មន្ត្រីអង្គការក្រៅរដ្ឋាភិបាល និងពលរដ្ឋរស់នៅខេត្តកំពង់ឆ្នាំង ស្នើឲ្យរដ្ឋាភិបាល ឬសមត្ថកិច្ចជំនាញថ្នាក់ក្រោមជាតិ រក្សាវិធានការម៉ឺងម៉ាត់ចំពោះការចុះបង្ក្រាបបទល្មើសនេសាទ ដើម្បីរក្សាកំណើនផលត្រីទឹកសាប។ អាជ្ញាធរខេត្តកំពង់ឆ្នាំងអះអាងថា កម្លាំងរបស់ជំនាញជលផល កំពុងតាមឃ្លាំមើលស្ថានភាពបទល្មើស និងមិនបានបន្ធូរដៃក្នុងការចុះបង្ក្រាបនោះឡើយ។
ត្រីបីប្រភេទដែលប្រជានេសាទ និងកសិកររស់នៅតាមដងទន្លេសាប ថាសម្បូរជាងរាល់ឆ្នាំនោះ គឺត្រីបន្ទោះភ្លុក ត្រីក្រុស និងប្រភេទត្រីច្រវាខ្នងវែង។ ពួកគេយល់ថា ការកើនឡើង នៃប្រភេទត្រីទាំងនេះ ក៏ដោយសារតែកម្ពស់ទឹកបឹងទន្លេសាបកាលពីឆ្នាំ២០១៦ ឡើងខ្ពស់ជាងរាល់ឆ្នាំ ស្របពេលដែលកម្លាំងសមត្ថកិច្ចចម្រុះចុះបង្ក្រាបបទល្មើសនេសាទបានច្រើនករណី និងមានប្រសិទ្ធភាពជាងមុន។
កសិករម្នាក់រស់នៅឃុំពាមឆ្កោក ស្រុកជលគីរី លោក ហ៊ឹម ហ៊ី មានប្រសាសន៍ថា រយៈពេលត្រីត្រូវកាលពីដើមឆ្នាំ២០១៧ មានជិត១០ថ្ងៃ គឺខុសពីរាល់ឆ្នាំត្រូវតែរយៈពេលបី ឬបួនថ្ងៃប៉ុណ្ណោះ ហើយឆ្នាំនេះលោកចេញទូកបណ្ដែតមង និងចងសន្ទូចបានត្រីចន្លោះពី១៥ ទៅ២០គីឡូក្រាមក្នុងមួយជើង។ លោកស្នើឲ្យសមត្ថកិច្ចបង្ក្រាបបទល្មើសគ្រប់ប្រភេទ ប៉ុន្តែកុំធ្វើបាបពលរដ្ឋដែលនេសាទស្របច្បាប់៖ «ត្រីបន្ទោះភ្លុក ត្រីរៀល និងត្រីក្រុសអាចម៍កុកខ្នងវែង។ ស្នើឲ្យរដ្ឋាភិបាលហាមឃាត់អារឿងពួកដាក់របាំងខ្នងសារវែង អួនវៀតណាមអីនេះកុំឲ្យមានគឺត្រីសម្បូរណាស់។ ឆ្នាំមុនខ្ញុំធ្លាប់បើកកាណូតមកកំពង់ឆ្នាំងឃើញ មងទាញពីមួយចំហៀងធ្លាយទៅមួយចំហៀងទន្លេ ឆ្នាំនេះអត់មានទេ»។
ចំណែកពលរដ្ឋម្នាក់ទៀតលោក ជុំ គង់ ថាសព្វថ្ងៃលោកអាចបណ្ដែតមង ឬចងសន្ទូចបានត្រីស្លហូបគ្រាន់បើជាងឆ្នាំទៅ ប៉ុន្តែត្រីភាគច្រើនមានតែល្អិតល្អោច ចំណែកត្រីធំៗដូចជា ត្រីឆ្ដោ ឆ្លាំង ឬត្រីខ្យាជាដើមមិនសូវមានទេ។ លោកក៏ត្រេកអរដែលឃើញវត្តមានត្រីបន្ទោះភ្លុក និងប្រភេទត្រីក្រុសសម្បូរឡើងវិញ ហើយសមត្ថកិច្ចត្រូវរក្សាជំហរម៉ឺងម៉ាត់ក្នុងការចុះបង្ក្រាបបទល្មើសដូចនេះរហូត៖ «ឆ្នាំនេះសម្ដេចធ្វើអីចឹងបានល្អណាស់! ពួកខ្ញុំក៏កោតសរសើរគាត់ដែរ ហើយបទល្មើសពីត្រឹមហ្នឹងទៅកុំឲ្យមានទៀតឲ្យបញ្ចប់ត្រឹមឆ្នាំហ្នឹងទៅ ឲ្យកូនក្រោយៗស្គាល់ជាតិមុខត្រីធំត្រីតូចផង»។
ប្រធានមន្ទីរកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទខេត្តកំពង់ឆ្នាំងលោក ងិន ហ៊ុន បញ្ជាក់ថា បទល្មើសនេសាទគ្រប់ប្រភេទត្រូវបានបង្ក្រាបជាប្រចាំ ខណៈបទល្មើសនៅក្នុងទឹកដីខេត្តកំពង់ឆ្នាំង បង្ក្រាបបានស្ទើរទាំងស្រុង ពោលគឺនៅសល់ប្រហែល៥%ប៉ុណ្ណោះ ដែលសមត្ថកិច្ចបន្តស្រាវជ្រាវ និងចុះបង្ក្រាប។ លោកថា សមត្ថកិច្ចនៅតែរក្សាជំហរម៉ឺងម៉ាត់ចំពោះការបង្ក្រាបបទល្មើសដដែល៖ «យើងអត់មានការដកថយទេ ឆ្នាំនេះទៅមុខធ្វើអីចឹងរហូត។ ដោយឡែកនៅតំបន់វាលភក់ធំ សេះ និងកំពង់អួ យើងបានប្រមូលអស់ហើយ»។
មន្ត្រីសម្របសម្រួលសហគមន៍ជុំវិញបឹងទន្លេសាបរបស់អង្គការសម្ព័ន្ធដើម្បីអភិរក្សធនធានជលផល(Fact) អ្នកស្រី នូ សារឹម ថ្លែងសាទរចំពោះវិធានការចុះបង្ក្រាបបទល្មើសនេសាទរបស់រដ្ឋាភិបាល នាពេលចុងក្រោយនេះ។ ប៉ុន្តែដើម្បីឲ្យផលត្រីកាន់តែសម្បូរនោះ រដ្ឋាភិបាលត្រូវបង្កើតតំបន់អភិរក្សឲ្យបានច្រើន ស្ដារបឹង ឬព្រែកឲ្យបានជ្រៅ និងផ្សព្វផ្សាយទូលំទូលាយដល់ពលរដ្ឋអំពីធនធានជលផល៖ «បើសិនជាយើងអត់មានវិធានការទប់ស្កាត់ ឬអភិរក្សត្រីមេពូជ ស្ដារបឹងឲ្យបានជ្រៅទេ ឃើញថា នៅរដូវប្រាំងទឹករីងរាក់ ធ្វើឲ្យត្រីមេពូជងាប់អស់ វាអត់អាចបង្កើតកូនបង្កើតចៅឲ្យបានរស់នៅដល់ពេលវស្សាទេ។ នៅពាក់កណ្ដាលឆ្នាំ២០១៦ យើងឃើញថា មានការយកចិត្ដទុកដាក់ពីជំនាញពាក់ព័ន្ធក៏ដូចជាអាជ្ញាធរដែនដីបានចុះបង្ក្រាប យើងអរគុណមែនទែន ហើយយើងអបអរសាទរ»។
ទិន្នផលត្រីសម្រាប់ធ្វើប្រហុក ឬផ្អកនៅខេត្តកំពង់ឆ្នាំង ក្នុងឆ្នាំ២០១៦ កើនជាង ១ពាន់តោន បើប្រៀបធៀបនឹងឆ្នាំ២០១៥ ពោលគឺចាប់បានជាង២ពាន់តោន។ ប៉ុន្តែត្រីនៅតែថ្លៃ គឺតម្លៃចន្លោះពី ១.២០០រៀលទៅ ៣ពាន់រៀលក្នុង ១គីឡូក្រាម។ ក្រុមកសិករ និងប្រជានេសាទសង្ឃឹមថា នៅឆ្នាំក្រោយៗ ទិន្នផលត្រីនឹងកើនទៀតបើអាជ្ញាធរនៅរក្សាជំហរម៉ឺងម៉ាត់ក្នុងការបង្ក្រាបបទល្មើស៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖
ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។