Amérikada "5-Iyul ürümchi qirghinchiliqi" ning 10 yilliqini xatirilesh namayishi ötküzüldi

Muxbirimiz eziz
2019-07-05
Élxet
Pikir
Share
Print
"5-Iyul ürümchi qirghinchiliqi" ning 10 yilliqini xatirilep, xitay hökümitige qarshi ötküzülgen namayishtin körünüsh. 2019-Yili 5-iyul, washin'gton.
"5-Iyul ürümchi qirghinchiliqi" ning 10 yilliqini xatirilep, xitay hökümitige qarshi ötküzülgen namayishtin körünüsh. 2019-Yili 5-iyul, washin'gton.
RFA/Eziz

Muhajirettiki Uyghurlar, jümlidin amérika Uyghurliri her yili qayghu ichide xatirileydighan künlerning biri del "5-Iyul" dur.

2009-Yili 5-iyul küni ürümchidiki bir qisim aliy mektep oqughuchiliri we her sahe yashliri tinch namayish teshkillep, shuningdin ilgirirek gu'angdung ölkisining shawgu'en shehiride yüz bergen Uyghur zawut ishchilirining kolléktip tayaq yéyish weqesige naraziliq bildürgen idi. Emma namayish axirida qoralliq basturulup, Uyghurlarning bügünki zaman tarixidiki untulmas qanliq weqelerning biri bolup qaldi.

Ene shu waqitlardin bashlap muhajirettiki Uyghurlar her yili türlük pa'aliyetler arqiliq bu künni xatirilep kelmekte. Bu yilmu amérika Uyghur birleshmisining teshkillishi bilen amérikadiki Uyghur jama'iti 5-iyul küni washin'gton shehiridiki xitay elchixanisi aldigha toplinip özlirining naraziliq namayishi arqiliq ashu paji'elik künni xatirilidi.

Bügünki namayishmu bashqa pa'aliyetlerge oxshash aldi bilen "Sherqiy türkistan marshi" bilen bashlandi. Marsh muzikisi qoyulghanda namayishqa kelgenler öz hörmitini bildürgech marshqa jör boldi. Namayishchilarning qolliridiki meyin shamalda yelpünüp turghan ay-yultuzluq kök bayraq pa'aliyetning heywitige téximu heywet qoshqan idi, sanjan-sanjaq kök bayraqlar elchixanining choqqisigha qadalghan xitayning qizil bayriqigha qarshi bir istihkamni eslitetti.

Amérika Uyghur birleshmisining re'isi élshat hesen aldi bilen söz élip köpchilikni ötmüsh tarixni untup qalmasliq, Uyghurlarning hazirqidek hayat-mamatliq girwikige kélip qalghanliqi ashkara boluwatqanda her kim öz mejburiyitini ada qilish heqqide qisqiche söz qildi.

Shu qatarda söz qilghan zubeyremu heqqaniyetni yaqlawatqan, heq üchün kürishiwatqan Uyghurlarning jezmen ghelibe qilidighanliqini, shunga Uyghurlar héchqachan ümidsiz bolmasliqi kéreklikini tekitlep ötti.

Shuningdin kéyin namayishchilar xitay hökümitige, xitay kompartiyesige qarshi ghezep-nepritini jarangliq sho'ar sadaliri bilen ipadilep, xitay elchixanisining aldidiki meydanni lerzige keltürdi.

Namayish jeryanida amérika Uyghur birleshmisining re'isi élshat hesen ayrim ziyaritimizni qobul qilip, bügünki namayishning xaraktéri ötken on yildin buyanqi namayishlardin perq qilidighanliqini, buningdin on yil ilgiriki "5-Iyul weqesi" din kéyin patigül ghulamgha oxshash bir qisim anilar ghayib bolup ketken oghullirini izdigen bolsa, hazir pütkül Uyghurlarning ghayib bolup ketken uruq-tughqanlirini izdewatqanliqini tekitlep ötti.

Washin'gton shehiridiki Uyghur kishilik hoquq qurulushi teshkilati "5-Iyul weqesi" harpisida köpligen bayanat we yazmilarni élan qilghan idi. Mezkur teshkilatning mudiri ömer qanat namayish jeryanida bu heqte toxtilip ötti.

Namayishchilarning toxtawsiz dawam qilghan sho'ar sadaliri bügünki pewqul'adde issiq destidin sükünatqa chömgen elchixana meydanida Uyghurlarning qarshiliq rohini yene bir qétim namayan qilip uzaq-uzaqlarghiche anglanmaqta idi.

Toluq bet