Истанбулдики уйғурлар роза һейтни қандақ өткүзүватиду?

Ихтиярий мухбиримиз арслан
2020-05-25
Елхәт
Пикир
Share
Принт
Истанбулдики роза һейтта җәм болуп паалийәт өткүзүватқан көрүнүш. 2019-Йили май, түркийә.
Истанбулдики роза һейтта җәм болуп паалийәт өткүзүватқан көрүнүш. 2019-Йили май, түркийә.
RFA/Arslan


5-Айниң 24-күни түркийәдә роза һейт байрими башланғанлиқи елан қилинди, бирақ коруна вирусидин юқумлиништин сақлиниш үчүн түркийә һөкүмити тәрипидин мәсчитләрдә роза һейт намизи оқулмайдиғанлиқи тоғрисида уқтуруш қилинди вә 5-айниң 23-күнидин 26-күнигичә кишиләрниң сиртқа чиқишиға чәклимә қоюлди.

Роза һейт мунасивити билән истанбулдики шәрқий түркистан маарип вә һәмкарлиқ җәмийити, шәрқий түркистан өлималар бирлики қатарлиқ тәшкилатлар уйғурларниң роза һейтини тәбрикләп тәбрикнамә елан қилди.

Шәрқий түркистан маарип вә һәмкарлиқ җәмийитиниң рәсмий тор бетидә һидайәтулла оғузхан тәрипидин елан қилинған тәбрикнамидә мундақ дейилгән: «һәммиңларниң роза һейтиға мубарәк болсун! , шундақла пүткүл ислам алими вә зулум астида иңраватқан шәрқий түркистан хәлқимизниң роза һейтиға мубарәк болсун. Рамзан ейида елип барған пүткүл әмәл-ибадәтләр җанабий алланиң нәзлидә қобул болсун».

Тәбрикнамидә уйғурларниң вирус сәвәбидин бу һейтта гәрчә бир-бири билән қол елишип, қучақлишип һейт-байрамни тәбриклийәлмигән болсиму, лекин роһи вә мәниви җәһәттин өз-ара бир-биригә көңүл изһар қилип достлуқ, қериндашлиқ, сәпдашлиқ риштисини күчәйтиш үчүн бир-бири билән телефон вә видейолуқ көрүшүш арқилиқ роза һейтни хушал кәйпият ичидә өткүзүшкә тиришчанлиқ көрситишкә чақирилған. Шәрқий түркистан маарип вә һәмкарлиқ җәмийити рәиси һидайәтулла оғузхан мәзкур тәбрикнамисиниң ахирида «йәнә бир қетим пүткүл қериндашлиримизниң роза һейтини тәбрикләймиз. Һейтни аилә-пәрзәнтләр билән хушал-хурам өткүзүшкә тиләкдашлиқ билдүримиз» дәп хитаб қилған.

Адәттә уйғурлар башқа мусулманларға охшаш роза һейтта бир-бири билән қол елишип, қучақлишип көрүшүп роза һейтни тәбриклишәтти. Бу йил истанбулдики уйғурлар роза һейтни қандақ өткүзүватиду? өткән йилдикигә қариғанда қандақ охшашмаслиқ пәрқләр мәвҗут бу соалларниң җавабиға еришиш үчүн биз шәрқий түркистан тәшкилатлар бирлики рәиси һидайәтулла оғузхан, уйғур академийәси баш катипи доктор пәрһат қурбан тәңритағли билән сөһбәт елип бардуқ.

Игилинишичә, бу йил коруна вируси сәвәбидин инсанлар өз-ара мунасивәттә қол елишип көрүшмәслик, бир-биридин йирақ туруш тоғрисида дохтурларниң тәвсийәлири вә һөкүмәт тәрәптин сиртқа чиқиш чәкләнгәнлики үчүн роза һейтни өйдә олтуруп өткүзүшкә мәҗбур болмақта.

Бу һәқтә пикир баян қилған шәрқий түркистан тәшкилатлар бирлики шундақла шәрқий түркистан маарип вә һәмкарлиқ җәмийитиниң рәиси һидайәтулла оғузхан һәр йили истанбулдики уйғурлар роза һейтта өз-ара бир-бирлириниң өйлиригә берип пәтиләп, яки бир йәргә җәм болуп һейтни тәбриклишип келиватқанлиқини, бу арқилиқ уйғурларниң әнәниви өрп-адәтлирини җанландурушта яхши рол ойнап кәлгәнликини, әмма бу йил корона вируси сәвәбидин уйғурларниң роза һейтни өйдә өткүзүватқанлиқини, роза һейт һарписида түркийәдә төт күнлүк сиртқа чиқиш чәкләнгән бир вәзийәттә болсиму йәнила өз-ара телефон вә интернет арқилиқ көрүшүп һейтни тәбрикләш техиму җушқун бир шәкилдә өткүзүлгәнликини билдүрди.

Доктор пәрһат қурбан тәңритағли бу һәқтә пикир баян қилип, бу йил роза һейтни асаслиқи өйдә олтуруп тәбрикләшкә мәҗбур болғанлиқини, буниңға хитайдин чиққан корона вирусиниң сәвәб болғанлиқини, пүткүл дуняниң һазир хитай вирусиға әсир болуп униң тәсиргә учраватқанлиқини вә вирусниң җавабкарлиқи хитай икәнликини билдүрди. У: «инсанларниң роза һейтта мәсчиткә берип намаз оқуялмаслиқниң сәвәбиниң хитай икәнликини тәкитлишимиз керәк», деди.

Роза һейт тоғрисида пикир баян қилған шәрқий түркистан өлималар бирликиниң муавин рәиси абдусалам алим бу һәқтә тохтилип, роза һейтниң зулумға учраватқан уйғурлар үчүн нәқәдәр муһим әһмийәткә игә икәнликини тәкитлиди.

Истанбулда яшаватқан җамаәт әрбаби абдуқадир япчан дуняниң һәр қайси җайлиридики уйғурларниң роза һейтини тәбрикләп видейолуқ тәбрикнамә елан қилди.

Шәрқий түркистан өлималар бирликиниң роза һейт тәбрикнамисидә мундақ дейилгән: «бу күнләрдә шәрқий түркистанда хәлқимиз еғир мусибәт ичидә, рамзанда роза ибадитидин мәһрум, барлиқ инсаний һәқ-һоқуқлиридин мәһрум яшимақта. Чәтәлләрдиму хитай вируси сәвәбидин өйләрдә карантинға кирип қалдуқ, намазларниму өйлиримиздә оқушқа мәҗбур болдуқ. Вирус сәвәбидин аләмдин өткәнләргә алла рәһмәт қилсун, юқумланғанларға шифа ата қилсун. Бизләр үчүн һейт-байрамларму йоқ, шундақтиму алланиң мәрһәмити болған роза һейт байримиңларға мубарәк болсун. Алла хәлқимиз үстидики зулумларни тиз пурсәттә көтүрүвәтсун, әркинликкә ериштүрсун, барчимизни вирус баласидин сақлисун, вирус билән юқумланғанлар болуп қалса тез шипалиқ бәрсун, амин»

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт