ក្រោយជ្រើសរើសបានផ្សិតដែលធំថ្លោសហើយ ទើបគេហែកគល់ផ្សិតជាពីរចម្រៀក។ លោក ថា សុមេធ អ្នកបណ្តុះផ្សិតនៅបឹងត្រកួន ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ ជាប់ព្រំដែនថៃ មានប្រសាសន៍ថា ៖ «មួយដើមបានពីរ អ៊ីចឹងមួយចំហៀងបាន១ រហូតមួយចំហៀងបានដល់៣ ក៏មានដែរ»។
សូមបញ្ជាក់ថា រាល់ឧបករណ៍ដែលប្រើប្រាស់ ចាំបាច់ត្រូវរោលភ្លើងសម្លាប់មេរោគជាមុនសិន រួចទុកឲ្យត្រជាក់សឹមយកទៅកាត់ ឬត្បៀតសាច់ផ្សិតការពារកុំឲ្យស្ព័រ ឬជាលិកាផ្សិតងាប់ ៖ «យើងហែកចេញមកដល់កន្លែងដូចខ្នែងវា មើលទៅរាងខ្នែង មិនមែនមកក្រោមទេ កន្លែងខ្នែងស្លឹកវា។ បើយើងហែកចេញមកដូចចម្ពាមកៅស៊ូអ៊ីចឹង យើងយកចន្លោះកណ្ដាល រួចយើងយកឡាមមុតៗ យើងចិត រួចមានដែកប្រដាប់ចាប់ដូចត្បៀតយើង ត្បៀតពេទ្យ វែងហើយស្ដើង យើងចាប់ថ្មមៗវា ប៉ុន្តែយើងចិតឲ្យធំល្មមដែរ កុំឲ្យធំពេក ធំពេកយើងដាក់លើសារាយទៅវាខូចសារាយយើង»។
លុះដាក់សាច់ ឬស្ព័រផ្សិតលើដុំសារាយក្នុងដបហើយ ត្រូវយកមាត់ដបរោលភ្លើងចង្កៀងអាល់កុល ហើយយកសំឡីស្អាតបិទជាឆ្នុក ៖ «យើងដាក់លើសារាយថ្មមទៅ ដាក់រួចបានយើងរោលសំឡីគ្របឲ្យស្រួល យើងដាក់ថ្មមៗទៅ។ អត់ឲ្យរមៀលទេ តែដាក់ដបរមៀលទៅខូចខ្ទេចខ្ទីអស់ ដាក់ឲ្យនឹង»។
ដបសារាយបណ្តុះស្ព័រផ្សិតនេះត្រូវទុកក្នុងបន្ទប់ដែលមានសីតុណ្ហភាព ២៥អង្សា គឺត្រជាក់ល្មម ៖ «បានប្រហែលមួយអាទិត្យ យើងមើលក្នុង ២០ដប ជួនកាលកើតតែ ២ដបអីទេ ជួនកាលសល់តែ១ដបក៏មាន បើល្អកើតដល់ ១០ដបក៏មានដែរ។ បើស្ព័រចាប់ផ្ដើមដើរ ហ្នឹងកើតហើយ យើងយកមកបាន២អាទិត្យយើងអាចយកមកដាក់ក្នុងស្រូវ»។
មេផ្សិតទី១នេះអាចទុកបានរយៈពេល១ខែ បើទុកយូរពេកមេវានឹងខ្សោយកម្លាំង។
លោក ថា សុមេធ ដែលបណ្តុះផ្សិតអំបោះលក់ ប្រាប់ពីវិធីមើលមេផ្សិតក្នុងដបសារាយដូច្នេះ ៖ «សរសៃវាស វាដើរតាមសារាយសពេញទាំងអស់ហ្នឹងឯង បើសារាយខូចវាអត់ដើរទេ ទៅជាខៀវ ខ្មៅអត់យកទេ សក្បុសបានយក ស្អាតក្នុងឆ្នុក ហើយជួនកាលកើតតែមួយដបក៏យកដែរ ប៉ុន្តែក្នុងមួយដបសារាយបង្កើតរហូតដល់ ៨ពាន់កញ្ចប់ ឬជាងមួយម៉ឺនកញ្ចប់ ច្រើនណាស់។ បានតែមួយដបបង្កើតបាន ៨ពាន់កញ្ចប់យ៉ាងតិច»។
ខណៈដែលទុកឲ្យស្ព័រផ្សិតដើររីកសាយក្នុងដបសារាយនោះ កសិករគប្បីចាប់ផ្តើមត្រៀមធ្វើមេទីពីរ គឺផ្ទេរមេផ្សិតពីសារាយទៅក្នុងដបស្រូវ។
លោក ថា សុមេធ មានប្រសាសន៍ថា មេផ្សិតដុះល្អក្នុងស្រូវមីយេត៍ ឬស្រូវពោត។ តែលោកប្រើស្រូវធម្មតារបស់ខ្មែរក៏បានលទ្ធផលល្អដូចគ្នាដែរ។ លោកយកស្រូវមកស្ងោរឲ្យរីកតែ៣០ភាគរយ គឺក្នុងគ្រាប់ស្រូវមួយគ្រាប់ត្រូវស្ងោរឲ្យរីកមាត់ចាបតែ៣ភាគទុក៧ភាគ។
លោក ថា សុមេធ មានប្រសាសន៍ដូច្នេះ ៖ «កាលណារីក ដល់ពេល ៥០% រីកទាំងអស់អត់កើតទេ ពាក់កណ្ដាលអត់កើតទេ ត្រឹមតែ ៣០ទេ តែ ៤០% ក៏ចង់យ៉ាប់ផង... បើត្រឹម ៣០% រីកល្អ វាប្រេះមកឲ្យបាន ៣ភាគ ទុក ៧ភាគ»។
តើត្រូវប្រើស្រូវប៉ុន្មានតៅយកមកស្ងោរ? លោក ថា សុមេធ ប្រាប់ដូច្នេះ ៖ «ស៊ីសងនឹងយើងធ្វើមេតិចមេច្រើន។ ឧទាហរណ៍ថាយើងចង់ធ្វើមេប៉ុន្មានយើងយកមកច្រកក្នុងដបហ្នឹងដែរ យើងចង់ធ្វើមួយតៅពីរតៅក៏បាន យើងចង់ធ្វើ១បាវក៏បាន មេ យើងធ្វើរាប់ពាន់ដប បើយើងចង់ធ្វើប៉ុន្មានដបគិតតាមហ្នឹងទៅ»។
លុះស្ងោរស្រូវឲ្យរីកមាត់ចាបនិងច្រកដបដែលមានសំឡី និងក្រដាសបិទមាត់រួចហើយ គេត្រូវចំហុយដបស្រូវនេះក្នុងឆ្នាំងចំហុយ ៖ «ស្រេចតែយើងធ្វើច្រើនធ្វើតិច យើងដាក់ឆ្នាំងយើងស្ងោរទៅ ប៉ុន្មានកំប៉ុង ៣០កំប៉ុង ២០កំប៉ុង ៤០កំប៉ុង ស្រេចតែយើង។ បានប៉ុណ្ណឹងយើងយកមកចាក់សំដិលឲ្យរាងស្ងួតបន្តិចទៅ យើងយកមកច្រកដប ច្រកដបក្ដារ ច្រកកុំឲ្យពេញពេក ច្រកប្រហែល ៧០% បានហើយ យើងទុកប្រហែល ៣០ទៅចុះ។ បើខ្លះគេលាយកន្ទក់ គេច្របល់កន្ទក់លាយថែមបន្តិច ឧទាហរណ៍ថា ៥០កំប៉ុង យើងដាក់កន្ទក់ប្រហែល ១កីឡូអីទៅ ឬកន្លះគីឡូទៅ យើងចេះតែលាយៗវាទៅ។ ហើយមិនលាយក៏បានដែរ តែបើយើងលាយយើងជួយវីតាមីនវា មានត្រឹមបួនដប់កំប៉ុង យើងដាក់កន្ទក់តែមួយក្ដាប់បានហើយ រួចហើយយើងច្របល់លាយៗជាមួយកន្ទក់ខ្លះទៅ បានយើងចាប់ផ្ដើមច្រកដប ហើយបានយើងយកទៅដាក់ក្នុង(ឆ្នាំងចំហុយ)ទៀត»។
ក្រោយចំហុយនិងទុកឲ្យត្រជាក់ហើយ គេយកចូលក្នុងធុង ឬទូកញ្ចក់ការពារមេរោគដើម្បីផ្ទេរមេផ្សិតទី១ ពីដបសារាយទៅក្នុងដបស្រូវ ៖ «ដាក់ទូកញ្ចក់ រួចគេយកសារាយហ្នឹង គេមានដែកវែងហើយស្រួច ទៅដល់គេកាត់សារាយយកទៅដាក់ក្នុងស្រូវហ្នឹង ហើយស្រូវហ្នឹង ២៤ម៉ោងដូចគ្នា យកមកទុក ២៤ម៉ោង បានអាចដាក់បានយ៉ាងតិច។ យើងកាត់សារាយដាក់ចូលទៅក្នុងស្រូវ យើងគ្របសិនទៅ»។
មេសារាយ១ដបអាចបង្កាត់ជាមេទី២ ក្នុងដបស្រូវបាន ២០ដប ទុកប្រមាណកន្លះខែ ស្ព័រ ឬសរសៃផ្សិតនឹងដើរពាសពេញស្រូវចុះមកដល់បាតដប ៖ «ដាក់ទៅបានតែបីបួនថ្ងៃ សារាយវាចាប់ផ្ដើមដើរ ស្ព័រចាប់ផ្ដើមដើរហើយ អាណាខូចយើងយកចេញទៅ»។
លោក ថា សុមេធ មានបទពិសោធន៍ថា មេទី២ អាចយកទៅបណ្តុះបានភ្លាមក៏ពិតមែនតែមិនសូវបានផលល្អឡើយ ត្រូវពង្រីកធ្វើមេទី៣ទៀត ទើបបានផលជាផ្សិតធំថ្លោស ៖ «វាដើរដល់បាតកន្លះខែ ស្រូវហ្នឹង យើងចាប់ផ្ដើមស្ងោរស្រូវមួយសាទៀត ធ្វើមេទី២ ស្ងោរស្រូវចំហុយឲ្យធម្មតាដូចគ្នារយៈពេលផ្ទុះបីដង ទុក១ម៉ោងដូចគ្នាហើយ ពន្លត់ភ្លើងឲ្យវាដើរអង្សាដល់សូន្យបានយើងទៅបើក ហើយយកមកទុក ២៤ម៉ោង យើងយកមេស្រូវទី២ យើងយកមកបញ្ចូលស្រូវមួយសាទៀត»។
គឺមេទី៣នេះហើយដែលជាមេផ្សិតសម្រាប់កសិករយកទៅបណ្តុះក្នុងរង ឬក្នុងកញ្ចប់បណ្តុះតាមប្រភេទរបស់ផ្សិតនីមួយៗ៕
