Heptilik xewerler (22-yanwardin 28-yanwarghiche)

Muxbirimiz jüme
2011-01-28
Share

Dunya Uyghur qurultiyi wekilliri bélgiyide ziyaritini dawamlashturmaqta

Uyghur milliy herikiti rehbiri rabiye qadir xanim bashchiliqidiki dunya Uyghur qurultiyi wekilliri fransiyidiki ziyaritini ayaghlashturup bélgiyide pa'aliyetlirini ashlidi.

Ular yawropa parlaménti we yawropa komitétidiki erbablar bilen körüshüp, Uyghurlarning nöwettiki siyasiy, iqtisadi we ijtima'iy mesililirini doklat qildi.

Dunya Uyghur qurultiyining yawropa ziyaritige kelgen wekilliri 20-yanwar gollandiye parlaméntida we 23, 24 ‏-yanwar fransiyide ziyarette bolghan idi.

1‏-Ayning 27-küni bélgiyide "ghayib bolush aldida turghan yipek yolidiki bostanliq-qeshqer" dégen témida muhakime yighini ötküzüldi

Yighin bélgiye paytexti bryussélgha jaylashqan yawropa parlaménti yighin zalida élip barghan bolup, dunya Uyghur qurultiyi re'isi rabiye qadir xanim échilish nutqi sözlidi.

Yighinni yawropa parlamént ezasi fréyda xanimning teshebbusi bilen wakaletsiz millet teshkilati we bélgiye Uyghur jem'iyiti birlikte uyushturghan.

Xitay hökümiti 2008‏-yilidin bashlap qeshqer qedimiy sheher restilirini chéqip, yerlik ahalilerni sheher sirtigha köchürgen we sheher merkizige bina sélip, xitay köchmenlirini köchürüp kélishke bashlighan idi.

Bu yighin mezkur mesile heqqide xelq'arada chaqirilghan tunji yighin bolup, yighin'gha yawropa parlaménti xadimliri, ammiwi teshkilat mes'ulliri we bélgiyide yashawatqan Uyghurlar qatnashti.

Kishilik hoquqni közitish teshkilati düshenbe küni 2011‏- yilliq doklat élan qilip, amérika bashchiliqidiki gherb démokratik ellirini xitay qatarliq kishilik hoquqni depsende qiliwatqan döletlerge yumshaq qolluq qilish bilen eyiblidi

Doklatta Uyghur élidiki yerlik xelqlerge qaritilghan ijtima'iy, iqtisadi kemsitish qatarliq mesililer pash qilin'ghan we Uyghur zhurnalist gheyret niyaz qatarliqlarning jazagha tartilghanliqi alahide eskertilgen.

25- Yanwar 20 din artuq Uyghur erzdar xitay hökümiti üstidin shikayet qilish üchün béyjingdiki b d t ishxanisi aldida ikkinchi qétim toplandi

Uyghur erzdarlarning bayanliridin melum bolushiche, bular xitayning her derijilik hökümet organliridin ümidini üzgen we erz-shikayetlirini b d t gha yetküzüsh yolini tallighan iken.

Bundin ikki hepte burunmu béyjingda turuwatqan Uyghur erzdarlardin 8 nepiri xitay hökümiti üstidin shikayet qilish üchün b d t ishxanisi aldigha toplan'ghan idi.

Kucha nahiyisi aghu yéza rehberlirining öz yézisigha tewe erzdarlarni qayturup kétish tirishchanliqi aqmighandin kéyin, kucha nahiyisining ikki hakimi béyjinggha keldi

Aghu yézisida élip bériliwatqan tömür yoli qurulushi bu yézidiki 56 a'ilini térilghu yéridin pütünley ayrip tashlighan. Bu a'ililiklerge bérilgen tölem pulining köp qismini nahiye we yéziliq hökümet igiliwalghan.

Ziyankeshlikke uchrighan a'ililerning 3 wekili bir ayning aldida béyjinggha kélip, bu ehwalini béyjingdiki alaqidar organlargha shundaqla axbarat wasitilirige melum qilghan idi.

Kucha nahiyisi aghu yéza rehberliri bu déhqanlarni élip kétish üchün béyjinggha kelgen bolsimu, erzdarlarni kétishke unimighandin kéyin, kuchaning hakimi yüsüpjan we mu'awin hakim atawulla 24 - yanwar béyjinggha yétip kelgen.

Üch Uyghurning tajikistanda tutup kétilgenlikige qarshi, 25- yanwar türkiye tashqi ishlar ministirliqi we enqerede turushluq tajikistan elchixanisi aldida namayish ötküzüldi

Namayishni türkiyide pa'aliyet élip bériwatqan sherqiy türkistan ammiwi teshkilatliri uyushturghan bolup, namayishqa Uyghur we türk qollighuchilar bolup 500 etrapida adem qatnashti.

Abdulxemit qatarliq üch neper Uyghur türk puqrasi bolup, bularning tajikistan xewpsizlik xadimliri teripidin tutup kétilgenliki ilgiri sürülgen idi.

Namayishtin kéyin türkiye tashqi ishlar ministirliqi namayishchilar wekillirini qobul qilip, bu üch Uyghurning tajikistan paytexti düshenbide türmide ikenlikini bildürdi.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet