Шиветсийәдики хитай әлчиханисиға четилған зор җасуслуқ делоси вә униң баш - ахири (14)

Мухбиримиз қутлан
2015-08-21
Share
Jasus-gumandari-Babur-Mexsut1-305 Сүрәттә, җасус гумандари бабур мәхсутниң 2009 - йили май ейида вашингтонда ечилған д у қ ниң йиғини җәрйанида өткүзүлгән хитай әлчиханиси алдидики намйишқа қатнишиватқан күрүнүш болуп, җасус гумандари бабур мәхсут оңдин иккинчи киши.
RFA Photo

14 - Қисим: җасус ташлап кәткән соаллар

Муһаҗирәттики уйғур җамаитини зил - зилгә кәлтүргән шундақла шиветсийәдики уйғурларға узаққичә вәһимә вә сарасимә елип кәлгән "җасуслуқ делоси" заман истерилкисидә тарихқа айланди.

Дәрвәқә, җасус тутулди вә сотланди. У бир йил он айлиқ түрмә җазасини ада қилғандин кейин сикандинавийә йерим арилидики гүзәл вә параван әл - шиветсийәдә әркин бир пуқра сүпитидә яшимақта.

Шиветсийәдики хитай әлчиханисиға четилған зор җасуслуқ делоси вақит еқимида тарихқа айланғини билән у қалдурған җавабсиз соаллар муһаҗирәттики уйғур җамаитини һелиһәм соғуққан пикир вә тәпәккурға үндимәктә…

Җасуслуқ делосиниң пүткүл җәряни вә ситокһолм сот мәһкимисиниң 2010 - йили 8 - мартта бабур мәхсут делоси һәққидә чиқарған "б 8976 - 09 номурлуқ" сот хатириси уйғур җамаитигә төвәндики сәккиз соални ташлап кәтти.

Биринчи соал: сот хатирисиниң 23 - бетидә шинҗаң нахша - уссул өмики 2007 - йили күздә шиветсийәниң ескилистуна шәһиридә оюн қойған вақитта мәлум бирсиниң бабур мәхсутни биринчи қетим мухбир қияпитигә киривалған хитай алаһидә хадими лей даға тонуштурғанлиқи тилға елинған. Ундақта, бу киши зади ким?

Иккинчи соал: бабур мәхсутни әйни чағда дуня уйғур қурултийиниң йиғинлириға башлап барған, уни дуня уйғур қурултийиниң шиветсийәдики алаһидә вәкилликигә көрсәткән шундақла уни шиветсийәдики икки уйғур тәшкилатини бирләштүрүп рәис қилишқа күчигән инсанлар "җасуслуқ делоси" паш болғандин кейин немә үчүн кирпидәк түгүлүвалди?

Үчинчи соал: бабурниң сот хатирисидә шиветсийәдин қоғланған икки нәпәр хитай җасуси лей да билән җов лулуниң хитай дөләт хәвпсизлик министирлиқидики "лав лю" намлиқ сирлиқ шәхс билән биваситә мунасивити барлиқини, раст исми намәлум "лав лю" ниң җов йоңкаңға бағлинидиғанлиқи има қилинған. Ундақта, хитайдики юқири дәриҗиликләргә четилидиған бу делода бабур мәхсут пәқәт бир печкиму? униң кәйнидә кимләр бар?

Төтинчи соал: шинҗаң нахша - уссул өмики 2007 - йили немә үчүн шиветсийәдики биринчи мәйдан тәшвиқат оюнини пайтәхт ситокһолмда әмәс, бәлки кичик шәһәр ескилистунада қойиду? мәрһум күрәш күсәнниң сирлиқ өлүмидин кейин ескилистунадики уйғур җамаити немә үчүн териқтәк чечилип кәтти?

Бәшинчи соал: бабур мәхсутни 1980 - йилларда вәтәндики вақтидила тонуйдиған, 1990 - йилларниң ахирлирида оттура асияда биллә турған, һәтта шиветсийә кәлгәндин кейинму дуня уйғур қурултийиниң йиғинлириға биллә берип - келип йүргән инсанлар немә үчүн униң сирлиқ арқа көрүнүши һәққидә илгири еғиз ачмиди? бабур тутулғандин кейин уларниң "уруштин кейинки қәһриман" сүпитидә бәргән күлкилик баянлири немә үчүн чигит чақмиди?

Алтинчи соал: өз ватида бабур елип бәргән айропилан белити билән дуня уйғур қурултийиниң йиғиниға қатнишип йүргән "сиясий актиплар" немә үчүн шиветсийәниң сотсиял ярдәм пулиға тайинип яшаватқан бабурдин пулниң келиш мәнбәсини сорап көрмиди? бабур мәхсут өз дәвридә "дуня уйғур қурултийиға 100 миң явро беримән" дегинидә немә үчүн һечким униңдин "бу пулни саңа ким бәргән?" дәп сорап бақмиди?

Йәттинчи соал: бабурниң өз дәвридә уйғур җамаитиниң ишәнчи вә һөрмитини қолға кәлтүрүш үчүн һәҗгә бериши, җамаәткә қошулуп намаз оқуши, оғлиға сақал қойдуруши вә яки юқири соммида ианә беришидәк бир қатар тактикилири уйғур тәшкилатлири билән уйғур җамаитиниң көзини немә үчүн шунчә узун мәзгил ғәләт қилалиди?

Сәккинчи соал: шиветсийә соти полаттәк пакитлар билән бабурниң җасуслуқ қилмишини сотлиған туруқлуқ, бүгүнки күндә йәнә немә үчүн бир қисим кишиләр "бабур гунаһсиз иди, у хата сотланған!" дәп униң үчүн яқа йиртип чиқиду? уларни қутритиватқан яки суни лейитиватқан күч зади немә?

(Түгиди)

Пикирләр (0)

Барлиқ пикир - баянларни көрүш.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт