Shi jinping firansiyege yétip kélishi bilenla küchlük qarshiliqqa uchridi

Washin'gtondin muxbirimiz nur'iman teyyarlidi
2024.05.05
frandiye-namayish-01-1024 Firansiye parizhdiki madölen meydanida élip bérilghan namayish körünüshi. 2024-Yili 5-may, parizh
Yawropa Uyghur instituti

Xitay re'isi shi jinping 5-may küni yawropa ziyariti üchün firansiyege yétip barghan. Shi jinping firansiyege yétip kelgen küni firansiyening her qaysi jaylirida Uyghur we tibet pa'aliyetchiliri shi jinpingning firansiye pirézidénti makron teripidin kütüwélinishigha qarshi namayish élip barghan.

Firansiyede yashaydighan Uyghurlar we Uyghurlarni qollaydighan firansiyelikler yawropa Uyghur institutning orunlashturushi bilen parizhdiki eng meshhur orunlarning biri bolghan “Madölen” meydanida tiyatir xaraktérlik namayish ötküzgen. Yawropa Uyghur institutning mes'uli dilnur reyhan xanimning bildürüshiche, ular 3-may küni mezkur namayish heqqide mexsus muxbirlarni kütüwélish yighini achqan. Mezkur yighinda dilnur reyhan, lagér shahidi gülbahar xatiwaji, sabiq parlamént ezasi andré gattolin (André Gattolin) we firansiyening metz shehiridiki Uyghurlar üchün teshkillen'gen yashlar kolléktipining mes'uli antoni anstét (Anthony Anstett) qatarliqlar muxbirlarning so'allirigha jawab bergen. Firansiye pirézidénti makronning shi jinpingni kütüwélishi heqqide ishlen'gen xewerlerde firansiye Uyghurlirining bu kütüwélishqa bolghan naraziliqigha keng orun bérilgen. “Madölen” meydanida élip bérilghan namayishqimu firansiyediki köpligen taratqular toplan'ghan. Ijtima'iy taratqularda mezkur namayish heqqide bérilgen widiyolargha qarighanda, Uyghurlarning bu tinch namayishi xitay milletchilirining her xil shekildiki parakendichilikige uchrighan.

Firansiye parizhdiki madölen meydanida élip bérilghan namayish körünüshi. 2024-Yili 5-may, parizh
Firansiye parizhdiki madölen meydanida élip bérilghan namayish körünüshi. 2024-Yili 5-may, parizh
Yawropa Uyghur instituti

Dilnur reyhan xanim namayish we namayishta xitay milletchilirining salghan parakendichilikliri heqqide tepsiliy melumat berdi. Uning éytishiche, hetta kimliki namelum bolghan, yüzlirige maska taqiwalghan bir türküm qara tenlik yashlar qollirida dunya Uyghur qurultiyi re'isi dolqun eysaning yüzige belge urulghan resimini kötürüp, namayish meydanigha bösüp kirgen.

Namayishqa qatnashqan lagér shahitliridin gülbahar xatiwaji we gülbahar jélilowamu ziyaritimizni qobul qildi. Ularning éytishiche, namayishqa yerlik firansiyelik yashlar Uyghurlardin köprek kelgen bolup, ular namayishqa qatnashqan Uyghurlarni xitay milletchilirining hujumidin qoghdighan.

Firansiye parizhdiki madölen meydanida élip bérilghan namayish körünüshi. 2024-Yili 5-may, parizh
Firansiye parizhdiki madölen meydanida élip bérilghan namayish körünüshi. 2024-Yili 5-may, parizh
Yawropa Uyghur instituti

Gülbahar xatiwaji we gülbahar jélilowa xanimlar ayrim-ayrim halda shi jinpingning firansiyege kélishi heqqide özining oylighanlirini biz bilen ortaqlashti.

Xitay milletchilirining we namelum kishilerning namayish meydanigha tuyuqsiz bösüp kirishi lagér shahitlirigha lagérdiki xitay saqchilarning rehimsiz mu'amilisini esletken bolup, ular firansiye pirézidénti makronning shi jinpngni kütüwélishini özlirige qilghan haqaret dep hés qilghan.

Ziyaritimizning axirida, dilnur reyhan bilen ikki lagér shahiti özlirining firansiye puqrasi bolush süpiti bilen pirézidénti makrondin kütidighan teleplirini ayrim-ayrim otturigha qoydi. Ularning bildürüshiche, ular nechche qétim firansiye pirézidénti makron bilen körüshüshni telep qilghan. Emma makron ularning telipini türlük sewebler bilen ret qilghan. Lagér shahitliri makronning Uyghurlar heqqidiki mesililerde xitay terepningla sözlirini anglimastin, belki lagér shahiti bolghan Uyghurlarningmu qorqunchluq kechmishlirini anglap, andin firansiye xitay munasiwitidiki mesililer üstide estayidil qarar chiqirishining zörürlükini tekitlidi.

Firansiye parizhdiki madölen meydanida élip bérilghan namayish körünüshi. 2024-Yili 5-may, parizh
Firansiye parizhdiki madölen meydanida élip bérilghan namayish körünüshi. 2024-Yili 5-may, parizh
Yawropa Uyghur instituti

Makron 2-may küni élan qilin'ghan “Iqtisadshunas” gézitining ziyaritini qobul qilghanda, “Xitayni xelq'ara tertipning muqimliqigha dewet qilish bizning menpe'etimiz üchün paydiliq, biz choqum xitay bilen tinchliq ornitishimiz kérek” dégen.

Resmiy melumatlargha qarighanda, xitay re'isi shi jinping 6-maydin 10-mayghiche firansiye, sérbiye we wén'giriye qatarliq döletlerde ziyarette bolidiken.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.