សិក្ខាសាលា ស្ដីពីតួនាទីរបស់វិទ្យុនៅក្នុងការគ្រប់គ្រងការឆ្លើយតបនឹងគ្រោះមហន្តរាយធម្មជាតិ បានធ្វើលើកទី១ នៅប្រទេសកម្ពុជា ផ្ដោតលើខ្លឹមសារសំខាន់ គឺលំហូរនៃព័ត៌មាន និងការផ្សព្វផ្សាយប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព ឬអាចជឿបាននៅក្នុងពេលមានគ្រោះមហន្តរាយដែលបង្កឡើងដោយធម្មជាតិ។
រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងព័ត៌មាន លោក ខៀវ កញារីទ្ធ ថ្លែងនៅថ្ងៃទី១៣ ខែមិថុនា ថា គ្រោះមហន្តរាយជារឿងមួយដែលគ្មាននរណាអាចដឹងមុន។ ប្រភពបញ្ជូនព័ត៌មានពីផ្កាយរណបគ្រាន់តែឲ្យដឹងថា មានចំនួនភ្លៀង មានរាំងស្ងួត ឬព្យុះនៅពេលណាប៉ុណ្ណោះ ប៉ុន្តែទំហំវាបង្កមកលើផែនដីប៉ុនណា គ្មាននរណាអាចកំណត់បានឡើយ។ ដូច្នេះ ការផ្សព្វផ្សាយពីគ្រោះមហន្តរាយតាមរយៈវិទ្យុ គឺជាប្រភពព័ត៌មានទីមួយ ដែលប្រជាពលរដ្ឋត្រូវស្តាប់ ហើយដឹងពីព័ត៌មាននោះជាចាំបាច់៖ «ដំណឹងដែលមាននៅក្នុងសុសលមេឌា (Social media) វាជាផលិតផលពាក់កណ្ដាលសម្រេច ចំណែកការផ្សាយលើវិទ្យុ គឺជាផលិតផលសម្រេចជាង។ ដូច្នេះ គាត់ទុកចិត្តលើវិទ្យុនេះជាង។ ដូច្នេះហើយ តួនាទីរបស់វិទ្យុយើងក្នុងការផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មាននេះ គឺជាការចាំបាច់»។
លោកបន្តថា នៅពេលអ្នកស្តាប់ទុកចិត្តការផ្សាយហើយ ត្រូវរៀបចំចម្លើយតបពីប្រភពព័ត៌មានឲ្យបានជាក់លាក់ ដោយត្រៀមបង្ការគ្រោះមហន្តរាយនៅមុនពេលមានគ្រោះមហន្តរាយ និងក្នុងពេលគ្រោះមហន្តរាយកំពុងតែកើតឡើង ហើយនិងពេលចប់គ្រោះមហន្តរាយ តើត្រូវធ្វើអ្វីនោះ គឺសុទ្ធតែជាការងារចាំបាច់ដែលទាមទារឲ្យអ្នកគ្រប់គ្រងវិទ្យុ ត្រូវយល់ដឹងខ្ពស់ក្នុងការប្រមូលព័ត៌មាន ជួយផ្សព្វផ្សាយ និងការជូនដំណឹងទាក់ទងព័ត៌មានគ្រោះមហន្តរាយ។
ប្រធានទីភ្នាក់ងារអូស្ត្រាលីសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍអន្តរជាតិ លោក ប៉ូល ឃីអូ (Paul Keogh) ថ្លែងថា ប្រទេសអូស្ត្រាលី នឹងផ្តល់ជំនួយថវិកាអត់សំណងមកកម្ពុជា ចំនួន ៩៧,៤លានដុល្លារ ជួយលើវិស័យសុខាភិបាល វិស័យគ្រប់គ្រងអភិបាលកិច្ច វិស័យព័ត៌មាន ជាដើម ដែលជាផ្នែកមួយក្នុងការជួយអភិវឌ្ឍប្រទេសកម្ពុជា។ លោកថា នៅក្នុងប្រទេសអូស្ត្រាលី ក៏មានគ្រោះមហន្តរាយញឹកញាប់ដែរ ដូចជាទឹកជំនន់ ភ្លើងឆេះព្រៃ រាំងស្ងួត និងខ្យល់ព្យុះ។ នៅឆ្នាំ២០១០ ភ្លើងឆេះព្រៃខ្លាំងជាងគេនៅប្រទេសអូស្ត្រាលី ហើយវិទ្យុអេប៊ីស៊ី (ABC Radio) បានផ្សាយនៅក្នុងពេលមានឧប្បត្តិហេតុភ្លើងឆេះព្រៃ ដែលនាំឲ្យរដ្ឋាភិបាលទៅជួយសង្គ្រោះមនុស្ស សត្វ និងពន្លត់ភ្លើងនោះបានទាន់ពេល។
ប្រធានទទួលបន្ទុកតំបន់ប៉ាស៊ីហ្វិក និងមេគង្គ ផ្នែកអភិវឌ្ឍន៍អន្តរជាតិ អេប៊ីស៊ី លោក ដូមេនីក ហ្វ្រីហ្គីអេធី (Domenic Friguglietti) ថ្លែងថា ការទទួលខុសត្រូវទាក់ទងការប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយសាធារណៈ ដើម្បីជួយដល់ប្រជាពលរដ្ឋក្នុងពេលដែលមានគ្រោះមហន្តរាយ។ នៅក្នុងវិទ្យុអេប៊ីស៊ី មានបទពិសោធន៍ខ្លះផ្សព្វផ្សាយក្នុងវិស័យគ្រោះមហន្តរាយថ្មីៗ ដូចមានភ្លើងឆេះព្រៃនៅឃ្វីនស្លេនដ៍ (Queensland) និងវិចតូរីយ៉ា ជាដើម។ ហេតុនេះ អេប៊ីស៊ី បាននាំអ្នកឯកទេសសំខាន់ៗ ដែលមានជំនាញខាងគ្រប់គ្រងប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មាន មកចែកជូនបទពិសោធន៍ដល់ប្រធានស្ថានីយវិទ្យុនៅប្រទេសកម្ពុជា អំពីរបៀបផ្សាយ របៀបជូនដំណឹង របៀបរាយការណ៍ពីគ្រោះមហន្តរាយ មុនពេល ក្នុងពេល និងក្រោយពេលគ្រោះមហន្តរាយកើតឡើង។
លោក ខៀវ កញារីទ្ធ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងព័ត៌មាន ថ្លែងថា ស្ថានីយវិទ្យុនៅតាមបណ្ដាខេត្តនានា គឺជាប្រភពព័ត៌មានគួរឲ្យទុកចិត្តបាន ជាពិសេសក្នុងគ្រាមានគ្រោះមហន្តរាយ។ ស្ថានីយវិទ្យុខេត្តត្រូវបម្រើអាជ្ញាធរមូលដ្ឋាន និងស្ថាប័នជំនាញ ដើម្បីផ្សាយព័ត៌មានប្រកាសអាសន្នពីគ្រោះធម្មជាតិដល់ប្រជាពលរដ្ឋ។
សិក្ខាសាលា ស្ដីពីតួនាទីរបស់វិទ្យុក្នុងការគ្រប់គ្រងការឆ្លើយតបនឹងគ្រោះមហន្តរាយធម្មជាតិ ប្រារព្ធធ្វើ២ថ្ងៃ គឺថ្ងៃទី១៣ និងថ្ងៃទី១៤ ខែមិថុនា នៅរាជធានីភ្នំពេញ ដែលមានអ្នកចូលរួមជាមន្ត្រីគ្រប់គ្រងស្ថានីយវិទ្យុមកពីខេត្តនានា ក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ចំនួនជិត ៥០នាក់៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។