៉"វត្តមាន​ជនជាតិ​ចិន​នៅ​កម្ពុជា​អាច​នាំ​ឱ្យ​មាន​សង្គ្រាម​ក្នុង​តំបន់​"

​ដោយ អូន ​ភាព
2019-12-04
អ៊ីម៉ែល
មតិ
Share
បោះពុម្ព
ទង់ជាតិតំណាងមិត្ដភាពកម្ពុជា-ចិន
ទង់ជាតិតំណាងមិត្ដភាពកម្ពុជា-ចិន
អាស៊ីសេរី

អ្នក​វិភាគ​នយោ​បាយ​បារម្ភ​ថា​​ ​ទំនាក់​ទំនង​កាន់តែ​ជិត​ស្និទ្ធ​រវាង​កម្ពុជា​-ចិន​អាច​នឹង​​ផ្តល់​ហា​និភ័យ​ខ្ពស់​​ដល់​​​​ប្រជា​ពលរដ្ឋ​​​ខ្មែរ​ ព្រោះ​​​​សង្រ្គាម​​អាច​ផ្ទុះ​ឡើង​​នៅ​​ក្នុង​​តំបន់​ ប៉ុន្តែ​មន្ត្រី​រដ្ឋាភិបាល​ថា​ ការ​លើក​​ឡើង​​នេះ​ជា​ការ​និយាយ​បំ​ភ័ន្ត​មតិ​ជាតិ​ និង​អន្តរជាតិ​​ ហើយ​មាន​ចេតនា​​ទុច្ចរិត​ចង់​ទម្លាក់​កំ​ហុស​មក​​លើ​​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​។

តើកម្ពុជាគួររឹតចំណងមិត្តភាពជាមួយចិន ហើយបោះបង់ចោលប្រទេសលោកខាងលិចទេ?

អ្នក​វិភាគនយោបាយ ​និង​​​ឃ្លាំ​មើល​សង្គម លោកបណ្ឌិត​​ មាស ​នី​​ មាន​ប្រសាសន៍​ថា​​​​​ ទំនាក់​ទំនង​កាន់តែ​ជិត​ស្និទ្ធ​រវាង​កម្ពុជា​-ចិន​ អាចជាការបង្កាត់ភ្លើងសង្រ្គាមនៅក្នុងតំបន់ ពីព្រោះសហរដ្ឋអា​មេរិក ​និង​វៀត​ណាម ទំនងជាមិននៅស្ងៀមទេ ​នៅ​ពេល​ពួក​គេ​ឃើញ​ឥទ្ធិពល​ចិន​កាន់​តែ​ខ្លាំង​ឡើង រហូត​ដល់​មាន​​វត្តមាន​កងទ័ព​ចិន​នៅ​​កម្ពុជា ជា​យថាហេតុ​នោះ។​

លោក​បណ្ឌិត មាស នី ​បញ្ជាក់​ថា ​​​កាលពី​ពេលកម្ពុជា​មាន​សង្គ្រាម​ជា​មួយ​ថៃ​នៅ​ខេត្ត​ព្រះ​វិហារ​​ក្នុង​ឆ្នាំ​២០០៨ ​ទំនាក់​ទំនង​រវាង​ចិន ​និង​កម្ពុជាបាន​លេច​ធ្លោ​ឡើង​​ ហើយ​នៅ​ពេល​កម្ពុជា​បាន​ក្លាយ​ទៅ​ជា​ប្រធាន​សមាគមប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេឃ៍ ហៅ​កាត់​ថា ASEAN ក្នុង​​ឆ្នាំ២០១២ ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​បាន​ចេញ​មុខ​ការ​ពារ​ផល​ប្រ​យោជន៍​ចិន​​​អំ​ពី​​ជម្លោះ​នៅ​ក្នុង​ដែន​កោះ​សមុទ្រ​ចិនភាគ​​ខាង​ត្បូង​ រហូតដល់អាស៊ានមិនអាចចេញសេចក្តីប្រកាសរួមរបស់ខ្លួនបាននៅក្រោយកិច្ចប្រជុំកំពូលនោះ ​លោកបន្តថា ​អ្នក​ដែល​រង​គ្រោះ​ដោយ​សារ​សង្រ្គាម​នេះ​គឺ​ប្រជា​ជន​កម្ពុជា​ ​ហើយ​មហា​អំ​ណាច​នឹង​ចាប់​ផ្តើម​ទាញ​យក​ផល​ប្រយោជន៍​​ពី​កម្ពុជាបន្ទាប់​ពី​សង្គ្រាម។​​​

​ថ្មីៗ ​នេះ ​ក្រសួងការពារជាតិចិន ​និងកម្ពុជាបានចុះ​កិច្ច​ព្រម​ព្រៀ​ង​រឹតបន្តឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការផ្នែក​យោធា​នៃប្រទេសទាំងពីរ។

ការ​រឹត​បន្តឹង​មិត្តភាព​រវាង​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​ និង​ចិន​កាន់តែ​ស្អិត​រមួត​ឡើង​ ដែល​ជា​ការ​បង្កក្តី​ព្រួយបារម្ភ​ដល់​ពលរដ្ឋខ្មែរ​ និង​សហគមន៍​អន្តរជាតិ​។ សម្រាប់​ពលរដ្ឋខ្មែរ​ ចិន​កុម្មុយនិស្ត​ ដែល​ធ្លាប់​គាំទ្រ​របប​ខ្មែរក្រហម​ នៅតែ​ជា​ស្រមោល​តាម​លង​ផ្លូវចិត្ត​ពលរដ្ឋខ្មែរ​ជានិច្ច​។ សម្រាប់​សហរដ្ឋ​អេ​មេ​រិក​ និង​ប្រទេសជិតខាង​កម្ពុជា​វិញ​ ប្រការ​ដែល​ចិន​សាង​សង់​ព្រលា​នយន្តហោះ​ខ្នាត​ធំ​ និង​កំពង់ផែ​ទឹកជ្រៅ​នៅ​ខេត្តកោះកុង ​ដែល​អាច​ប្រើប្រាស់​សម្រាប់​កងទ័ព​ចិន​នៅក្នុង​ប្រទេស​​កម្ពុជា​ គឺជា​ក្តី​ព្រួយបារម្ភ​សម្រាប់​សន្តិសុខ​ក្នុង​តំបន់​។ ​

កាសែត​អន្តរជាតិរាយការណ៍​ថា ​​កំពង់​ផែ​​ទឹក​​ជ្រៅ​​នៅ​​បុទុម​​សាគរ ខេត្ត​កោះកុង ដែល​កំពុង​សាងសង់​​​មាន​​ជម្រៅ​ ១៤​​ម៉ែត្រ​ និង​​​ចម្ងាយ ​៣​គីឡូ​​ម៉ែត្រ​​ចូល​​ទៅ​​ក្នុង​​សមុទ្រ។ គម្រោង​កំពង់ផែ​នេះ​អាច​ឱ្យ​នាវា​ចម្បាំង ដែល​អាច​ផ្ទុក​យន្តហោះ​ដែល​មាន​ទម្ងន់​សរុប​រហូត​ជាង ​​​​១០​ម៉ឺន​​តោន​ចូល​ចត​បាន​​ដោយ​​ស្រួល​ និង​ដែល​អាច​ហោះហើរ​​ទៅ​​តំបន់​​ជម្លោះ​​មួយ​នៅ​សមុទ្រ​​ចិន​​ខាង​​ត្បូង​មិន​​ដល់​រយៈ​ពេល ​៣​ម៉ោង​​ផង។ ចំណែក​ទំហំ​នៃ​​គម្រោង​សាងសង់​វាល​យន្តហោះ​ហើយ​វិញ គឺ​មាន​ទទឹង ៦០ម៉ែត្រ​ និង​មាន​ចម្ងាយ​​រហូត​​ដល់ ​​៣.៤០០​ម៉ែត្រ ដែល​យន្តហោះ​ខ្នាត​ធំ​អាច​ចុះ​ចត​បាន។ ទោះ​ជា​យ៉ាង​ណា​ ទាំង​រដ្ឋាភិបាល​ចិន​ និង​កម្ពុជា​អះអាង​ថា​ ព្រលា​នយន្តហោះ​ដែល​កំពុង​​សាងសង់​​នេះ​ គឺំ​​សម្រាប់​​បម្រើ​ឱ្យ​​វិស័យ​​ទេសចរ​ មិន​មែន​​សម្រាប់​​កងទ័ព​​ចិន​​ទេ​។

នៅ​​ខេត្ត​​ព្រះសីហនុ​​ឯណោះ​​វិញ​ កាសែត​ ដឺ​វ៉​ល ស្រ្ទី​ត ជោ​នណល​ (The​ Wall​ Street​ Journal​) កន្លង​ទៅ​នេះ បាន​ចុះ​ផ្សាយ​ដោយ​ស្រង់​សំដី​​មន្ត្រី​អាមេរិក​ដែល​​ចោទ​ថា ​​ចិន​កំពុង​សាងសង់​មូលដ្ឋាន​​កង​ទ័ព​ជើង​​ទឹក​​​នៅ​​រាម ​ខេត្ត​​ព្រះ​សី​ហនុ ប៉ុន្តែ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​បដិសេធ​ព័ត៌មាន​នេះ។

លោកបណ្ឌិត​ មាស នី​ បញ្ជាក់​ថា​ ប្រទេស​ចិន​ជា​ម្ចាស់​បំណុល និងជាប្រភពវិនិយោគ​ធំ​ជាងគេរបស់កម្ពុជា។​ មក​ទល់​ពេល​នេះ​ទុន​វិនិយោគរបស់​ចិន​ ​ឡើង​ដល់​ជា​ង ២០​ប៊ីលាន ​ដែលធ្វើឱ្យចិន​មាន​ឥទ្ធិ​ពល​ខ្លាំង​ទៅ​លើ​ពាណិជ្ជ​កម្ម​កាន់​តែ​ធំ​ទៅ​ៗ នៅកម្ពុជា។ បណ្ឌិត មាស នី សង្កេតឃើញថា រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាដូចជាមិនសូវខ្វល់ពីក្តីបារម្ភទាំងនេះទេ។

បើនិយាយពីផ្នែកខ្ចីបុលគេវិញ ក្រសួង​សេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា បាន​ចេញ​របាយការណ៍​​មួយថ្មីៗ​ នេះ​​ថា ​គិត​ត្រឹម​ពាក់​កណ្តាល​ឆ្នាំ​២០១៩​ កម្ពុជា​​ខ្ចីបុល​ពី​ម្ចាស់​ឥណទាន​​សរុប​​មាន​ដល់​​ទៅ​ជិត ១​ម៉ឺន ២ពាន់​​លាន​​ដុល្លារ​​អាមេរិក​។ ចិន ​គឺ​ជា​ម្ចាស់​បំណុល​ខ្ពស់​ជាងគេ​របស់​កម្ពុជា គឺ​​​មាន​​​​ជាង ៤​ពាន់​ ៧​រយ​​លាន​​​ដុល្លារ​​​អាមេរិក។

លោកបញ្ជាក់​ថា ​កម្ពុជាបានរត់​ទៅ​ពឹង​ចិនកាន់តែខ្លាំងឡើង ដើម្បី​​ឱ្យ​ចិន​ជួយ​​រក្សា​អំណាច​​របស់​​ខ្លួន​ស្រប​ពេល​ពួក​ប្រទេស​លោក​សេរី​ដាក់​សម្ពាធ និង​ខណៈ​​​​កម្លាំង​​គាំ​ទ្រ​​បក្ស​​ប្រ​ឆាំ​ង​​កាន់​តែ​កើន​ឡើង​​៖ «ខ្ញុំយល់​ឃើញ​តាំង​ពី​ដើមមក​ថា​អ្វី​ដែល​កម្ពុជា​ចង់​បាន​ពី​ចិន​ គឺ​យើង​គ្រាន់​តែ​ចង់​បាន​ដើម្បី​ឱ្យ​គេ​ជួយ​មក​ទៅ​ ដើម្បី​ស្តារ​ស្ថិរភាព​នយោបាយ​អំណាច​របស់​ខ្លួន​ទៅ​ មាន​លុយ​ខ្លះ​សម្រាប់​អភិវឌ្ឍន៍​ផង​ មាន​​លុយ​សម្រាប់​ត្រៀម​ការ​ពារ​នៅ​ពេល​ដែល​បច្ចឹម​ប្រទេសគេ​កាត់​ គេ​ធ្វើការ​គាប​សង្កត់​សេដ្ឋកិច្ច​អី​ផង​ចឹង​ទៅ​ ក៍ប៉ុន្តែ​សម្រាប់​ចិន​ ខ្ញុំ​មើល​ទៅ​គឺ​គេ​មើល​មក​កម្ពុជា​ក្នុង​នាម​ជា​ភូមិសាស្ត្រ​​នយោបាយ​វិញ​​ហ្នឹង​»។

សម្រាប់​បណ្ឌិត មាស នី ​​រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា​ដូចជា​​ដើរ​ចូលកាន់​តែ​ជ្រៅ​ទៅ​​ៗ ​ក្នុង​ទំ​នាក់​ទំនងជាមួយ​​ចិន​ ​ដែល​ហាក់​ដូច​ជា​ប្រទេស​ទាំង​ពីរ កំពុង​ដើរ​​ហួស​​ពី​​រឿង​ត្រឹម​ពាណិជ្ជកម្ម និង​​សេដ្ឋ​កិច្ច៖ «អ្វី​ដែល​យើង​ចាប់​អា​រម្មណ៍​​បំផុត​នោះ​​គឺនៅ​ក្នុង​អំឡុង​មុន​​ហើយ​និង​ក្រោយ​ការ​រំ​លាយ​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​នៅ​កម្ពុជាហ្នឹង​​ ​​យើង​ឃើញ​ថា​ការ​វិនិយោគ​ទុនចិន​គឺ​កើន​ឡើង​ទ្វេរ​មួយ​ជា​ពីរ ចឹង​ការខំ​ប្រឹង​វិនិយោគ​ទុន​របស់​ចិន​នេះ​ ហាក់​ដូច​ជា​មាន​ចេតនាមួយ​ក្នុង​ការ​ត្រៀម​លក្ខណ:នៅ​ពេល​ដែល​ចិន​ក៍​បាន​គាំ​ទ្រ​ដល់​ការ​រំ​លាយ​សង្រ្គោះ​ជាតិ​របស់​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​ផង​ យើង​មិន​ថា​នៅ​ពី​ក្រោយ​ខ្នង ប៉ុន្តែ​ចិន​ជា​អ្នក​ចេញ​មុខគាំ​ទ្រ​មុន​ការ​រំលាយ​សង្រ្គោះ​ជាតិហ្នឹង​ណាស់»។​​

ចំណែក​អ្នក​វិភាគ​នយោបាយ និងសង្គមបណ្ឌិត​ ឡៅ ម៉ុងហៃ វិញ មាន​ប្រសាសន៍​ថា​ ​​លោក​នាយក​រដ្ឋ​មន្រ្តី​ ហ៊ុន​ សែន​ ​ត្រូវ​ការ​ការ​គាំ​ទ្រជំ​ហរ​រដ្ឋាភិបាល​របស់​គាត់​ពី​ប្រទេស​ចិន​​​ ដើម្បី​ឈាន​ទៅ​រក្សា​​ទំ​នាក់​ទំនង​​ជា​មួយ​សហគមន៍​​អន្តរជាតិ​។ ក្នុងការពង្រឹងទំនាកទំនងយោធា ក្រៅពីការផ្តល់ជំនួយជាសព្វាវុធ ចិន​បាន​ផ្តល់​អាហារូប​ករណ៍​បណ្តើរ​ៗ​ ដល់​មន្ត្រី​កងទ័ព​កម្ពុជា​​​ដើម្បី​ទៅ​រៀ​ន​យក​​ជំនាញ​​​ក្នុង​ការ​ប្រើ​ប្រាស់​សព្វាវុធ​របស់ចិនផងដែរ៖ «យើង​ត្រូវ​ការ​ទំ​នាក់​ទំ​នង​​ខាង​យោ​ធា​ជា​មួយ​ចិន​​ ហើយ​នៅ​ក្នុង​បែប​ផែន​យ៉ា​ង​ណា​ក៍​មិន​ដឹង​ដែរ​​ ក៍​ប៉ុន្តែ​ឃើញ​ផ្នែក​សព្វាវុធ​​ យើងដូច​ជា​​ពឹង​ផ្អែក​ទៅ​លើ​ចិនកាន់​តែ​ច្រើន»។

នៅក្នុងអំឡុងពេកម្ពុជាផ្ទុះ​សង្គ្រាម​ជាមួយ​ថៃ រឿងជម្លោះ​ប្រសាទ​ព្រះ​វិហារ​ក្នុង​ឆ្នាំ​២០០៨ កម្ពុជាបានទទួលជំនួ​យឧបករណ៍​យោធា និង​គ្រឿងសព្វា​វុធពីចិន ហើយ​នៅ​ពេល​នោះ​រដ្ឋាភិបាល​បាន​ប្រកាស​ថា​ ​កម្ពុជា​មិន​ខ្វះ​គ្រាប់​បាញ់​ទេ​បើ​ធ្វើ​សង្គ្រាម​ជា​មួយ​នឹង​ប្រទេស​ថៃ​តទៅ​ទៀត។

​ចិន​បាន​ផ្តល់​ប្រព័ន្ធ​គ្រប់​គ្រង​គម្រោង​ស្វ័យ​ប្រ​វត្តិ​កម្ម​​ ​(Automated Project Control System)​​ រថ​ក្រោះ និង​​រថ​ពាសដែក​ប្រហែល​ ១០០​គ្រឿង​ ព្រម​ទាំង​ឧបករណ៍​យោធា​ជា​ច្រើន​ទៀត ហើយ​​ក្រសួងការពារជាតិ​​បាន​ផ្តល់អា​វុធទាំង​នេះ​ទៅ​ឱ្យ​កងពលតូចលេខ ៧០ ក្នុង​ពេល​ធ្វើ​សមយុទ្ធ “នាគ​មាស” ​ឆ្នាំ​២០១៨។

ចំពោះរបៀបគ្រប់គ្រងរដ្ឋវិញ បណ្ឌិត​ ឡៅ ម៉ុងហៃ ​ថា ប្រទេសទាំងពីមានលំនាំស្រដៀងគ្នា ជា​ពិសេស គឺ​ប្រព័ន្ធ​តុលាកា​ ​និងស្ថាប័ន​ឧត្តម​ក្រុម​ប្រឹក្សា​ពិគ្រោះ​យោ​បល់៖ «អា​រឿង​ប្រព័ន្ធ​តុលា​កា​​រអា​ហ្នឹង​ជា​ក់​ស្តែង​ ​ចិន​គេ​ថា​ចៅ​ក្រម​​ហើយ​នឹង​តុលាកា​អត់​មាន​ឯក​រាជ្យ​កើត​ទេ​​ ​ហើយ​យើង​សព្វថ្ងៃ​វា​យូរ​ដែរ​ហើយ​​តុលាកា​ចេះ​តែ​ថា​ឯក​រាជ្យៗ​ ប៉ុន្តែ​ការ​ពិត​ជាក់​ស្តែង​វា​អត់​ អា​ហ្នឹង​ដូច​ចិន​ទៀត»។

បណ្ឌិត ​ឡៅ​ ម៉ុង់​ហៃ បន្តថា​ចិន​និង​វៀត​ណាម​អាច​​មាន​ឥទ្ធិពល​​​​ ​គ្រប់​គ្រង​រដ្ឋ​របស់​ប្រទេស​កម្ពុជា​ ព្រោះ​កំណើន​នៃ​ការ​ហូរ​ចូល​ជន​ជាតិ​ទាំង​ពីរ​នេះ​កាន់តែ​ច្រើន​។

របាយការណ៍​ក្រសួង​មហាផ្ទៃ​បាន​ឱ្យ​ដឹង​ថា ​សព្វថ្ងៃមានជន​ជាតិ​ចិនរស់​នៅក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​​​​រយ:​ពេល​វែង​​​ចំនួន ​២៥ ​ម៉ឺន​នាក់​ ​ក្នុង​នោះ​មាន​ប្រមាណ ​១០ម៉ឺន​នាក់​នៅទី​ក្រុង​ភ្នំពេញ​ ​និង​ជាង​​ ១១ម៉ឺន​​​នាក់​នៅ​​ខេត្ត​​ព្រះសី​ហនុ។​​​​​ ក្រៅ​​ពី​​នេះ​​នៅ​​ខេត្ត​​ស្វាយ​រៀង មាន​​ជន​​ជាតិ​​ចិន​​ចំនួន​​ជាង​ ២ម៉ឺន​​​នាក់​ នៅ​​ខេត្ត​​បន្ទាយ​​មាន​​ជ័យ​​មាន​​ជិត ​២​ម៉ឺន​​​នាក់ ​និង​​នៅ​​ខេត្ត​​កណ្តាល​​មាន​​ជាង​ ​១ម៉ឺន​​នាក់។ ​

បណ្ឌិត​ឡៅ​ ម៉ុង់​ហៃ បញ្ជាក់ថា ​​អ្នករកស៊ីជនជាតិ​ចិន​​តែង​តែ​ទាក់​ទង​មន្រ្តី​រដ្ឋាភិបាល​​ ​​ដើម្បី​ធ្វើ​ជា​ខ្នង​បង្អែកក្នុង​ការ​គាប​សង្កត់​ប្រជា​ពល​រដ្ឋ​​​ខ្មែរដែល​ប្រកប​មុខ​របរ​តូច​តាច​៖ «ពួក​ចិនៗ​មក​ទិញ​កាស៊ី​ណូ​​ហើយ​ធ្វើ​ជំនួញ​កាស៊ី​ណូ​ហ្នឹង ​​អា​ហ្នឹង​​ហើយ​ប្រព័ន្ធ​រដ្ឋបាលយើង​​គ្រប់​គ្រងហ្នឹង​ពុក​រលួយ​ ​ដល់​ហើយ​ងាយ​ស្រួល​ណាស់​​​ អាហ្នឹង​គេ​គ្រាន់​តែ​មក​សូក​លុយ​ សូក​កាក់​ហើយ​ធ្វើ​តាម​តែ​គេ​​ទៅ​ ហើយ​ដល់​តែ​យូរៗទៅ​ គេ​ត្រួត​ត្រា​ទៅ​ណាស់»

លោក​យល់​ឃើញ​​ថា​​ ​ប្រទេស​ចិន​អាច​នឹង​គ្រប់​គ្រងទឹក​ដី​មួយ​ផ្នែក​​របស់​កម្ពុជា​​ និង​មួយ​ផ្នែក​ទៀត​នឹង​ត្រូវ​គ្រប់​គ្រង​ដោយ​ប្រទេស​វៀត​ណាម ហើយ​នៅ​ពេល​នោះ​ប្រជា​ជន​ខ្មែរ​និង​ក្លាយ​ទៅ​ជា​ជន​ជាតិ​ភាគ​តិច​របស់​ប្រទេស​ទាំង​ពីរនេះ៖ «គេ​គួរ​ព្រួយ​បារម្ភ​ណាស់​​គឺ​បើ​កាលណា​ចិនមក​ច្រើន​ៗ​​ទៅ​គេ​ហៅ​ថា​ស​មាសភាព​នៃ​ពូជ​សាសន៍​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​មាន​ការ​ផ្លាស់​ប្តូរ​​ គឺ​ជន​ជាតិ​ចិន​ចេះ​តែ​មក​ច្រើន​ទៅ​ៗ​ រួម​ទាំង​ជន​ជាតិ​វៀត​ណាម​​ យូរៗទៅ​​គេ​ហ្នឹង​ដោយ​សារ​ចំនួន​កាន់តែ​ច្រើន​ទៅៗ​​ អាហ្នឹង​គេ​អាច​មាន​ឥទ្ធិពល​ក្នុង​ការ​គ្រប់​គ្រង​រដ្ឋ​របស់​យើង​»។

លោកអះអាង​ថា​រដ្ឋាភិបាល​បាន​ប្រ​គល់​​ខេត្ត​ព្រះ​សី​ហនុ​​ទៅ​ឱ្យ​ចិន​ដើម្បី​សាង​សង់​ទី​ក្រុង​ “China Town” ជា​បណ្តើរ​ៗ​ហើយ ហើយ​ថា​ករណី​​នេះ​​វា​ប្រៀប​ដូចទៅ​នឹង​ចិន​ធ្វើ​ដំ​ណើរ​តាម​សំ​ពៅ​ រួច​​ឡើង​ច្រាំង​​ដើម្បី​គ្រប់​គ្រង​ខេត្ត​ដែល​នៅ​ជាប់​មាត់​សមុទ្រ​មួយ​នេះ។ ​

ចិនបានកាន់កាប់សេដ្ឋ​កិច្ច​នៅ​ក្រុងព្រះសីហនុស្ទើរ​តែ​ទាំង​ស្រុង ​​​ព្រោះ​ពួក​គេ​​មានសណ្ឋាគារចំនួន ១៥០ ក្នុង​ចំណោម​១៥៦ កន្លែង​ ភោជនីយដ្ឋាន ៤១៤ ក្នុង​ចំណោម ​៤៣៥ ​កន្លែង​ កាស៊ីណូ ៤៨​ ក្នុង​ចំណោម ៦២ កន្លែង ក្លឹបខារ៉ាអូខេ ៤១ កន្លែង​ និងហាងម៉ាស្សា ៤៦​កន្លែង​។

ចំណែក​អ្នកវិភាគ​នយោ​បាយនឹង​សង្គម​ លោក​គឹម សុខ​ ដែល​រិះគុណ​លោក​នាយក​រដ្ឋ​មន្រ្តី​ ហ៊ុន​ សែន​ ឥត​សំ​ចៃ​មាត់​​ប្រា​ប់​អាស៊ី​សេរី​​ថា​​ កម្ពុជា​បាន​​បាត់​បង់​ធនធាន​ធម្មជាតិ​​ បាត់​បង់​កិត្តិ​យស៍​ជាតិ​ ​​ដោយសារ​ឥទ្ធិពល​លុយ​របស់​ចិន​៖ «ម្ពុជា​នឹង​ក្លាយ​ទៅ​ជា​ប្រទេស​ដែល​ស្ថិត​នៅ​ក្រោម​ការ​ចាត់​ចែង​ស្ទើរ​តែ​ទាំង​ស្រុង​របស់​ចិន​​ ហើយ​អ្នក​កាន់​អំណាច​នៅ​កម្ពុជា​គ្រាន់​តែ​មាន​ឈ្មោះ​ថា​ជា​រដ្ឋ​អំ​ណាច​ដែល​មាន​មុខ​មាត់​ត្រឹម​តែ​ការ​ពារ​ប្រយោជន៍​ផ្ទាល់​ខ្លួន​និង​អំ​ណាច​ផ្ទាល់​ខ្លួន​ ម្ល៉ោះ​ហើយ​កម្ពុជា​វា​ដូច​ជា​ខេត្ត​មួយ​របស់​ចិន​ទៅ​ថ្ងៃ​អ​នា​គត់ប្រសិនបើ​​​របៀប​របបបច្ចុប្បន្ននៅ​តែ​បន្ត​»។​​

លោក ​​គឹម​ សុខ​ បន្ថែមថា​ ភាព​អន្តរាយ​សម្រាប់​ប្រទេស​កម្ពុជា ​​​អាច​នឹង​កើត​មាន​គួរ​ឱ្យ​បារម្ភ ​​ព្រោះ​​ពល​រដ្ឋ​ សេដ្ឋកិច្ច​ជាតិ​ខ្មែរ​ និងវប្បធម៌ជាតិ​ខ្មែរ​​ អាចនឹងត្រូវ​បរទេសបំបាត់ចោល​។

ចំណែក​បណ្ឌិត​ អៀ​ សុផល ​អ្នក​វិភាគនយោបាយ និង​ជា​សាស្រ្តា​ចារ្យ​កិច្ច​ការ​ពិភព​លោក​ នៃ​មហា​វិទ្យាល័យ Occidental College​​ នៃ​រដ្ឋ​កាលី​ហ្វ័រនី​ញ៉ា​ សហរដ្ឋ​អា​មេរិក ឱ្យដឹងថា ​ការ​​កើន​​ឡើង​នៃ​អំពើ​ហិង្សា ម៉ាហ្វីយ៉ា និងជំនួនលុយដ៏សន្ធឹកសន្ធាប់របស់ចិន​ អាច​ធ្វើ​ឱ្យ​កម្ពុជា​បាត់បង់​អធិបតេយ្យ​របស់​ខ្លួន​។

ទោះជាយ៉ាងណា អ្នក​នាំ​ពាក្យ​គណ:បក្ស​ប្រជា​ជន​កម្ពុជា​ លោក ​សុខ​ ឥសាន្ត ​ប្រតិកម្ម​តប​​ថា ​ការ​លើក​ឡើង​របស់អ្នកវិភាគទាំងនេះ​មិន​ត្រឹម​ត្រូវ​​ទេ​ ​ហើយ​​ថាពួកគេ​ រិ:គន់​រដ្ឋាភិបាល​ ​​​ក្នុង​ចេតនា​លម្អៀង​ខាង​​នយោបាយ​។​

លោក សុខ​ ឥសាន្ត​ ​បញ្ជាក់​ថា​ ការ​បង្កើត​ឧត្តម​ក្រុម​ប្រឹក្សា​ពិគ្រោះ​យោ​បល់ ​ជា​គំនិត​របស់​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​ ហ៊ុន​ សែន​ ​ព្រោះ​​គាត់​​បង្កើត​​ដើម្បី​​ឱ្យ​​មាន​​ពហុបក្ស​​ចូល​រួម​ ហើយ​​ចេញ​​ពី​​គណបក្ស​​ប្រឆាំង៖ «យើង​បង្កើត​ឧត្តម​ក្រុម​ប្រឹក្សា​ពិគ្រោះ​យោ​បល់​នេះ​​ ដើម្បី​យក​មតិ​ជា​ធាតុ​ចូល​សម្រាប់​ឱ្យ​រាជរដ្ឋាភិបាល​ហ្នឹង​លោក​មាន​ការ​ត្រិ:រិ:ពិចារណា​​ ហើយ​វា​កើត​ទៅ​ចេញ​ជា​គំនិត​សាំង​យោគ​មួយ​ដើម្បី​ផលប្រយោជន៍​ប្រទេស​ជាតិ​ និង​ប្រជាជន​យើង»។

លោក សុខ ឥសាន្ត​ បន្ត​ថា​​មិនមែន​​​តែ​កម្ពុជា​ទេ សូម្បី​តែ​ប្រទេស​ផ្សេងៗ​ ជា​ពិសេស​សហរដ្ឋ​អា​មេរិក​ ​ក៍​​មាន​ទំនាក់​ទំនងសេដ្ឋកិច្ច​​ជា​មួយនឹង​ប្រទេស​​ចិនដែរ​ ហើយ​បានដាក់​​ទុន​វិនិយោគ​រាប់​ពាន់​លាន​ដុល្លារ​ផង​ដែរ​។​​​​ លោក​អះអាងថា សព្វ​ថ្ងៃ​នេះ​ ​ប្រទេស​​ចិនបាន​ជួយ​កម្ពុជា​ច្រើន​លើ​គ្រប់​វិស័យ។​

លោក​បញ្ជាក់​ថាសព្វ​ថ្ងៃ​នេះ​ ​ប្រទេស​​ចិនបាន​ជួយ​កម្ពុជា​ច្រើន​លើ​គ្រប់​វិស័យ។ លោក​បន្ត​ថា ចិន​បាន​នាំ​ក្រុម​ហ៊ុន​វិនិយោគ​មក​កម្ពុជា​ច្រើន​សន្ធឹក​សន្ធាប់​ ​ហើយ​កម្ពុជា​ទទួល​បាន​ផល​ចំណេញ​ច្រើន​ពី​ការ​វិនិយោគ​​នេះ៖ «មាន​ក្រុម​ហ៊ុន​ឯក​ជន​ ​មាន​ក្រុម​ហ៊ុន​រដ្ឋ​មក​ឬ​មួយ​ចម្រុះ​ឯកជន​រដ្ឋ​ ពី​ព្រោះ​កាល​ពី​មុន​​យើង​ដឹង​ហើយ​ថា​ចិន​ហ្នឹង​ជា​ប្រទេស​កុម្មុយនិស្ត​ ចឹង​ទេ​រោង​ចក្រ​ធំ​ៗ ក្រុម​ហ៊ុន​ធំ​ៗ​សុទ្ធ​តែ​របស់​រដ្ឋ​ទាំ​ង​អស់​ ដល់​ក្រោយ​មក​គេ​ធ្វើ​ឯក​ជន​ភាវូបនីយកម្មទៅ​ វា​មាន​ក្រុម​ហ៊ុន​ហ្នឹង​ទៅ​ជា​ឯកជន​​ ហើយ​គេ​មក​បោះ​ទុន​ដើម្បីរក​ស៊ី​នៅ​កម្ពុជា»។

លោក​ សុខ​ ឥសាន្ត​បន្ត​ថា​ រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​​ប្រកាន់​យក​គោល​ការណ៍​ទំនាក់​ទំ​នង​ជា​មួយ​​បណ្តាប្រទេស​នានា​នៅ​លើ​ពិភព​លោកដែល​​ជា​មិត្តភក្តិដូចៗ ​​គ្នាដោយ​មិន​ប្រកាន់​និន្នាការ​នយោបាយ​ ​និង​​​ព័ណ៌​​សម្បុរ ឬ​​​ជំនឿ​​សាសនា​​ទេ៖ «ខ្លះ​លាប​ពណ៌​ថា​រាជ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​ងាក​ទៅ​ខាង​ចិន​​ ដែល​ជា​ចិន​កម្មុយនិស្ត។​ ចឹង​ទេ​វា​លម្អៀង​ខាង​មនោ​គមវិទ្យាថា​យើង​ហ្នឹង​កាន់​កាប់​គ្រប់​គ្រង​ប្រទេស​តាម​បែប​កុម្មុយនិស្ត​ វា​មិន​មែន​ចឹង​ទេ​​ យើង​គិត​ផ្លូវ​ច្បាប់​​ ចិន​ប្រជា​មានិត​រាល់​ថ្ងៃ​នេះ​ជា​សមាជិក​ពេញ​ច្បាប់​របស់​អង្គការ​សហប្រជា​ជាតិ​ ហើយ​ប្រទេស​ទាំង​​១៩០ផ្លាយ​ប្រទេស​ដែល​ជា​សមាជិក​អង្គការ​សហប្រជាជាតិ​សុទ្ធ​តែ​រាប់​អាន​គ្នា​ មិន​មែន​​តែ​កម្ពុជា​ឯណា»។

ឆ្លើយ​តប​ទៅ​អ្នក​វិភាគ​ដែល​ថា​កម្ពុជា​និង​ស្ថិត​ក្រោម​ការ​គ្រប់​គ្រង​ដោយ​ប្រទេស​ចិន​និង​វៀត​ណាមនៅ​ថ្ងៃ​អនាគត ​លោក​ សុខ​ ឥសាន្ត បញ្ជាក់​​ថា ​ការ​លើក​ឡើង​នេះ​មាន​និន្នាកា​ខាង​នយោ​បាយ​និង​មនោគមវិទ្យា។​ លោក​ថា​ប្រទេស​ណា​ក៍​មាន​ចម្រុះ​ជាតិ​សាសន៍​រស់​នៅ​ដែរ​ សូម្បី​តែ​ជីតា​របស់​លោក​ក៍មាន​ដើម​កំណើតជាជន​ជាតិ​​ចិន ហើយ​លោក​ជា​ចៅបួន​​ប្រាំជំនាន់​មក​ហើយ។​​​

ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយចុះ ​អ្នក​ជំនាញ​វិទ្យាសាស្ត្រ​នយោ​បាយ​ លោក ឯម​ សុវណ្ណារ៉ា​ មាន​ប្រសាសន៍​ថា ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​ក៏បានទទួល​ផល​ប្រយោជន៍​ពី​ចិន​ច្រើនដែរ រួមមានទាំង​នយោបាយ​កាទូត​ ​និង​នយោបាយ​សេដ្ឋ​កិច្ច​ ប៉ុន្តែផល​ប្រយោជន៍​ទាំង​នេះ​តិច​តួច​ណាស់ ​បើ​ប្រៀប​ធៀប​ទៅ​នឹង​ប្រទេស​លោក​ខាង​លិច​ មាន​សហគមន៍​អ៊ឺ​រ៉ុប​ និង​សហរដ្ឋ​អាមេរិកជា​ដើម​។​

លោក​បញ្ជាក់ថា ការក្សាទំនាក់ទំនងល្អជាមួយបណ្តាប្រទេសលោកខាងលិច ធ្វើឱ្យ​​កម្ពុជាទទួល​បាន​ការ​គាំ​ទ្រខ្លាំង​​ពី​ប្រទេស​លោក​សេរី​នៅ​លើ​ឆាក​អន្តរជាតិ ​ទាំង​នយោ​បាយ​ការ​បរទេស​ និង​នយោ​បាយ​ពាណិជ្ជ​កម្ម​ផង​ដែរ៖ «ខ្ញុំ​មិន​ជំ​ទាស់​ទៅ​លើ​ការ​ពង្រីក​ទំ​នាក់​ទំនង​ជា​មួយចិន​ទេ​ ប៉ុន្តែ​អត្ថប្រយោជន៍​ទាំង​អស់​គ្រប់​ភាគី​ កម្ពុជា​គួរ​តែ​រក្សា​ កុំបោះ​បង់​ គួរតែ​ព្យាយាម​ទំ​នាក់​ទំ​នង​ជា​មួយ​លោក​ខាង​លិច ព្រោះ​យើង​បាន​អត្ថប្រយោជន៍​ពី​លោក​ខាង​លិច​នេះ​ច្រើន​ ជាង​លោក​ខាង​កើត​ឆ្ងាយ​ណាស់​»។

លោក​បញ្ជាក់ថា​ កម្ពុជា​ទទួល​បាន​ផល​ប្រយោជន៍តិច​តួច​ណាស់​​ពី​ការ​នាំ​ចេញ​ទំ​និញ​ផ្នែក​ឧស្សាហកម្ម​កាត់​ដេរ​ទៅ​ទី​ផ្សារ​ចិន ព្រោះ​ចិន​បាន​កំណត់​ស្តង់ដា​រ​មួយ​ដែល​កម្ពុជា​ពិបាក​ទទួល​បាន​​អត្ថប្រយោជន៍ពី​ការ​នាំ​ចេញ​ទៅ​កាន់​ទី​ផ្សារ​ចិន។

ឧទាហរណ៍៖ កាល​ពី​ឆ្នាំ​២០១៨ ​កម្ពុជាបាន​នាំចេញ​ផលិតផលផ្នែក​​ឧស្សាហកម្ម​​​កាត់​ដេរ​ទៅ​ចិន ​មាន​ថវិកា​សរុប​ប្រហែល ​៨០០​លាន​ដុល្លារ​អា​មេរិក​ ប៉ុន្តែ​ចិន​បាន​នាំ​ទំ​និញ​ចូល​មក​កម្ពុជា​មាន​រហូត​ដល់​ជិត​ ៦.០០០លាន​ដុល្លារ​អា​មេរិក​៕

កំណត់​ចំណាំ​ចំពោះ​អ្នក​បញ្ចូល​មតិ​នៅ​ក្នុង​អត្ថបទ​នេះ៖ ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។

ព័ត៌មាន (0)
Share
គេហទំព័រ​ទាំងមូល