Уйғур академийәси уйғур ана тил маарипи тоғрисида тор муһакимә йиғини өткүзди

Ихтиярий мухбиримиз арслан
2021-02-22
Share
Уйғур академийәси уйғур ана тил маарипи тоғрисида тор муһакимә йиғини өткүзди Мәркизи истанбулдики уйғур академийәсиниң уюштуруши билән өткүзүлгән "уйғур миллий мәвҗутлуқини сақлап қелишта ана тил маарипиниң муһимлиқи" намлиқ тор муһакимә йиғинидин көрүнүш. 2021-Йили 21-феврал.
RFA/Arslan

21-Феврал дуня ана тил күни мунасивити билән пүткүл дуняда ана тил тоғрисида һәр хил муһакимә йиғинлири вә түрлүк паалийәтләр елип берилди. Шу күни мәркизи истанбулдики уйғур академийәсиниң уюштуруши билән "уйғур миллий мәвҗутлуқини сақлап қелишта ана тил маарипиниң муһимлиқи" намлиқ тор муһакимә йиғини өткүзүлди.

Бу қетимлиқ тор муһакимә йиғиниға уйғур академийәсиниң муавин рәиси доктур мәғпирәт камал ханим риясәтчилик қилди. Йиғинда австралийә сидней "үмид" уйғур ана тил мәктипиниң қурғучиси сәлимә камал ханим, уйғур академийәси уйғур ана тили комтетиниң мудири зулһаят өткүр, нурвегийә уйғур ана тили мәктипиниң мудири гулнар имам қатарлиқ чәт әлләрдә уйғур ана тил маарипи хизмити билән шуғуллиниватқан уйғур зиялийлири тәклип бойичә сөз қилди.

"уйғур миллий мәвҗутлуқини сақлап қелишта ана тил маарипиниң муһимлиқи" дегән темида уюштурулған бу тор муһакимә йиғининиң нәқ мәйдан көрүнүши уйғур академийәсиниң һесаби билән ютуб вә фейсбок сәһипилиридә биваситә тарқитилди.

Тор муһакимә йиғинда алди билән риясәтчи мәғпирәт ханим сөз қилип, "дуня ана тили күни" вә дуняда ана тилни қоғдаш йолида елип берилған күрәшләр тоғрисида тохталди. Андин уйғур тилиниң нөвәттә дуч келиватқан хирислири тоғрисида тохтилип, бүгүнки бу программини мәхсус уйғур ана тилиға беғишлап орунлаштурғанлиқини билдүрди.

Андин сәлимә камал ханим сөз қилип, уйғур тилида елип берилған миллий маарипниң тарихий мусапилири һәққидә пикир баян қилди. У уйғур тилидики маарипниң узақ тарихтин буян, болупму 11-әсирдики бүйүк алимлардин мәһмуд қәшқәри дәвридин буян нурғунлиған билим игилирини, алиларни йетиштүрүп чиққанлиқини тәкитләп өтти.

Гулнар имам ханим сөз қилип, уйғур ана тилини сақлап қелишниң муһимлиқи, болупму чәт әлләрдә яшаватқан ата-аниларниң өз пәрзәнтлириниң уйғур тилида сөзләш, оқуш, йезишиға алаһидә әһмийәт бериши керәкликини әскәртип өтти.

Зулһаят өткүр ханим чәт әлләрдики уйғур тили маарипи тоғрисида елип барған илмий тәтқиқатларни тонуштуруп өтти. У өзиниң дуняниң һәр қайси җайлирида уйғур ана тили мәктипи ачқан 30 дәк киши билән пикир алмаштурғанлиқини, бир туташ дәрслик түзүш, оқу-оқутуш сүпитини өстүрүш вә иқтисадий қийинчилиқларни һәл қилиш қатарлиқ мәсилиләрниң әң муһим мәсилиләр икәнликини баян қилди.

Гулнар имам ханим һазирқи әһвалда дуняниң һәрқайсий җайлирида яшаватқан уйғур балилири үчүн инитирнетта тор синиплирини көпләп ечиш, кеңәйтиш вә тәрәққий қилдурушниң зөрүрликини оттуриға қойди.

Доктур мәғпирәт ханимниң билдүрүшичә, 1999-йили б д т пән, маарип вә мәдәнийәт тәшкилати (UNESCO) тәрипидин 21-феврал күни "дуня ана тил күни" қилип бекитилгән икән.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт