អ្នកវិភាគ​ជំរុញ​ឲ្យ​រដ្ឋាភិបាល​ត្រួតពិនិត្យ​មើល​ប្រភព​លុយ និង​គុណសម្បត្តិ​របស់​បុគ្គល​មុន​នឹង​សម្រេច​ផ្តល់​គោរមងារ​ «ឧកញ៉ា»

ដោយ មាន ឫទ្ធិ
2021.05.18
Share on WhatsApp
Share on WhatsApp
អ្នកវិភាគ​ជំរុញ​ឲ្យ​រដ្ឋាភិបាល​ត្រួតពិនិត្យ​មើល​ប្រភព​លុយ និង​គុណសម្បត្តិ​របស់​បុគ្គល​មុន​នឹង​សម្រេច​ផ្តល់​គោរមងារ​ «ឧកញ៉ា» (ឆ្វេង) បណ្ឌិត មាស នី អ្នកសិក្សានិងឃ្លាំមើលសង្គម និងលោក គឹម សុខ អ្នកវិភាគនយោបាយ។
រូប៖ RFA

និន្នាការ «អតិផរណា​ឧកញ៉ា» ឬ​ការកើនឡើង​ចំនួន​បុគ្គល​​អ្នកមានលុយ​មាន​អំណាច​​ខ្មែរ​​ដែល​​ទទួល​បាន​​គោរមងារ​ជា «ឧកញ៉ា» ហើយ​​យក​​ងារ​​នេះ​​​ទៅ​​កាង​​អំណាច​​ឲ្យ​​អ្នកធំ​​ដើម្បី​​ប្រព្រឹត្តទង្វើ​ខុស​ច្បាប់​ កំពុង​ចោទ​ជា​​បញ្ហា​​ជុំវិញ​​ការ​ធ្លាក់​​ចុះ​​គុណតម្លៃ​នៃ​​ងារ​​នេះ​​នៅ​ក្នុង​​សង្គម​​ខ្មែរ​​បច្ចុប្បន្ន។

អ្នកវិភាគ​នយោបាយ​​ឥតសំចៃមាត់​ដែល​បច្ចុប្បន្ន​កំពុងរស់នៅ​​ប្រទេសហ្វាំងឡង់ (Finland) លោក គឹម សុខ និយាយ​ថា បុគ្គល​មួយ​ចំនួន​​កំពុង​​តែ​​ធ្វើ​ឲ្យ​គោរមងារ​​ជា​​ឧកញ៉ា​​លែង​​មាន​​តម្លៃ​នៅក្នុង​​សង្គមខ្មែរ។ លោកថា បុគ្គល​ទាំងនោះ ជាជាង​ផ្តល់​វិភាគទាន​​ជួយ​សង្គម ភាគច្រើន ទទួល​បាន​​ងារ​នេះ​តាម​រយៈ​បក្សពួក​​សែ​ស្រឡាយ ហើយ​យក​ងារ​នេះ​​ទៅ​ប្រើប្រាស់​ដើម្បី​ការពារ​ផលប្រយោជន៍​​អាជីវកម្ម​ឲ្យ​ពួក​​អ្ន​ក​មាន​​អំណាច៖ «ដូច្នេះ គឺ​ជា​គម្រូ​អាក្រក់​ណាស់​សម្រាប់​សង្គមជាតិ​យើង ហើយ​កាលណា​មាន​ឧកញ៉ា​ប្រភេទ​ហ្នឹង គឺ​បង្ហាញ​អំពី​ការដឹកនាំ​សង្គម​ធ្លាក់ចុះ​ទាប​ធ្ងន់ធ្ងរ​មែនទែន​ដែល​ប្រជាពលរដ្ឋ​តែងតែ​និយាយថា ឥឡូវហ្នុង តួនាទី​ដែល​ធ្លាក់​អន់​ខុសច្បាប់​ជាង​គេ គឺ​នាយករដ្ឋមន្ត្រី ហើយ​ងារ​ដែល​ធ្លាក់​ថោក​ជាងគេ​ គឺ​ឧកញ៉ា ចំណែក​ឯ​បទ​ដែល​ល្បីល្បាញ​ជាងគេ​ មិនមែន​បទ​លោក ស៊ិន ស៊ីសាមុត ឬ បទ​លោក ព្រាប សុវត្ថិ ទេ គឺ​បទញ៉ុះញ៉ង់»

រីឯ​អ្នកវិភាគ​នយោបាយ​មួយ​រូប​ទៀត គឺ​បណ្ឌិត មាស នី លោក​ចោទ​ជា​ចម្ងល់​ជុំវិញ​ប្រភពលុយ​កាក់​របស់បុគ្គល​នីមួយៗ​មុន​នឹង​ទទួល​បាន​គោរមងារ​ជា​ឧកញ៉ា​ពី​រដ្ឋាភិបាល។ លោកឆ្ងល់​ថា តើ​រដ្ឋាភិបាល​មាន​បាន​ពិនិត្យ​ពិច័យ​បញ្ហានេះ​ឲ្យ​បាន​ហ្មត់ចត់​ដែរឬទេ ដើម្បី​ចៀសវាង​កុំឲ្យ​មាន​ការរិះគន់​ពី​ការឃុបឃិត​ជាមួយ​នឹង​ឧកញ៉ា​ដែល​មាន​ប្រវត្តិ​រកស៊ី​ទុចរិត៖ «ដូច្នេះ​បើសិន​ណាជាឧបមា​ថា ខ្ញុំ​បាន​ងារ​ជា​ឧកញ៉ា ប៉ុន្តែ ខ្ញុំ​បាន​លុយ​តាមរយៈ​ការលាងលុយ​កខ្វក់ ឬ​ក៏​ខ្ញុំ​រកស៊ី​ជួញដូរ​គ្រឿង​ញៀន ឬមួយ​ក៏​ខ្ញុំ​រកស៊ី​កាប់ឈើ​ខុសច្បាប់ ហើយ​ខ្ញុំ​យកលុយ​ដើម្បី​ជូន​ទៅរដ្ឋ​ដើម្បី​ឲ្យ​បាន​គោរមងារ​ឧកញ៉ា។ អញ្ចឹង ថាតើ​អាច​មាន​ន័យថា រដ្ឋាភិបាល​ក៏បាន​ឃុប​ឃិត​​ជាមួយនឹង​ខ្ញុំ​ខ្លួនឯង​ដែល​ខ្ញុំ​រកស៊ី​អាក្រក់ ហើយ​ខ្ញុំ​រកលុយ​ហ្នឹង​មកបង់​ឲ្យ​រដ្ឋ​វិញ។ អានេះ គឺ​សុទ្ធសឹង​តែ​ជា​ចំណោទ​ដែល​ទាក់ទង​នឹង​សីលធម៌​អាជីព​របស់​ឧកញ៉ា»

Tycoon_in_cambodia_18_05_2021.jpg

(ឆ្វេង) លោកឧកញ៉ា គិត ធាង លោកឧកញ៉ា ម៉ុង ឬទ្ធី និងលោកឧកញ៉ា ទ្រី ភាព មេឈ្នួញឈើនៅកម្ពុជា។

ការលើកឡើង​របស់​អ្នកវិភាគ​នយោបាយ​បែបនេះ​កើតមានឡើង​ស្របពេល​ដែល​រដ្ឋាភិបាល​របស់​លោក​នាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន កាលពី​ថ្ងៃទី៩ ខែមេសា បានសម្រេច​បង្កើត​ក្រុមការងារ​អន្តរក្រសួង​ដើម្បី​សិក្សា​រៀបចំ​លិខិត​បទដ្ឋាន​​ផ្លូវច្បាប់​សម្រាប់​ការគ្រប់គ្រង​ ការផ្តល់​ និង​ការដកហូត​គោរមងារ​ «ឧកញ៉ា»

គិតត្រឹម​យប់​ថ្ងៃទី១៨ ខែឧសភា អ្នកនាំពាក្យ​ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និង​ហិរញ្ញវត្ថុលោក មាស សុខសេនសាន នៅ​មិនទាន់​ឆ្លើយតប​នឹង​សំណួរ​របស់​វិទ្យុអាស៊ីសេរី តាម​បណ្តាញ​សង្គម​តេឡេក្រាម (Telegram) ជុំវិញ​ចម្ងល់​ទាក់ទង​នឹង​ការពិនិត្យ​ពិច័យ​លើ​ប្រភពលុយ​របស់​បុគ្គល​នីមួយៗ មុន​នឹង​រដ្ឋាភិបាល​សម្រេច​ផ្តល់​គោរមងារ​ជា​ឧកញ៉ា​ឲ្យ​ដល់​ពួកគេ និង​ថា តើ​ជាមធ្យម​ក្នុង​មួយៗ​ឆ្នាំៗ រដ្ឋ​ទទួល​បាន​ថវិកា​សរុប​ប៉ុន្មាន​ជាថ្នូរ​នឹង​​ការផ្តល់​គោរមងារ​ឧកញ៉ា​នេះ។

រីឯ អ្នកនាំពាក្យ​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជាលោក សុខ ឥសាន វិញ លោក​ធ្លាប់​វិទ្យុអាស៊ីសេរីថា ការយក​គោរមងារ​ជា​ឧកញ៉ា​នេះ ទៅប្រព្រឹត្តទង្វើ​ខុសច្បាប់​មិនបាន​​ធ្វើ​ឲ្យ​ប៉ះពាល់​ដល់​មុខមាត់​រដ្ឋាភិបាល និង​ព្រះមហាក្សត្រ​នោះទេ ព្រោះ​ជា​ករណី​បុគ្គល។

កន្លងទៅ ព័ត៌មាន​ពិតប្រាកដ​អំពី​ចំនួនបុគ្គល​សរុប​ដែល​មាន​ងារជា «ឧកញ៉ា» ឬ «អ្នកឧកញ៉ា» និង​ថវិកា​ប្រមូល​បាន​ពី​ការផ្តល់​គោរមងារនេះ មិនត្រូវ​បាន​រដ្ឋាភិបាល​ប្រកាស​ឲ្យដឹង​ជា​សាធារណៈ​ប្រកបដោយ​តម្លាភាព​នៅឡើយទេ។ ប៉ុន្តែ ផ្អែក​តាម​ការស្រាវជ្រាវ​ក្រៅផ្លូវការ​នានា គិត​រហូត​មកទល់​ពេល​នេះ អ្នកដែល​មាន​ងារ​ជា​ឧកញ៉ា​អាច​មាន​មិនតិចជាង​ ១ពាន់​នាក់​ឡើយ។ ចាប់​ពី​ឆ្នាំ១៩៩៤មក ក្រោយ​កម្ពុជា​បាន​រៀបចំ​ការបោះឆ្នោត​ប្រកប​ដោយ​លក្ខណៈ​ប្រជាធិបតេយ្យ​ជា​លើកដំបូង​តាមរយៈ​អង្គការសហប្រជាជាតិ សប្បុរសជន​ដែល​ផ្តល់​អំណោយ​ដល់​រដ្ឋ​ចាប់​ពី​ ១០ម៉ឺន​ដុល្លារ​ឡើង​ទៅ អាចនឹង​ត្រូវ​បាន​រដ្ឋាភិបាល​តែងតាំង​ជា​ឧកញ៉ា។ ក៏ប៉ុន្តែ ក្រោយមក​ នៅ​ឆ្នាំ២០១៧ តម្លៃ​គោរមងារ​ជា​ឧកញ៉ា​នេះ​បាន​កើនឡើង​ ៥ដង គឺ​តម្រូវ​ឲ្យ​សប្បុរសជន​ផ្តល់​អំណោយ​ដល់​រដ្ឋ​ចាប់​ពីកន្លះលាន​ដុល្លារ​ឡើងទៅ​ទើប​អាច​ត្រូវ​រដ្ឋាភិបាល​តែងតាំង​ជា​ឧកញ៉ា​បាន។

Tycoon_in_cambodia_28_03_2021.jpg
(ឆ្វេង) ឧកញ៉ាស្កអំពៅ លី យ៉ុងផាត់ ឧកញ៉ាវ័យក្មេង ឡេង ណាវ៉ាត់ត្រា និងលោកឧកញ៉ា ពង់ ឃាវសែ ម្ចាស់វិមានកាណាឌីយ៉ា និងមជ្ឈមណ្ឌលកោះពេជ្រ។

បណ្ឌិត មាស នី សាទរ​សេចក្តីសម្រេច​របស់​រដ្ឋាភិបាល​ក្នុងការ​បង្កើត​ក្រុមការងារ​អន្តរក្រសួង​ដើម្បី​គ្រប់គ្រង​បញ្ហា​នានា​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​គោរមងារ​ឧកញ៉ា​នេះ។ លោក​ជំរុញ​ឲ្យ​រដ្ឋាភិបាល​គិតគូរ និង​ពិនិត្យ​ពិច័យ​មើល​លក្ខណៈសម្បត្តិ ប្រវត្តិរូប ប្រភពលុយ មុន​នឹង​សម្រេច​ផ្តល់​ងារ​ជា​ឧកញ៉ានេះ៖ «រឿង​សំខាន់​គឺ ទីមួយ ត្រូវ​ពិនិត្យ​ទៅលើ​លក្ខណៈសម្បត្តិ​ ហើយ​នឹង​ប្រវត្តិរូប យើងហៅ​ថា មាន​ប្រវត្តិរូប​សុចរិត​ត្រឹមត្រូវ។ ទីពីរ ត្រូវ​ពិនិត្យ​មើល​អំពី​ប្រភព​លុយ ហើយ​ទីបី ត្រូវ​យន្តការ​នៃ​ការផ្តល់​ងារ​នេះ​ក៏ត្រូវ​សូម​ឲ្យ​មាន​យន្តការ​ដែល​មាន​តម្លាភាព​ដែរ។ យន្តការ​ចុងក្រោយ​ គឺ​យន្តការ​សម្រាប់​គ្រប់គ្រង​ផងដែរ។ យើង​ឃើញ​អំពីឧទាហរណ៍​ដែល​ឧកញ៉ា​ខ្លះ​បាន​យក​តួនាទី​មកប្រើប្រាស់​ខុសបែបបទ»

រីឯលោក គឹម សុខ វិញ លោក​យល់ឃើញ​ថា ដើម្បី​កុំឲ្យ​គោរមងារ​ជា​ឧកញ៉ា​នេះ​ចេះតែ​បន្ត​ធ្លាក់​ចុះ​នូវ​គុណតម្លៃ​នៅក្នុង​សង្គមខ្មែរ បុគ្គល​ដែល​សម​នឹង​ទទួល​បាន​គោរមងារ​នេះ ចាំបាច់​ត្រូវ​បំពេញ​លក្ខខណ្ឌ​តម្រូវ​ជុំវិញ​ផ្នែកសីលធម៌ និង​សុចរិតភាព​របស់​ពួកគេ៖ «ខ្ញុំ​គិតថា ឧកញ៉ា​គួរ​មាន​គុណតម្លៃ​ ៣យ៉ាង យ៉ាងតិច។ ទីមួយ ជា​គម្រូ​នៃ​ជន​ជោគជ័យ។ ការងារ ឬមុខរបរ​របស់​ឧកញ៉ា​ប្រមូលទ្រព្យ គឺ​ប្រមូល​ដោយ​សុចរិត ស្របច្បាប់ ត្រឹមត្រូវ។ មិនមែន​ប្រើ​ឈ្មោះ​ឧកញ៉ា ទៅ​ប្លន់ដី​រាស្ត្រ​ លួច​ទ្រព្យសម្បត្តិ​ជាតិ យក​មក​បង់លុយ​ធ្វើ​ឧកញ៉ា​ទេ។ ទីពីរ ជា​បុគ្គល ដែល​មាន​គម្រូ​សីលធម៌​ថ្លៃថ្នូរ​ទាំងការរស់នៅ​ប្រចាំថ្ងៃ សម្តីសម្តៅ ត្រូវ​ចេះ​សម្របខ្លួន​ ចេះ​សម្រួល​ឥរិយាបថ​ធ្វើ​ជា​ជនគម្រូ​នៅ​ក្នុង​សង្គម មិនមែន​ចាប់​រំលោភ​គេ​មិនបាន​ហើយ​ប្តឹងគេ​ទៀតទេ។ ទីបី ជា​បុគ្គល​ដែល​មាន​គម្រូ​គុណសម្បត្តិ​ជួយ​សង្គម​ខ្ពស់​ណាស់»។

កន្លងទៅ មាន​បុគ្គល​មាន​ងារ​ជា​ឧកញ៉ា​មិនតិច​រូប​ទេ ដែល​បាន​ប្រើប្រាស់​គោរមងារ​នេះ​ទៅ​ប្រព្រឹត្តអំពើខុសច្បាប់​នៅ​ក្នុង​សង្គម ដូចជា ច្បាម​យកដីធ្លី​ពី​ពលរដ្ឋ​ក្រីក្រ កាប់​បំផ្លាញ​ព្រៃឈើ បូមខ្សាច់ បំផ្លិចបំផ្លាញ​ធនធាន​ធម្មជាតិ ជួញ​គ្រឿងញៀន និង​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​រឿងអាស្រូវ​ផ្លូវភេទជាដើម។ ឧកញ៉ាខ្លះ កំពុង​ទទួល​រង​នូវ​ទណ្ឌកម្ម​បង្កក​ទ្រព្យសម្បត្តិ​របស់​អាមេរិក រីឯ​ឧកញ៉ា​ខ្លះទៀត យកលុយ​ទៅទិញ​សញ្ជាតិ​បរទេស​ត្រៀមវេចបង្វិច​រត់​ចោល​លោក ហ៊ុន សែន។ ក៏ប៉ុន្តែ ទន្ទឹម​នឹង​នោះ ក៏​មាន​បុគ្គល​ជា​ឧកញ៉ាមួយចំនួន​ដែល​មាន​គុណធម៌ ​ដោយ​បាន​បរិច្ចាគ​លុយ​ពី​ការរកស៊ី​ត្រឹមត្រូវ និង​សុចរិត​របស់​ពួកគេ​ជូន​ដល់​សង្គមជាតិ និង​សកម្មភាព​មនុស្សធម៌​ផងដែរ៕

កំណត់​ចំណាំ​ចំពោះ​អ្នក​បញ្ចូល​មតិ​នៅ​ក្នុង​អត្ថបទ​នេះ៖ ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។

បញ្ចេញ​មតិយោបល់៖

បញ្ចូលមតិរបស់អ្នកដោយបំពេញទម្រង់ខាងក្រោមជាអក្សរសុទ្ធ។ មតិនឹងត្រូវសម្រេចដោយអ្នកសម្របសម្រួល និងអាចពិនិត្យកែប្រែឲ្យស្របតាម លក្ខខណ្ឌនៃការប្រើប្រាស់ របស់វិទ្យុអាស៊ីសេរី។ មតិនឹងមិនអាចមើលឃើញភ្លាមៗទេ។ វិទ្យុអាស៊ីសេរី មិនទទួលខុសត្រូវចំពោះខ្លឹមសារនៃមតិដែលបានចុះផ្សាយឡើយ។ សូមគោរពមតិរបស់អ្នកដទៃ ហើយប្រកាន់ខ្ជាប់នូវការពិត។

គេហទំព័រ​ទាំងមូល