Qazaqistanda "5-Féwral ghulja weqesi" ning 24 yilliqi xatirilendi

Ixtiyariy muxbirimiz oyghan
2021-02-07
Share
Qazaqistanda "5-Féwral ghulja weqesi" ni xatirilesh we shéhitlarning rohigha du'a qilish pa'aliyitidin körünüsh. 2021-Yili 5-féwral, almuta.
RFA/Oyghan

Bu yili dunyaning her qaysi memliketliridiki Uyghurlar qatarida qazaqistandiki Uyghurlarningmu 1997-yili 5-féwralda Uyghur élining ghulja shehiride yüz bergen qanliq paji'ening 24 yilliqini xatirilesh pa'aliyitini ötküzüshni aldin-ala pilanlighanliqi melum. Korona wirusi késilining dunyagha tarqilish munasiwiti bilen qazaqistan hökümiti teripidin békitilgen bixeterlik chariliri sewebidin bu xatirilesh pa'aliyiti jay-jaylarda az sandiki ademlerning bir yerge jem bolush shekli bilen we barliq bixeterlik charilirini qet'iy saqlighan halda ötküzüldi.

Biz ene shu almuta shehiri we almuta wilayitining her qaysi mehelle we yézilirida ötküzülgen xatirilesh pa'aliyetlirini uyushturghuchilarni ziyaret qilduq.

Almuta wilayiti emgekchiqazaq nahiyesining chélek yézisida ötken xatirilesh pa'aliyitini uyushturghuchi sedirdin ayupof ependi radiyomiz ziyaritini qobul qilip, mundaq dédi: "Bügün qazaqistanda bügünki weziyetke layiq yashlirimizni oyghitish, yashlirimizni weten kélechiki bilen tonushturushqa chaqirduq. Shuning bilen birge biz bir nechche du'a-tegbirlerni ötküzduq. Pütkül dunya yashlirining kélechek ghémini yep, weten musteqilliqini qolgha keltürüshini soraymiz. Bügünki künde dunyada barliq Uyghurlar wetensizlikning derdidin sergerdan bolushimiz bizni qattiq échinduruwatidu."

Sedirdin ayupof yene dunyaning aldinqi qatarliq ellirining Uyghurlarning heqiqetenmu irqiy qirghinchiliqqa duch kéliwatqanliqini étirap qilip, buni toxtitishqa heriket qiliwatqanliqini, Uyghurlarningmu shuninggha masliship qet'iy heriketke ötüsh lazimliqini bildürdi.

Igilishimizche, gülbahar jélilowa, zumret tursun, méhrigül tursun, gülbahar xatiwaji, tursun'ay ziyawudun qatarliq lagér shahitlirining bildürüshliri, bolupmu yéqinqi künlerde gülbahar xatiwaji, tursun'ay ziyawidinning lagérda qismetliri heqqidiki bayanliri qazaqistan ijtima'iy taratqulirida zor ghulghula qozghighan.

Radiyomiz ziyaritini qobul qilghan dunya Uyghur qurultiyining qazaqistandiki wekili, almuta wilayitining Uyghur nahiyesi chonja yézisining turghuni seydalim amutof ependi xitay mustemlikisi astidiki Uyghurlarning bügünki ehwalining kün sanap éghirlishiwatqanliqini otturigha qoyup, mundaq dédi: "Buninggha seweb lagérlarda qiyniliwatqan qizlirimiz, balilirimiz guwahliq bérip, lagér ichide boluwatqan xitayning nahayiti iplas qiliqlirini xelqqe taratqan qizimizning ene shu sözliri bizning yüreklerni zilzilige saldi. Mana, ghulja weqesige 24 yil boptu. 24 Yil ichide xitayning rezil siyasitidin ni-ni oghlanlirimiz u dunyaliq boldi. Nurghun-nurghun oghullirimiz, nahayiti eqilliq, danishmen balilirimiz wetendin qéchip chiqip ketti. Ne chare? emma 2017-yildin buyan nurghun yéngiliq, algha intilishlar boluwatidu. Bizning dawayimiz hazir dunyagha tarqaldi. Méning yette atam mushu qazaqistanda tughulghan. Emma ana wetinimning azad bolushini xalap, öz ömrümni weten dewasigha tikkinimge 40 yil boptu."

Seydalim amutof bügünki murekkep weziyette qazaqistanda angliq we milletperwer shexslerning yétilip chiqqanliqini, Uyghur milliy herikitide pa'aliyet élip bériwatqan barliq wetendashlirini birlikke, ittipaqliqqa chaqiridighanliqini bildürdi.

Qazaqistanda her yili Uyghurlar 5-féwral ghulja weqesini chong kölemdiki yighilish we bashqa usullar bilen xatirilep kelmek idi. Ötken yili mezkur xatirilesh pa'aliyiti almuta shehiri we almuta wilayitidiki nahiyelerdin kelgen wekiller bolup, 200 din oshuq ademning, shundaqla tatar, bashqurt ezerbeyjan qatarliq millet wekillirining qatnishishi bilen ötken bolsa, mana bu yil korona wirusi sewebidin tamamen bashqiche shekilde ötti.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet