន​អ៊ីចឹង។ ប៉ុន្តែ​បើ​ត្រៀម​អី​ដូច​មិន​ទាន់​មាន​បទ​បញ្ជា​ទេ»

កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី១១ មេសា ក្នុង​ពិធី​សម្ពោធ​វត្ត​មួយ​ក្នុង​ខេត្ត​ព្រៃវែង លោក​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បាន​អំពាវនាវ​ឲ្យ​ពលរដ្ឋ និង​យោធា បន្ត​ភាព​ស្ងប់ស្ងាត់​ក្នុង​រយៈពេល​នៃ​ការ​បកស្រាយ​ឡើង​វិញ​របស់​តុលាការ​យុត្តិធម៌​អន្តរជាតិ​ទីក្រុង​ឡាអេ ចាប់​ពី​ថ្ងៃ​ទី១៥ ដល់​ថ្ងៃ​ទី១៩ មេសា ស្ដីពី​ជម្លោះ​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ។

ចំណែក​កាសែត​ឌឹ ណេសិន (The Nation) របស់​ថៃ ចុះ​ផ្សាយ​កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី១៣ មេសា ថា ពលរដ្ឋ​របស់​ខ្លួន​នៅ​ជាយ​ដែន​ជាប់​ខេត្ត​ព្រះវិហារ បាន​ត្រៀម​ខ្លួន​ជា​ស្រេច​ដើម្បី​ជម្លៀស​ចេញ ដោយ​បារម្ភ​ពី​សុវត្ថិភាព​មិន​ល្អ​កើត​ឡើង បន្ទាប់​ពី​ពួក​គេ​ឃើញ​មាន​ការ​ចល័ត​ទ័ព និង​សព្វាវុធ​នៅ​តាម​ព្រំដែន។

ដោយ​ឡែក ស្ថានការណ៍​ក្នុង​ខេត្ត​កោះកុង ត្រូវ​បាន​ស្នងការ​ខេត្ត លោក សំ ឃីសវៀន អះអាង​ថា ក្នុង​អំឡុង​ពេល​បុណ្យ​ចូល​ឆ្នាំ​នេះ ពលរដ្ឋ​នៃ​ប្រទេស​ទាំង​ពីរ​នៅ​តែ​បន្ត​ចេញ​ចូល និង​ប្រាស្រ័យ​ទាក់ទង​គ្នា​ជា​ធម្មតា ក៏ប៉ុន្តែ​យោធា​កម្ពុជា នៅ​តែ​បន្ត​ត្រៀម​ការពារ​អធិបតីភាព​របស់​ខ្លួន​រួច​ជា​ស្រេច ដូច​ពេល​កន្លង​ទៅ៖ «ជា​ទូទៅ ដូច​ជា​មិន​ទាន់​មាន​អី​ប្រែប្រួល​ទេ ការ​ចេញ​ចូល​របស់​បង​ប្អូន គឺ​ថ្ងៃ​នេះ​នៅ​តែ​មាន​ការ​ចេញ​ចូល​ជា​ធម្មតា»

ជុំវិញ​ជម្លោះ​នៅ​តាម​ព្រំដែន​នេះ​ដែរ កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី១៦ កុម្ភៈ លោក ចន បើកហ្គេស (John Burgess) អ្នក​ស្រាវជ្រាវ និង​ជា​អ្នក​និពន្ធ​សៀវភៅ​ជនជាតិ​អាមេរិកាំង គិត​ថា រដ្ឋាភិបាល​ទីក្រុង​បាងកក គួរ​ប្រើប្រាស់​សិទ្ធិ​របស់​ខ្លួន​ក្នុង​ការ​ទាមទារ និង​ការ​កាន់​កាប់​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ ក្រោយ​ពី​មាន​សេចក្ដី​សម្រេច​ភ្លាមៗ​របស់​អាយ.ស៊ី.ជេ កាល​ពី​ឆ្នាំ​១៩៦២។ លោក​បន្ត​ថា គេ​ពុំ​គួរ​ជំទាស់​ចំពោះ​សេចក្ដី​សម្រេច​របស់​អាយ.ស៊ី.ជេ នៅ​ពេល​នេះ​នោះ​ទេ។

លោក ចន បើកហ្គេស ពន្យល់​ថា ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ គឺ​ជា​របស់​កម្ពុជា ហើយ​គេ​ហាក់​ពុំ​ឃើញ​មាន​ឯកសារ​ណា​មួយ​ដែល​មាន​និយាយ​អំពី​តំបន់ ៤,៦ ដូច​ភាគី​ថៃ បាន​លើក​ឡើង​នោះ​ឡើយ។ លោក​បន្ត​ថា ស្ថិត​ក្រោម​ហេតុផល​នេះ​ហើយ ដែល​ជម្លោះ​នៅ​តាម​ព្រំដែន​នៅ​តែ​បន្ត​អូស​បន្លាយ៖ «អស់​រយៈពេល​ជាច្រើន​ឆ្នាំ ថៃ មិន​ដែល​ជំទាស់​នឹង​ផែនទី​នេះ​ទេ។ ការ​ពិត ថៃ ទទួល​ស្គាល់​ផែនទី​ដែល​បង្ហាញ​ថា​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ ស្ថិត​នៅ​ក្នុង​ទឹកដី​កម្ពុជា។ នៅ​ឆ្នាំ​១៩៦២ តុលាការ​យុត្តិធម៌​អន្តរជាតិ​អាយ.ស៊ី.ជេ បាន​សម្រេច​រឿង​ក្ដី​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ ហើយ​ប្រទេស​ថៃ បាន​ទទួល​ស្គាល់​ថា ប្រាសាទ​មិន​មែន​ស្ថិត​នៅ​ក្នុង​ទឹកដី​ថៃ នោះ​ទេ។ ដូច្នេះ វា​ហួស​អាជ្ញា​អាយុកាល​ក្នុង​ការ​សើរើ​រឿង​ក្ដី​នេះ​ហើយ»

ក្រុម​អ្នក​វិភាគ​បញ្ហា​សង្គម មើល​ឃើញ​ថា កម្ពុជា នឹង​មាន​ប្រៀប​លើ​គូរ​ជម្លោះ​របស់​ខ្លួន គឺ​ប្រទេស​ថៃ ចំពោះ​ការ​បកស្រាយ​ឡើង​វិញ​ពី​សាល​ដីកា​ឆ្នាំ​១៩៦២ ស្ដីពី​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ ជា​របស់​កម្ពុជា នេះ។

រដ្ឋមន្ត្រី​ការ​បរទេស​ថៃ អំពាវនាវ​សុំ​ឲ្យ​ពលរដ្ឋ​របស់​ខ្លួន​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​ដែល​កំពុង​បន្ត​តាម​ដាន​ការ​បកស្រាយ​ឡើង​វិញ​ស្ដីពី​ជម្លោះ​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ ជាមួយ​កម្ពុជា កុំ​ឲ្យ​មាន​ការ​ព្រួយ​បារម្ភ​ចំពោះ​ការ​តតាំង​តាម​ផ្លូវ​ច្បាប់​នៅ​ទីក្រុង​ឡាអេ នោះ។

កាសែត​បាងកក​ប៉ុស្តិ៍ របស់​ថៃ ចុះ​ផ្សាយ​ថ្ងៃ​ទី១៤ មេសា ដោយ​ស្រង់​សម្ដី​របស់​លោក ស៊ូរ៉ាពង់ តូវីចុកចាយគុល (Surapong Towichukchaikul) រដ្ឋមន្ត្រី​ការ​បរទេស​ថៃ ប្រាប់​ក្រុម​អ្នក​រាយការណ៍​ព័ត៌មាន​ថា ប្រជាពលរដ្ឋ​ថៃ គ្រប់​រូប កុំ​មាន​ការ​ព្រួយ​បារម្ភ​ណា​មួយ​ចំពោះ​សេចក្ដី​សម្រេច​របស់​អាយ.ស៊ី.ជេ នោះ​ឡើយ។ រដ្ឋមន្ត្រី​ការ​បរទេស​រូប​នេះ អំពាវនាវ​សុំ​ឲ្យ​ពលរដ្ឋ​របស់​ខ្លួន ត្រូវ​បន្ត​ការ​អត់ធ្មត់ និង​គោរព​តាម​សេចក្ដី​សម្រេច​របស់​តុលាការ​អន្តរជាតិ​មួយ​នេះ។

លោក ស៊ូរ៉ាពង់ បន្ត​ថា រដ្ឋាភិបាល​ទីក្រុង​បាងកក របស់​លោកស្រី យីង ឡាក់ មាន​លក្ខណៈ​សម្បត្តិ​គ្រប់គ្រាន់​តាម​ផ្លូវ​ច្បាប់ ក្នុង​ការ​តតាំង​ដោយ​ផ្ទាល់​មាត់​ប្រឆាំង​នឹង​ដៃគូ​របស់​ខ្លួន គឺ​កម្ពុជា ហើយ​រាល់​ខ្លឹមសារ​នៅ​ក្នុង​សវនាការ​នេះ នឹង​ត្រូវ​គេ​ផ្សព្វផ្សាយ​ជា​សាធារណៈ និង​តាម​រយៈ​ប្រព័ន្ធ​ផ្សព្វផ្សាយ​មាន វិទ្យុ ទូរទស្សន៍ និង​កាសែត ថែម​ទៀត៕

កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។

ព័ត៌មាន (2)
  • បោះពុម្ព
  • ចែករំលែក
  • អ៊ីម៉ែល

ចៅ កេត

ពី ភ្នំពេញ

ហេតុអ្វីក៏ថៃនៅតែមិនព្រមទទួលស្គាល់ថាខ្លួនជាអ្នកខុស ?

Apr 16, 2013 02:44 AM

je suis un homme inconue

ពី region exentrique

youeng treuyte prongproyat oy men ten ko proh te cho sim changraiy neh vea min del cholkhboun changbantoeukdeiy khmer yeung te doch cchnes cho kon khmer treuy chang cham tha lus tra na sdach vea gnoip teup srok yoeung ban sran than.som oiy vireachorn neung koleboth khmer teing lay troey phnhak roloeuk loeung.khnhum som sam por doy tatuoch tha cho kon khmer taing lay beuk phnek moeul provattisah khmer loeung vinh...

Apr 14, 2013 09:36 AM

គេហទំព័រ​ទាំងមូល