Ғәюр қурбан: "герман парламент әзалири, хитайниң уйғурларға йүргүзиватқан җинайәтлирини ‹ирқий қирғинчилиқ' дәп тонуң!"

Ихтиярий мухбиримиз әкрәм
2021-05-07
Share
Ғәюр қурбан: Д у қ берлин ишханисиниң мудири, қурултай яшлар комитетиниң рәиси ғәюр қурбан әпәнди намайишта. (Вақти вә орни әниқ әмәс)
RFA/Ekrem

Ғәюр қурбан германийә парламент әзалирини хитайниң уйғурларға йүргүзиватқан җинайәтлирини "ирқий қирғинчилиқ" дәп тонуш тоғрисида имза топлаш паалийити башлиди.

Д у қ берлин ишханисиниң мудири, қурултай яшлар комитетиниң рәиси ғәюр қурбан әпәнди 5-май күни торда имза топлаш паалийитини қанат яйдуруп, германийә парламент әзалирининиң хитайниң уйғурлар үстидин йүргүзиватқан бастурушлирини "инсанийәткә қарши җинайәт" вә "ирқий қирғинчилиқ" дәп етирап қилиш чақириқиға аваз қошушини тәшәббус қилған. Бу паалийәт 17-май германийә парламентида өткүзүлмәкчи болған уйғурларға аит "ирқий қирғинчилиқ тоғрисида гуваһлиқ бериш" йиғини һарписида уюштурулған.

Д у қ берлин ишханисиниң мудири, қурултай яшлар комитетиниң рәиси ғәюр қурбан әпәнди 5-май күни торда имза топлаш паалийити қанат яйдурди.

Имза топлаш чақириқиниң темиси: "герман парламент әзалири, хитайниң уйғурларға йүргүзиватқан җинайәтлирини ‹ирқий қирғинчилиқ' дәп тонуң!" дегәндин ибарәт болуп, чақириқниң муқәддимиси мундақ ибариләр билән башланған: "2017-йилидин буян хитай һакимийити 1 милйон 800 миң билән 3 милйон арисида уйғур вә башқа түркий милләтләрни мәқсәтлик һалда җаза лагерлириға қамиди. Уларниң җинайәтлири: узун сақал қойғанлиқ, чәт әлдә оқуғанлиқ яки көп пәрзәнт көргәнлик иди. Хитай һакимийитиниң нәзәридә булар меңә ююш, шәпқәтсиз қийнаш вә мәҗбурий туғмас қиливетиштәк инсанийәтсизлик билән толған җаза лагерлириға солап азаблиши үчүн йетәрлик дәсмайә иди. Мән германийә федиратип һөкүмитиниң парламент әзалирини хитайниң уйғурларға қарита йүргүзиватқан бу җинайәтлирини ‹ирқий ғирғинчилиқ' дәп етирап қилишини тәләп қилимән!"

Чақириқта йәнә хитайниң күнсири кеңийиватқан лагер системисиға параллил һалда уйғурларниң миллий кимликини тазилаш, мәҗбурий туғут чәкләш қилмишлириниң давам қиливатқанлиқи әскәртилип, 2019-йилиға кәлгәндә уйғурлар нопусиниң көпийиш нисбитиниң 80 пирсәнт төвәнлигәнлики, хитай һакимийитиниң қәстән уйғурларниң көпийишини нөлгә чүшүрүшкә урунуватқанлиқи тилға елинған. Шуниң билән биргә, уйғур пәрзәнтлириниңму хитайниң һуҗум нишаниға айланғанлиқи, ата-аниси түрмигә, җаза лагерлириға яки мәҗбурий әмгәк завутлириға қамалған уйғур пәрзәнтлириниң хитай һөкүмити тәрипидин йиғивелинип, уларниң муддиасиға лайиқ рәвиштә йетиштүриливатқанлиқи баян қилинған.

Чақириқта америка, әнгилийә, канада вә голландийәниң уйғурлар учраватқан бастурушларни "ирқий қирғинчилиқ" дәп атиғанлиқи, бу йил 6-айниң 4-күнидин 7-күнигичә "уйғур сот коллегийәси" ниң бу һәқтә қарар чиқармақчи болуватқанлиқи, 50 дин артуқ кишилик һоқуқ мутәхәссислириниң бу һәқтә доклатлар елан қилғанлиқи тәкитлинип, германийә парламентиниңму башқиларға охшаш хитайниң зулумлирини "инсанийәткә қарши җинайәт" вә "ирқий қирғинчилиқ" дәп етирап қилиши зөрүрлики тилға елинған.

Чақириқ мундақ ибариләр билән ахирлашқан: "хитай зулумиға даир бу қәдәр күчлүк дәлил-испатлар мәвҗут болуп туруқлуқ, германийә һөкүмити хитайниң ирқий қирғинчилиқлирини етирап қилиш мәсулийитидин өзини қачурмаслиқи лазим. Бу имза топлаш чақириқини қоллаш арқилиқ германийә парламентиниң уйғурларға қаритилған бастурушни ‹ирқий қирғинчилиқ' дәп етирап қилиши үчүн бизгә ярдәм қилиң. Имзайиңиз арқилиқ хитай һакимийитиниң уйғурларға вә башқиларға йүргүзүватқан җинайәтлириниң мәсулийитини сүрүштә қилиң!"

Д у қ берлин ишханисиниң мудири, қурултай яшлар комитетиниң рәиси ғәюр қурбан әпәнди бүгүн бу һәқтә зияритимизни қобул қилғанда алди билән мәзкур имза топлаш чақириқини елан қилиштики мәқсәт тоғрисида тохтилип өтти. У сөзидә мәзкур паалийәтниң германийәдә җамаәт пикри һазирлап, германийә парламентиниң уйғурлар тоғрисида иҗабий бир қарар қобул қилишиға түрткә болушини үмид қилидиғанлиқини билдүрди.

Д у қ ниң муавин рәиси пәрһат муһәммиди әпәнди бу хусуста тохталғанда, германийә һөкүмитиниң хитайниң уйғурлар үстидин елип бериватқан бастуруш җинайәтлирини "ирқий қирғинчилиқ" дәп етирап қилиши үчүн д у қ ниң узундин буян паал һәрикәт қилип келиватқанлиқини баян қилди. Униң билдүришичә, 4-айниң 17-күни германийә парламентида уйғурларға аит "ирқий қирғинчилиқ тоғрисида гуваһлиқ бериш" йиғини өткүзүливатқан дәқиқиләрдә германийәниң һәрқайси шәһәрлиридин берлинға җәм болған уйғурлар парламент бинаси алдида намайиш елип баридикән.

Пикирләр (0)

Барлиқ пикир - баянларни көрүш.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт