Түркийә “келәчәк” партийәсиниң рәиси әхмәт давутоғлу: “илһам тохтини нобел мукапатиға намзатлиққа көрситимиз”

Ихтиярий мухбиримиз әркин тарим
2022.11.17
Share on WhatsApp
Share on WhatsApp
dawutoghlu-enwer-jan-perhat-tengritaghli-20221116-2
RFA/Erkin Tarim

Түркийә “келәчәк” партийәсиниң рәиси, сабиқ баш министир әхмәт давутоғлу 16-ноябирда “илһам тохтини қоллаш гурупписи”ниң мәсули әнвән җан әпәнди, уйғур академийәси вәхписиниң рәиси фәрһат қурбан тәңритағли әпәндиләрни қобул қилди. У уйғур һәйитигә өз партийәсиниң бундин кейин уйғур мәсилисигә техиму бәкрәк көңүл бөлидиғанлиқини, илһам тохтини 2023-йиллиқ нобел мукапатиға намзат көрситидиғанлиқини ейтти.

Уйғур һәйәт әхмәт давутоғлуға илһам тохтиниң күрәш кәчүрмишлири, уйғурларниң һазирқи еғир вәзийити вә уйғур дәвасидики тәрәқиятлар тоғрисида мәлумат бәрди. Бу җәрянда илһам тохти һәққидики соалимизға җаваб бәргән әхмәт давутоғлу мундақ деди: “илһам тохти  билим адими болуш сүпити билән пикир әркинлики даирисидә өз пикрини оттуриға қойған. Шәрқий түркистандики һадисиләр кишилик һәқ вә һоқуқ маһийитидәдур. Илһам тохтиға берилгән өмүрлүк қамақ җазаси пәқәтла униң өз пикрини баян қилғанлиқи үчүн берилгән җазадур. Биз униңға берилгән җазаға наразилиқимизни билдүримиз. Биз һәр даим шәрқий түркистанлиқ қериндашлиримизни қоллаймиз. Илһам тохтиниң күришигә пүтүн дуня һөрмәт қилиши керәк. Бу җәһәттин елип ейтқанда, илһам тохти нобел мукапатиға лайиқ шәхистур.”

dawutoghlu-enwer-jan-perhat-tengritaghli-20221116-3.jpg

9-Ноябирда түркийә ташқий ишлар министири мәвлүт чавушоғлу уйғур мәсилисини тилға елип, һазир уйғур мәсилисидә түркийә һөкүмитиниң  демократик ғәрб әллири билән бирликтә һәрикәт қилишқа башлиғанлиқини,  әпсуски, уйғур мәсилисидә ислам дунясиму, түрк дунясиму сүкүттә туруватқанлиқини, хәлқарада ислам вә түрк дунясиниң түркийә билән бирликтә һәрикәт қилмиғачқа, ялғуз қеливатқанлиқини тәкитлигән иди. У бизниң “түркийә һөкүмитиниң уйғур мәсилисидә қиливатқанлири йетәрликму?” дегән соалимизға әхмәт давутоғлу мундақ җаваб бәрди: “һөкүмәт бу мәсилидә бәк йетәрсиз. Мәвлүт чавушоғлу буларни түркийә парламентида дейишниң орниға үрүмчи вә қәшқәргә берип оттуриға қоюши керәк.”

Учришишта әнвәр җан әпәндиму сөз елип, “келәчәк” партийәсиниң уйғур мәсилисини изчил һалда күнтәртипкә елип кәлгәнликигә рәһмәт ейтти. У, илһам тохтиниң хитайда уйғур кишилик һоқуқи җәһәттә елип барған күрәшлири тоғрисида мәлумат бәргәндин кейин, тәләплирини оттуриға қойди. Әнвәр җан әпәнди бу һәқтә зияритимизни қобул қилди. У, әхмәт давутоғлуниң илһам тохтини 2023-йиллиқ нобел тинчлиқ мукапатиға намзат көрситишни қобул қилғанлиқини ейтти.

Уйғур һәйити, бу қетимлиқ көрүшүшниң ахирида “келәчәк” партийәсиниң рәиси әхмәт давутоғлуға даңлиқ рәссам ғази әмәт сизған “12 муқам” намлиқ рәсимниң көпәйтилгән нусхисини совғат қилди. Уйғур академийәси вәхписиниң рәиси фәрһат қурбан тәңритағли әпәнди түркийәдики сәрхил алим вә сиясәтчиләрниң илһам тохтини нобел мукапатиға намзат көрситиши үчүн әхмәт давутоғлидин сирт истанбулда 4 университетниң мудирлири билән учришиш елип берилидиғанлиқини тилға алди.

“келәчәк” партийәси 2019-йили 12-айниң 12-күни адаләт вә тәрәққият партийәсидин айрилип чиққан бир гуруппа сиясәтчиләр тәрипидин қурулған партийәдур. Бу партийә қурулған күндин тартип уйғурларниң һазирқи еғир вәзийитини оттуриға қоюш билән бирликтә түркийә һөкүмитиниң уйғур сияситини қаттиқ тәнқид қилип кәлмәктә. Әхмәт давутоғлу болса түркийә ташқий ишлар министири вә түркийә баш министири қатарлиқ вәзипиләрни өтигәндә, икки қетим уйғур диярини зиярәт қилған иди.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.