ការស្រាវជ្រាវជាច្រើនរបស់អ្នកជំនាញរកឃើញថា កម្ពុជា នៅខ្វះខាតជំនាញ និងចំណេះដឹងក្នុងការប្រកួតប្រជែងទីផ្សារអាស៊ាន។ ការមិនពង្រឹងគុណភាពអប់រំ និងមិនមានការផ្សព្វផ្សាយដល់យុវជនឲ្យបានច្រើន ដើម្បីត្រៀមខ្លួនទុកជាមុននៅពេលដែលអាស៊ានបង្កើតជាតំបន់តែមួយ នៅខែធ្នូ ឆ្នាំ២០១៥ គឺជាបញ្ហាប្រឈមមួយធ្វើឲ្យយុវជនជួបហានិភ័យខ្ពស់លើភាពគ្មានការងារធ្វើ។
នៅក្នុងនាទីយុវជន និងសង្គមសប្ដាហ៍នេះ អ្នកនាង ទេព សុរ៉ាវី នឹងមានសេចក្តីរាយការណ៍មួយអំពីយុវជន ត្រូវពង្រឹងជំនាញរបស់ខ្លួនឲ្យបានច្បាស់ ប្រសើរជាងប្ដូរមុខជំនាញដើម្បីតម្រូវការទីផ្សារអាស៊ាន៖
យុវជនប្រហែលជាមិនមានពេលវេលាគ្រប់គ្រាន់ទេ ក្នុងការបត់បែនឲ្យទាន់សភាពការណ៍នៅក្នុងតំបន់។ សមាហរណកម្មអាស៊ាន នឹងឈានចូលមកដល់នៅខែធ្នូ ឆ្នាំ២០១៥ ខាងមុខ ដែលជារបត់ថ្មីមួយនៃលំហូរពលកម្មជំនាញដោយសេរីនៅអាស៊ាន។
បើទោះបីជាយុវជនទទួលបានព័ត៌មានច្រើនពីអាស៊ាន ដឹងពីតម្រូវការទីផ្សារនៅក្នុងតំបន់ ប៉ុន្តែពួកគេមិនអាចរៀនចេះចាប់យកជំនាញថ្មីទាំងនោះក្នុងរយៈពេលដ៏ខ្លីបានឡើយ។
នាយកប្រតិបត្តិអង្គការកម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍ធនធានយុវជន លោក ជាង សុខា ផ្តល់ដំបូន្មានថា កាលៈទេសៈនេះ យុវជនដែលកំពុងសិក្សានៅតាមគ្រឹះស្ថានឧត្តមសិក្សានានា ត្រូវពង្រឹងមុខជំនាញដែលខ្លួនកំពុងតែសិក្សាឲ្យបានច្បាស់លាស់ ជាជាងការផ្លាស់ប្ដូរជំនាញដើម្បីរត់តាមទីផ្សារការងារអាស៊ាន៖ «ត្រូវពង្រឹងអ្វីដែលរៀន ត្រូវបន្ថែមជំនាញភាសាអង់គ្លេស ឬជំនាញបច្ចេកវិទ្យា ដែលយុវជនត្រូវតែមាន និងខំប្រឹងឲ្យកាន់តែខ្លាំង ដើម្បីផ្សំជាមួយជំនាញចម្បងដែលខ្លួនកំពុងរៀន បើប្រឹងប្រែង ៣ចំណុចនេះបាន វានឹងអាចស្រូបយកការងារបានច្រើន»។
ក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា កំពុងតែធ្វើកំណែទម្រង់គុណភាពអប់រំ ដោយផ្ដើមពីការប្រឡងសញ្ញាបត្រទុតិយភូមិ ឬប្រឡងបាក់ឌុប ដែលជាក្តីសង្ឃឹមសម្រាប់គុណភាពអប់រំនៅកម្ពុជា។ ប៉ុន្តែកំណែទម្រង់នោះមិនទាន់ឆ្លើយតបនូវល្បឿននៃការវិវឌ្ឍក្នុងតំបន់ និងតម្រូវការទីផ្សារ សម្រាប់ឲ្យយុវជនកម្ពុជា ចាប់យកឱកាសការងារច្រើន នៅពេលដែលសមាហរណកម្មអាស៊ាន ចូលមកដល់បានឡើយ។
របាយការណ៍របស់ក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា បង្ហាញថា សព្វថ្ងៃនេះ ក្នុងចំណោមយុវជនដែលមានបរិញ្ញាបត្រស្វែងរកការងារមានប្រមាណជាង ៣០% ប៉ុណ្ណោះ ដែលទទួលបានការងារធ្វើ។ បន្ថែមលើនេះ ការធ្វើសមាហរណកម្មអាស៊ាន នឹងបើកឲ្យពលកម្មពីប្រទេសអាស៊ានផ្សេងទៀត ហូរចូលមករកការងារនៅប្រទេសកម្ពុជា ដែលធ្វើឲ្យយុវជនកម្ពុជា មានការព្រួយបារម្ភអំពីភាពគ្មានការងារធ្វើនៅពេលខាងមុខ។
សាស្ត្រាចារ្យបង្រៀនផ្នែកសារព័ត៌មាននៅសាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទភ្នំពេញ លោក ឆាយ សុផល គាំទ្រឲ្យយុវជនខិតខំប្រឹងប្រែងបន្តសិក្សាជំនាញតាមចំណង់ចំណូលចិត្តរបស់ខ្លួនឲ្យបានច្បាស់លាស់។ ប៉ុន្តែយុវជនទាំងនោះ ក៏ត្រូវចេះបត់បែនតាមសភាពការណ៍នៃទំនោររបស់អាស៊ាន ឬមានន័យថា យុវជនត្រូវចេះតាមដានព័ត៌មាន ឬប្រមើលមើលថា ក្នុងរយៈពេល ៥ឆ្នាំ ឬ ១០ឆ្នាំខាងមុខទៀត តើមានវិស័យណាខ្លះចាំបាច់ ឬមានអាទិភាពសម្រាប់តម្រូវការនៃប្រទេសក្នុងសហគមន៍អាស៊ាន ពេលនោះយុវជនអាចចំណាយពេលសិក្សាលើជំនាញដែលចាំបាច់នោះបន្ថែម ដើម្បីអាចស្រូបយកទីផ្សារការងារបានល្អជាងនេះ៖ «កម្ពុជា ចូលក្នុងសហគមន៍អាស៊ាន យើងនាំគ្នាច្របូកច្របល់ យើងកុំទាន់ភ័យពេក យើងមើល ៣ឆ្នាំដំបូងយ៉ាងម៉េច ៥ឆ្នាំយ៉ាងម៉េច ហើយ ១០ទៀតវាយ៉ាងម៉េច? យើងត្រូវប្រមើលខ្លួនឯងថា តើអាស៊ាននាពេលខាងមុខ វាមានរបត់ទៅណា? យើងខំអានឲ្យបានច្រើន ដើម្បីទទួលបានព័ត៌មាន និងចំណេះដឹងច្រើនសម្រាប់ប្រកួតប្រជែងការងារ»។
ចំពោះយុវជនដែលមិនទទួលបានការអប់រំ ក៏ត្រូវតែត្រៀមខ្លួនជាស្រេច ក្នុងការចូលរួមសមាហរណកម្មអាស៊ាន ដោយពួកគេត្រូវស្វែងយល់ពីការវិវឌ្ឍនៅក្នុងតំបន់។ តាមគំនិត លោក ជាង សុខា នាយកប្រតិបត្តិអង្គការកម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍ធនធានយុវជន គិតថា យុវជនទាំងនោះត្រូវទាញការចាប់អារម្មណ៍តាមដានព័ត៌មាន ពាក់ព័ន្ធនឹងការវិវឌ្ឍសង្គមនៅក្នុងតំបន់ តាមវិទ្យុ ទូរទស្សន៍ និងបណ្ដាញសង្គមហ្វេសប៊ុក (facebook) ជាដើម។ រីឯរដ្ឋាភិបាល ក៏ត្រូវមានកាតព្វកិច្ចសិក្សាទីផ្សារការងារនៅក្នុងតំបន់ឲ្យបានជាក់លាក់ និងប៉ាន់ប្រមាណថា តើមានការងារប្រភេទណាខ្លះដែលអាចឲ្យយុវជនដែលមានគុណភាពអប់រំដូចសព្វថ្ងៃ អាចស្រូបយកការងារបានច្រើន៖ «យើងអាចមានឱកាសត្រង់ថា តម្លៃពលកម្មទាបៗ គឺធ្លាក់មកសម្រាប់ពលរដ្ឋខ្មែរ ឬយុវជន ព្រោះអ្នកមានជំនាញខ្ពស់ គេមិនសូវធ្វើទេពលកម្មមានតម្លៃទាប វាអាចក្លាយជាសំណាងមានការច្រើន តែតម្លៃទាប អ៊ីចឹងរដ្ឋត្រូវចេញគោលនយោបាយកំណត់ប្រាក់ខែសមរម្យគ្រប់ការងារទាំងអស់»។
រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងព័ត៌មាន លោក ខៀវ កាញារីទ្ធ ធ្លាប់អះអាងថា លំហូរពលកម្មដោយសេរីនៅក្នុងបរិបទអាស៊ាន គឺជាបញ្ហារសើបខ្លាំងរបស់ប្រទេសជាសមាជិកអាស៊ាន។ លោកសង្កត់ធ្ងន់ថា ពលរដ្ឋកម្ពុជា មិនត្រូវព្រួយបារម្ភអំពីភាពគ្មានការងារធ្វើនៅក្នុងសមាហរណកម្មអាស៊ាននៅចុងឆ្នាំ២០១៥ ពេកនោះទេ ដោយសារតែច្បាប់អន្តោប្រវេសន៍កម្ពុជា បានអនុញ្ញាតឲ្យពលករបរទេសហូរចូលមកកម្ពុជា ប្រមាណ ១០ភាគរយប៉ុណ្ណោះ។
ទោះជាយ៉ាងណា ថ្នាក់ដឹកនាំអាស៊ានទទួលស្គាល់ថា ឧបសគ្គចម្បងនៃការតភ្ជាប់អាស៊ាន គឺបញ្ហាពាក់ព័ន្ធលំហូរពលកម្មជំនាញ និងការអភិវឌ្ឍធនធានមនុស្ស។
រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងការងារ និងបណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវៈ លោក ពេជ សោភ័ន បញ្ជាក់នៅក្នុងការតាំងពិព័រណ៍ការងារថ្នាក់ជាតិលើកទី៤ ឆ្នាំ២០១៤ កន្លងមកថា គុណភាពអប់រំអន់ខ្សោយជាបញ្ហាប្រឈមក្នុងការប្រកួតប្រជែងទីផ្សារការងារ ហើយសមាហរណកម្មអាស៊ានចុងឆ្នាំ២០១៥ គឺជាចលនាវិនិយោគខួរក្បាលពីប្រទេសមួយទៅប្រទេសមួយ។ លោកអំពាវនាវឲ្យយុវជន សិស្សនិស្សិត ចាប់អារម្មណ៍សិក្សាជំនាញបច្ចេកទេស ដែលជាមូលដ្ឋានគាំទ្រដល់ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច និងជាប្រភេទការងារដែលមានតម្រូវការខ្ពស់នាពេលបច្ចុប្បន្ន៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖
ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។