បម្រាមនេះ ជាការឆ្លើយតបទៅនឹងកង្វល់ពលរដ្ឋ ឬដើម្បីកាត់បន្ថយការកកស្ទះ និងគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ ដែលតែងកើតមានស្ទើរជារៀងរាល់ថ្ងៃ។ សម្រាប់អ្នកឈឺឆ្អាល ឬអ្នកឃ្លាំមើលការអភិវឌ្ឍសង្គម កំពុងទន្ទឹងចាំមើលចំណាត់ការរបស់សមត្ថកិច្ច ថាតើនឹងអាចអនុវត្តមានប្រសិទ្ធភាពត្រឹមកម្រិតណា?
បម្រាមរបស់សាលារាជធានីភ្នំពេញ បានអំពាវនាវដល់ម្ចាស់ក្រុមហ៊ុនធ្វើអាជីវកម្មដឹកជញ្ជូនទំនិញទាំងអស់ ដែលមានរថយន្តដឹកទំនិញធំៗ ពិសេសរថយន្តកុងតឺន័រ ត្រូវចូលរួមសហការជាមួយសាលាក្រុងដោយស្មារតីទទួលខុសត្រូវខ្ពស់។
មន្ត្រីនាំពាក្យសាលារាជធានីភ្នំពេញ លោក ឡុង ឌីម៉ង់ មានប្រសាសន៍ថា ចាប់ពីថ្ងៃទី១ ខែវិច្ឆិកា តទៅ អាជ្ញាធរបានហាមមិនឲ្យរថយន្តដឹកទំនិញធំៗ បើកចូលក្រុងទៀតទេ ចាប់ពីម៉ោង ៥ព្រឹក ដល់ម៉ោង ៩យប់។ ប៉ុន្តែ លោកថា បម្រាមនេះបានហាមតែភូមិសាស្ត្រតាមខណ្ឌចំនួន៤ ក្នុងរាជធានី ទេ គឺមានខណ្ឌដូនពេញ ខណ្ឌប្រាំពីរមករា ខណ្ឌចម្ការមន និងខណ្ឌទួលគោក៖ «អ្វីដែលជាការសុំបញ្ជាក់លើសពីសេចក្តីជូនដំណឹងហ្នឹង គឺសូមឲ្យម្ចាស់ដឹកទំនិញធុនធ្ងន់ធំៗទាំងអស់ ទាំងក្រុមហ៊ុន និងរដ្ឋដែលដឹកទំនិញគ្រប់ប្រភេទ បើកឆ្លងកាត់រាជធានីភ្នំពេញ ហ្នឹង គឺយោគយល់អធ្យាស្រ័យ ហើយចូលរួមអនុវត្តខ្លឹមសារសេចក្តីជូនដំណឹងឲ្យបានទទួលផលជាវិជ្ជមាន។ ហើយសូមអញ្ជើញរួសរាន់ទាក់ទងជាមួយមន្ទីរសាធារណការដឹកជញ្ជូនរាជធានីភ្នំពេញ ដើម្បីរៀបចំលិខិតស្នើសុំលិខិតអនុញ្ញាតធ្វើចរាចរណ៍ឆ្លងកាត់ក្រុង ចាប់ពីពេលនេះតទៅបាទ»។
លោក ឡុង ឌីម៉ង់ ឲ្យដឹងទៀតថា ជំហានដំបូង បម្រាមនេះអាជ្ញាធរបានត្រឹមធ្វើការណែនាំ ឬជូនដំណឹងទៅដល់ម្ចាស់ក្រុមហ៊ុនដឹកជញ្ជូនធុនធ្ងន់ប៉ុណ្ណោះ គឺមិនទាន់ដល់ដំណាក់កាលសមត្ថកិច្ចផាកពិន័យ ឬដាក់ទោសទណ្ឌចំពោះអ្នកបំពានបម្រាមនេះនៅឡើយទេ។
បម្រាមដដែល ក៏បានភ្ជាប់មូលហេតុថា ដោយសារតែទីក្រុងភ្នំពេញ ជាមជ្ឈមណ្ឌលប្រមូលផ្តុំលើគ្រប់វិស័យ ទាំងនយោបាយ សេដ្ឋកិច្ច វប្បធម៌ និងទេសចរណ៍ជាដើម ទើបសាលាក្រុងត្រូវរក្សាសណ្ដាប់ធ្នាប់ឲ្យមានរបៀបរៀបរយ។ ជាងនេះ ក៏ដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងកង្វល់របស់ប្រជាពលរដ្ឋ ជុំវិញបញ្ហាកកស្ទះ និងគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ បណ្ដាលមកពីរថយន្តដឹកទំនិញធំៗកន្លងមក៖ «ចាប់ផ្ដើមជម្រាបគាត់ ចាប់ផ្ដើមហាមគាត់កន្លងមកមិនមែនគាត់ល្មើសទេ។ ប៉ុន្តែ ចាប់ពីព្រឹកមិញនេះ ឃើញថា តាមទីតាំងភូមិសាស្ត្រមួយចំនួនដែលធ្លាប់ឃើញរថយន្តធុនធ្ងន់មួយចំនួនធ្វើចរាចរណ៍នោះ ក៏មានការផ្អាកដែរ។ ប៉ុន្តែ ក៏នៅមានការងារមួយចំនួន មិនមែនមានន័យថា យើងត្រូវតែចាប់ផាកពិន័យគាត់ទេនោះទេ។ ថ្ងៃនេះ គឺសូមបញ្ជក់ថា ជាថ្ងៃចាប់អនុវត្តសេចក្តីជូនដំណឹង មិនមែនជាឱសានវាទ ឬដាក់ពិន័យអីលើគាត់ទេ»។
ក្រុមអ្នកឈឺឆ្អាលលើបញ្ហាសង្គម មានមន្ត្រីសង្គមស៊ីវិល និងប្រជាពលរដ្ឋជាដើម ហាក់មានអារម្មណ៍រារែក និងខ្លះទៀតមិនទាន់មានជំនឿថា សមត្ថកិច្ចអាចអនុវត្តបម្រាមហាមរថយន្តធំៗបើកចេញ ឬចូលក្នុងនេះមានប្រសិទ្ធភាពទេ។
អាណាព្យាបាលមានលំនៅឋានក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ មិនមានជំនឿថា អាជ្ញាធរអាចទប់ស្កាត់រថយន្តធំៗមិនឲ្យបើកចូលក្រុងបានទេ ព្រោះកត់សម្គាល់កន្លងមកឃើញថា រាល់បម្រាម ឬសេចក្តីជូនដំណឹងរបស់សាលាក្រុង គឺមានតែនៅលើក្រដាស ឬនៅលើបបូរមាត់មន្ត្រីតែប៉ុណ្ណោះ ប៉ុន្តែការអនុវត្តគ្មានទេ។
ទោះយ៉ាងណា ពលរដ្ឋថ្លែងថា បើសិនជាអាជ្ញាធរអាចទប់ស្កាត់រថយន្តមិនឲ្យចូលក្រុងមានប្រសិទ្ធភាពមែននោះ នឹងអាចកាត់បន្ថយគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ ពិសេសការកកស្ទះដែលធ្លាប់កើតមានជារៀងរាល់ថ្ងៃបានមួយផ្នែកធំ៖ «ក្មេងសិស្សសាលាជាដើម តែងមានកង់ ឬម៉ូតូជិះជាដើម បានធ្វើចរាចរណ៍នៅតាមផ្លូវ ហើយខ្លាចប៉ះពារនឹងរថយន្តដឹកទំនិញធំៗជាដើម។ ជារឿយៗ ខ្ញុំមើលសារព័ត៌មានឃើញគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ដោយឡានធំនេះជាច្រើនករណី។ យើងឃើញគោលការណ៍របស់សាលាក្រុងមានជាហូរហែ ក៏ប៉ុន្តែ ការអនុវត្តអត់មានប្រសិទ្ធភាពទេកន្លងមក។ ដូចខែបុណ្យទានជាដើម បានប្រកាសមិនឲ្យរថយន្តឡើងថ្លៃ ប៉ុន្តែគ្រាន់តែជាការប្រកាស តែអត់មានប្រសិទ្ធភាពទេ»។
លោក ងិន សៅរ័ត្ន នាយកប្រតិបត្តិអង្គការជនពិការកម្ពុជា និងជាជនពិការជើងម្នាក់។ លោកបានស្នើឲ្យអាជ្ញាធររាជធានី ត្រូវផ្សព្វផ្សាយសេចក្តីជូនដំណឹងហាមរថយន្តដឹកទំនិញធំៗ មិនឲ្យចូលក្រុងរបស់ខ្លួនឲ្យបានទូលំទូលាយដល់ម្ចាស់ក្រុមហ៊ុនដឹកជញ្ជូនទាំងនោះជាមុន។ លោកមានជំនឿថា អាជ្ញាធរអាចអនុវត្តបម្រាមមិនឲ្យរថយន្តធំៗបើកចេញ ឬចូលក្រុងមានប្រសិទ្ធភាព នឹងអាចកាត់បន្ថយគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ និងការកកស្ទះនាថ្ងៃអនាគត៖ «សំខាន់បំផុត គឺការផ្សព្វផ្សាយសេចក្តីជូនដំណឹងនេះ បានដឹងឮដល់ម្ចាស់ក្រុមហ៊ុនដឹកជញ្ជូនទំនិញធុនធ្ងន់ ឬធំៗទាំងអស់ ឬអ្នកបើកបរទាំងអស់ហ្នឹងឲ្យយល់ដឹងពីផលវិបាកនានា ពីការកកស្ទះចរាចរណ៍ និងគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ បណ្ដាលឲ្យធ្លាក់ខ្លួនពិការនេះជារឿងមួយដ៏សំខាន់។ យើងឃើញថា បណ្ដាប្រទេសមួយចំនួនធំ គេមិនពឹងផ្អែកទៅលើតែបទបញ្ជាទេ។ បទបញ្ជាផង គួបផ្សំនឹងការផ្សព្វផ្សាយផង ជាពិសេសយើងធ្វើយ៉ាងណាសុំឲ្យសាលារាជធានីភ្នំពេញ បើកសិក្ខាសាលា ឬក៏ការផ្សព្វផ្សាយនេះឲ្យបានទូលំទូលាយទៅដល់បណ្ដាក្រុមហ៊ុនដឹកជញ្ជូនធំៗ ជៀសវាងយើងប្រើចំណុចទាំងអស់ហ្នឹង គឺជាចំណុចមួយដើម្បីដាក់ទោសទណ្ឌដល់បណ្ដាក្រុមហ៊ុន ដោយសារតែខ្លួនមិនបានផ្សព្វផ្សាយឲ្យបានទូលំទូលាយ»។
មន្ត្រីអង្គការជនពិការរូបនេះ បានស្នើទៅអាជ្ញាធររាជធានី ត្រូវតាមដានរាល់សកម្មភាពរបស់សមត្ថកិច្ច ចំពោះការអនុវត្តបម្រាមមិនឲ្យរថយន្តចូលក្រុងជាប្រចាំ ទើបមានប្រសិទ្ធភាព។
លោក សន ជ័យ ជាមន្ត្រីសម្របសម្រួលបណ្ដាញរួបរួមដើម្បីគណនេយ្យភាពសង្គម ប្រចាំអាស៊ីបូព៌ា និងប៉ាស៊ីហ្វិក។ លោកថ្លែងសាទរចំពោះបម្រាមរថយន្តធុនធ្ងន់ មិនឲ្យបើកចេញ ឬចូលក្រុងពេលថ្ងៃរបស់សាលារាជធានីពេលនេះ។ មន្ត្រីឃ្លាំមើលសង្គមរូបនេះ ហាក់មានជំនឿ ឬផ្តល់ទំនុកចិត្តទៅលើសមត្ថកិច្ចចំពោះបម្រាមមិនឲ្យរថយន្តចូលក្រុង ថាអាចអនុវត្តមានប្រសិទ្ធភាព ព្រោះលោកយល់ថា បម្រាមនេះអាចជាផ្នែកមួយនៃកំណែទម្រង់ស៊ីជម្រៅរបស់រដ្ឋាភិបាលអាណត្តិទី៥ ដែលប្រមុខដឹកនាំបានដាក់ចេញ៖ «ឥឡូវនេះ គឺនៅក្នុងដំណាក់កាលមួយដែលរដ្ឋាភិបាលទាំងថ្នាក់ជាតិ និងថ្នាក់ក្រោមជាតិ កំពុងតែអះអាងថា ពួកគេកំពុងធ្វើកំណែទម្រង់ស៊ីជម្រៅ។ អ៊ីចឹង យើងចាំមើលថា តើប្រសិទ្ធភាពនេះវាពាក់ព័ន្ធគ្នាយ៉ាងម៉េចជាមួយនឹងកំណែទម្រង់ស៊ីជម្រៅនោះ? អ៊ីចឹង យើងគិតថា វាអាចនឹងមានប្រសិទ្ធភាពនៅពេលដែលសេចក្តីជូនដំណឹងហ្នឹងត្រូវបានផ្សាយចេញ ហើយមានការយកចិត្តទុកដាក់ពីអាជ្ញាធរគ្រប់លំដាប់ថ្នាក់»។
យ៉ាងនេះក្តី មន្ត្រីសង្គមស៊ីវិល ធ្វើការងារជាមួយយុវជនរូបនេះ បានស្នើដល់សាធារណជនឲ្យជួយតាមដានរាល់គ្រប់សកម្មភាពរបស់រថយន្តដឹកទំនិញធំៗ តើសមត្ថកិច្ចអនុវត្តមានប្រសិទ្ធភាពត្រឹមកម្រិតណា?
បម្រាមហាមមិនឲ្យរថយន្តដឹកទំនិញធុនធ្ងន់ ពិសេសរថយន្តកុងតឺន័រ មិនឲ្យបើកបរចូលក្នុងភូមិសាស្ត្ររាជធានីភ្នំពេញ គឺសាលាក្រុងមិនទាន់មានវិធានការចំពោះរថយន្តក្រុងដឹកអ្នកដំណើរនៅឡើយទេ។
អ្នកទទួលបន្ទុកគ្រប់គ្រងក្រុមហ៊ុនដឹកជញ្ជូនទំនិញមួយចំនួន បានសន្យាថា នឹងអនុវត្តបម្រាមរបស់សាលារាជធានីភ្នំពេញ មិនធ្វេសប្រហែសទេ។ ប៉ុន្តែ ម្ចាស់ក្រុមហ៊ុនបានស្នើឲ្យអាជ្ញាធរត្រូវផ្សព្វផ្សាយបម្រាមនេះបានដឹងដល់ម្ចាស់ឃ្លាំងទាំងអស់មានទីតាំងក្នុងក្រុង ឲ្យបានទូលំទូលាយ ដើម្បីរួមគ្នាអនុវត្តឲ្យមានប្រសិទ្ធភាព។
ទោះជាបែបណា បម្រាមនេះ សាលាក្រុងក៏បានអនុញ្ញាតចំពោះរថយន្តដឹកជញ្ជូនទំនិញមួយចំនួន អាចអនុញ្ញាតឲ្យធ្វើចរាចរណ៍ចេញ ឬចូលក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ បានខ្លះដែរ មានដូចជា រថយន្តដឹកសម្ភារៈសម្រាប់ផ្គត់ផ្គង់ការដ្ឋាន ដែលបម្រើឲ្យការសាងសង់ និងការអភិវឌ្ឍវិស័យមួយចំនួនក្នុងរាជធានីជាដើម៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖
ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។