ពលរដ្ឋ​នៅ​ខេត្ត​ត្បូងឃ្មុំ​សាទរ​ចំពោះ​យុទ្ធនាការ​បោស​សំអាត​គ្រាប់​មិន​ទាន់​ផ្ទុះ

0:00 / 0:00

ប្រជាពលរដ្ឋ​នៅ​ឃុំ​ជីរោទ៍២ ស្រុក​ត្បូងឃ្មុំ ខេត្ត​ត្បូងឃ្មុំ មួយ​ចំនួន​បង្ហាញ​ពី​វិប្បដិសារី​ចំពោះ​ការ​បាត់បង់​កាយសម្បទា​ដោយសារ​គ្រាប់​មិន​ទាន់​ផ្ទុះ ពិសេស​ប្រភេទ​គ្រាប់បែក​ចង្កោម។ ពួកគាត់​ស្នើ​ឱ្យ​សុំ​មន្ត្រី​ជំនាញ និង​ម្ចាស់​ជំនួយ​ជួយ​ជំរុញ​ការ​បោសសំអាត​គ្រាប់​ទាំង​នោះ​ចេញពី​ផ្ទៃដី​ឱ្យ​អស់ ដើម្បី​អាច​ឱ្យ​ពួកគាត់​ប្រកប​មុខ​របរ​ធ្វើស្រែ​ចំការ និង​រស់​នៅ​ដោយ​ភាព​ស្ងប់ចិត្ត។ មន្ត្រី​នៃ​មជ្ឈមណ្ឌល​សកម្មភាព​កម្ចាត់​មីន​កម្ពុជា ហៅ​កាត់​ថា ស៊ីម៉ាក (CMAC) បញ្ជាក់​ថា យុទ្ធនាការ​បោសសំអាត​គ្រាប់​មិន​ទាន់​ផ្ទុះ គឺ​ធ្វើ​ឡើង​ដូច​ភ្លៀងរលឹម។

ប្រជាពលរដ្ឋ​រស់​នៅ​តាម​មូលដ្ឋាន ព្រមទាំង​ជនរងគ្រោះ​ដោយសារ​គ្រាប់បែក​ចង្កោម សម្ដែង​ក្តី​រីករាយ​ចំពោះ​ដំណើរការ​បោសសំអាត​គ្រាប់​មិនទាន់​ផ្ទុះ​ទាំង​នោះ ពីព្រោះ​ពួកគាត់​មិន​ចង់​ឱ្យ​មាន​ជនរងគ្រោះ​ដោយសារ​គ្រាប់បែក​ចង្កោម ឬ​គ្រាប់មីន​បន្ត​ទៀត​ឡើយ។ ការ​លើក​ឡើង​របស់​ពលរដ្ឋ​បែប​នេះ នៅ​ក្នុង​ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​របស់​ក្រុម​អ្នក​សារព័ត៌មាន ហើយ​មាន​ការ​ចូលរួម​ពី​ប្រជាពលរដ្ឋ មន្ត្រី​អាជ្ញាធរ​មូលដ្ឋាន និង​មន្ត្រី​ជំនាញ ដែល​រៀបចំឡើង​ដោយ​អង្គការ​ជន​ពិការ​អន្តរជាតិ ឬ​ហៅ​ថា អង្គការ ហេនឌីខេប អ៊ីនធឺណេសិនណល់ (HANDICAP International) គឺ​ដើម្បី​ពិនិត្យ​អំពី​ដំណើរការ​បោសសំអាត​គ្រាប់បែក​ចង្កោម​ដែល​សល់​ពី​សម័យ​សង្គ្រាម។

​ប្រជាពលរដ្ឋ​រស់​នៅ​ភូមិ​ទួលវិហារ ឃុំ​ជីរោទ៍២ ដែល​ជា​ជនរងគ្រោះ​ដោយសារ​គ្រាប់បែក​ចង្កោម​លោក ប្រាក់ អ៊ុំ ឱ្យ​ដឹង​ថា លោក​ត្រូវ​ពិការ​ដៃស្តាំ​ដោយសារ​អំបែង​គ្រាប់បែក​ចង្កោម​កាល​ពី​ឆ្នាំ​១៩៧៣។ លោក​បន្ត​ថា សម័យ​នោះ​មាន​ការ​ទម្លាក់​គ្រាប់បែក​ចង្កោម​យ៉ាង​ច្រើន ធ្វើ​ឱ្យ​តំបន់​មួយ​ចំនួន​ក្នុង​ភូមិ​នៅ​មាន​សេសសល់​គ្រាប់​បែក​ទាំង​នោះ​នៅ​ឡើយ។ ពលរដ្ឋ​ដដែល​ឱ្យ​ដឹង​ថា ពេលខ្លះ​ពួកគាត់​ធ្វើស្រែ​ដោយ​ប្រថុយប្រថាន ព្រោះ​ខ្លាច​ប៉ះចំ​គ្រាប់​មិន​ទាន់​ផ្ទុះ​បណ្តាល​ឱ្យ​មាន​គ្រោះថ្នាក់។

លោក​ចង់​ឱ្យ​មន្ត្រី​ស៊ីម៉ាក ជួយ​រុករក ឬ​ដោះ​យក​គ្រាប់​បែកចេញ​ឱ្យ​អស់​ពី​ដី​ពួកគាត់៖ «លំបាក​ដែរ! លំបាក​ដោយសារ​គ្រាប់មីន ពិបាក​ធ្វើ​ការ​ប៉ះពាល់ ទៅ​ភ្ជួរ​អី​ហ្នឹង​វា​មាន​ប៉ះ​ផ្ទុះ​អី​ទៅ»

គ្រាប់​មិន​ទាន់​ផ្ទុះ និង​ស្លាក​សញ្ញា​ប្រាប់​ពី​ទីតាំង​គ្រាប់​មិន​ទាន់​ផ្ទុះ នៅ​ឃុំ​ជីរោទ៍ទី២ ស្រុក​ត្បូងឃ្មុំ ខេត្ត​ត្បូងឃ្មុំ នៅ​ព្រឹក​ថ្ងៃ​ទី​២៨ ខែ​កក្កដា ឆ្នាំ​២០១៦។
គ្រាប់​មិន​ទាន់​ផ្ទុះ និង​ស្លាក​សញ្ញា​ប្រាប់​ពី​ទីតាំង​គ្រាប់​មិន​ទាន់​ផ្ទុះ នៅ​ឃុំ​ជីរោទ៍ទី២ ស្រុក​ត្បូងឃ្មុំ ខេត្ត​ត្បូងឃ្មុំ នៅ​ព្រឹក​ថ្ងៃ​ទី​២៨ ខែ​កក្កដា ឆ្នាំ​២០១៦។ (RFA)

​ស្រដៀង​គ្នា​នេះ ជនរងគ្រោះ​ដោយសារ​គ្រាប់បែក​ចង្កោម​បណ្ដាល​ឱ្យ​ពិការ​ដៃស្តាំ​មួយ​រូប​ទៀត អ្នកស្រី តន់ ហាន និយាយ​ថា អ្នកស្រី​មាន​វិប្បដិសារី​រហូត​មក ក្រោយ​ពេល​ធ្លាក់ខ្លួន​ជា​ជន​ពិការ៖ «មិន​ថា​ដី​ខ្ញុំ​មែន​ពិត ប៉ុន្តែ​មក​ដោះ​មីន​មក​ដោះ​អី​ហ្នឹង​សប្បាយ ពីព្រោះ​កុំ​ឱ្យ​មាន​គ្រោះថ្នាក់​ទៅ​មុខ​ទៀត»

​គ្រាប់បែក​ចង្កោម​ត្រូវ​បាន​គេ​ឱ្យ​និយមន័យ​ថា ជា​ប្រភេទ​គ្រាប់បែក​ដែល​ផលិត​ឡើង​សម្រាប់​ទម្លាក់​ពីលើ​អាកាស ហើយ​បាចសាច​នូវ​កូន​គ្រាប់បែក​តូចៗ ជា​ច្រើន​លើ​ផ្ទៃដី​ដ៏​ធំ​មួយ។

​ឯកសារ​ព័ត៌មាន​របស់​អង្គការ​ជន​ពិការ​អន្តរជាតិ ស្តីពី​គ្រាប់បែក​ចង្កោម​នៅ​កម្ពុជា បង្ហាញ​ថា គ្រាប់​ប្រភេទ​នេះ ត្រូវ​បាន​សហរដ្ឋអាមេរិក ទម្លាក់​មក​លើ​ប្រទេស​ខ្មែរ​ចំនួន ៨ ម៉ឺន​គ្រាប់​ធំៗ ហើយ​មាន​ចំនួន​គ្រាប់​តូចៗ សរុប​ជាង ២៦​លាន​គ្រាប់។ គ្រាប់បែក​ចង្កោម​ទាំង​នោះ បាន​ទម្លាក់​ក្នុង​ចន្លោះ​ទសវត្សរ៍​ឆ្នាំ​១៩៦០ និង​១៩៧០ ហើយ​គ្រាប់​ដែល​នៅ​សេសសល់​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា គឺ​បង្ក​ការ​គំរាមកំហែង​ធ្ងន់ធ្ងរ​ដល់​ជីវភាព​រស់នៅ​របស់​ពលរដ្ឋ ព្រមទាំង​ប៉ះពាល់​ដល់​សេដ្ឋកិច្ច​សង្គម​ថែមទៀត។

​ចាប់​តាំង​ពី​ឆ្នាំ​១៩៩៨ គឺ​មាន​ប្រជាពលរដ្ឋ​រងគ្រោះ​ដោយសារ​គ្រាប់បែក​ចង្កោម ១៩៤​នាក់ ប៉ុន្តែ​ចំនួន​នេះ​អាច​ខុសគ្នា​ទៅ​នឹង​ស្ថានភាព​ជាក់ស្ដែង។

​ទាក់ទង​បញ្ហា​នេះ អនុ​ប្រធាន​កង​ឯកភាព​កម្ចាត់​មីន​ទី​៥ ទទួលបន្ទុក​ផ្នែក​ប្រតិបត្តិការ​នៃ​មជ្ឈមណ្ឌល​សកម្មភាព​កម្ចាត់​មីន​កម្ពុជា លោក រឿន ឈូក មាន​ប្រសាសន៍​ថា មន្ត្រី​ជំនាញ​នឹង​ខិតខំ​ដោះស្រាយ​បញ្ហា​ប្រឈម​ជូន​ប្រជាពលរដ្ឋ ពិសេស​ជំរុញ​ដំណើរការ​បោសសំអាត​គ្រាប់បែក​ចង្កោម និង​គ្រាប់មីន ប្រៀប​បាន​ដូច​នឹង​ភ្លៀងរលឹម៖ «ទី​មួយ​យើង​ធ្វើការ​បោស​សំអាត​ដល់​ដី​ដែល​មាន​ការ​គំរាមកំហែង​ដោយសារ​គ្រាប់ ឬ​ដូចជា​ដោយសារ​មីន»

​លោក​អំពាវនាវ​ឱ្យ​ប្រជាពលរដ្ឋ​ទាំង​អស់​ប្រុងប្រយ័ត្ន​ចំពោះ​គ្រាប់​យុទ្ធភណ្ឌ​មិនទាន់​ផ្ទុះ ហើយ​បើ​សង្ស័យ​ករណី​ថា មាន​គ្រាប់ ឬ​ជួប​អ្វី​ចម្លែក​ពេល​ពួកគេ​រុករាន​ដីធ្លី​ថ្មី គប្បី​រាយការណ៍​ទៅ​អាជ្ញាធរ​មូលដ្ឋាន​ឱ្យ​បាន​ដឹង។

​កាល​ពី​ខែ​ឧសភា ឆ្នាំ​២០០៨ អនុសញ្ញា​អន្តរជាតិ​ស្ដីពី​គ្រាប់បែក​ចង្កោម ត្រូវ​បាន​អនុម័ត​ឡើង និង​ចូល​ជា​ធរមាន​នៅ​ឆ្នាំ​២០១០។ អនុសញ្ញា​នេះ ហាមឃាត់​មិន​ឱ្យ​ប្រើប្រាស់ ឬ​ផលិត និង​មិន​ត្រូវ​ស្តុក​ទុក​គ្រាប់បែក​ចង្កោម​ឡើយ។ ចំណែក​ប្រទេស​ហត្ថលេខី គឺ​តម្រូវ​ឱ្យ​បំផ្លាញ​ចោល​គ្រាប់បែក​ចង្កោម ឬ​កន្លែង​ស្តុក​ទុកជា​ដើម។

​ប្រធាន​កម្មវិធី​តស៊ូ​មតិ​លើ​អនុ​ស្ដីពី​គ្រាប់បែក​ចង្កោម កញ្ញា គីមប៊័រលី (Kimberley) ឱ្យ​ដឹង​តាមរយៈ​អ្នកបកប្រែ​ថា ដោយសារ​ឃើញ​ពី​ផល​ប៉ះពាល់​យ៉ាង​ច្រើន​ដល់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ក្នុង​ការ​រស់​នៅ និង​សេដ្ឋកិច្ច​ក្នុង​សង្គម ពីព្រោះ​តែ​ឥទ្ធិពល​នៃ​ការប្រើប្រាស់​គ្រាប់បែក​ចង្កោម ទើប​ទាមទារ​ឱ្យ​រាជរដ្ឋាភិបាល​គប្បី​សម្រេច​ចិត្ត​ចូល​ជា​សមាជិក​នៃ​អនុសញ្ញា​នេះ៖ «ផលប្រយោជន៍​នៃ​ការ​ចុះហត្ថលេខា​លើ​អនុសញ្ញា​នេះ គឺ​ទី​មួយ​យើង​បាន​ចូល​ជា​សមាជិក​មួយ​នៃ​សហគមន៍​អន្តរជាតិ​នៃ​អនុសញ្ញា​គ្រាប់បែក​ចង្កោម ទី​ពីរ​យើង​អាច​ទទួល​បាន​ជំនួយ​បន្ថែម​ទៀត​ក្នុង​ការ​បោសសំអាត​គ្រាប់​មីន»

​បច្ចុប្បន្ន​អនុសញ្ញា​ស្ដីពី​គ្រាប់បែក​ចង្កោម​មាន​រដ្ឋ​ភាគី​ចំនួន ១០០ និង​ប្រទេស​ហត្ថលេខី​ចំនួន ១៩ ហើយ​រដ្ឋ​នៅ​ក្នុង​តំបន់​អាស៊ាន គឺ​មាន​ប្រទេស​ឡាវ មួយ​បាន​ចូល​ជា​សមាជិក និង​ប្រទេស​ចំនួន​ពីរ​ទៀត គឺ​បាន​ចុះហត្ថលេខា​ជា​រដ្ឋ​ភាគី ប៉ុន្តែ​មិនទាន់​ទទួល​បាន​សច្ចាប័ន​នៅឡើយ។

កញ្ញា គីម យល់​ថា ប្រសិនបើ​ប្រទេស​នៅ​តំបន់​អាស៊ាន​ចូល​ជា​សមាជិក​នៃ​អនុសញ្ញា​នេះ វា​នឹង​ជួយ​ឱ្យ​បញ្ហា​សន្តិសុខ​សុវត្ថិភាព​ក្នុង​តំបន់​កាន់​តែ​មាន​ភាព​ប្រសើរ​ឡើង៕

កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖

ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។