Sidnéydiki  musulmanlarning  pa'aliyitide Uyghurlar uchrighan qirghinchiliq mesililiri tonushturuldi

Enqeredin ixtiyariy muxbirimiz erkin tarim teyyarlidi
2023.10.03
IMG-3769-1024

“Muhemmet salih ilim merkizi” 9-ayning 30-we 10-ayning 1-künliri sidnéy shehiride ötküzülgen “Musulmanlar munbiri” namliq chong pa'aliyetke qatnashqan waqittiki körünüsh, 30-séntebir, sidnéy RFA/Erkin Tarim

korgezme1-1024

“Muhemmet salih ilim merkizi” 9-ayning 30-we 10-ayning 1-künliri sidnéy shehiride ötküzülgen “Musulmanlar munbiri” namliq chong pa'aliyetke qatnashqan waqittiki körünüsh, 30-séntebir, sidnéy RFA/Erkin Tarim

korgezme-1024

“Muhemmet salih ilim merkizi” 9-ayning 30-we 10-ayning 1-künliri sidnéy shehiride ötküzülgen “Musulmanlar munbiri” namliq chong pa'aliyetke qatnashqan waqittiki körünüsh, 30-séntebir, sidnéy RFA/Erkin Tarim

Sidneyde-korgezme-1024

“Muhemmet salih ilim merkizi” 9-ayning 30-we 10-ayning 1-künliri sidnéy shehiride ötküzülgen “Musulmanlar munbiri” namliq chong pa'aliyetke qatnashqan waqittiki körünüsh, 30-séntebir, sidnéy RFA/Erkin Tarim

sidniy-paaliyet

“Muhemmet salih ilim merkizi” 9-ayning 30-we 10-ayning 1-künliri sidnéy shehiride ötküzülgen “Musulmanlar munbiri” namliq chong pa'aliyetke qatnashqan waqittiki körünüsh, 30-séntebir, sidnéy RFA/Erkin Tarim

Awstraliyening sidnéy shehiridiki “Muhemmet salih ilim merkizi”  9-ayning 30- we 10-ayning 1-künliri sidnéy shehiride   ötküzülgen  “Musulmanlar munbiri” namliq  chong pa'aliyetke qatniship, xitayning Uyghurlargha élip bériwatqan irqiy qirghinchiliqini  tonushturghan.   Uyghurlar achqan mexsus bölümni on minglighan kishi ékskursiye qilip, Uyghurlarni qollaydighanliqini ipadileshken.

Awstraliye musulmanlar munbiri namliq teshkilat bilen awstraliye imamlar kéngishi uyushturghan  bu  pa'aliyette  awstraliyediki tonulghan diniy ölimalar söz qilghandin sirt, her qaysi musulman xelqlerning özlirining tarixi, medeniyiti we nöwettiki weziyitini tonushturidighan körgezme achqan. Uyghurlargha wakaliten sidnéydiki “Muhemmet salih ilim merkizi”  nuqtiliq halda “Uyghur qirghinchiliqi” ni anglatqan.       

Bulardin sirt Uyghurlar özlirining tarixi, medeniyet-sen'iti, Uyghurlar toghrisida dunyada  chiqiwatqan kitab we doklatlar, xitayning Uyghurlargha élip bériwatqan bésimliri we qirghinchiliq siyasetliri, insan heqliri depsendichilikliri eks ettürülgen süretlerni körgezme qilghan.

 Awstraliye “Muhemmet salih ilim merkizi” ning mes'uli ekrem hashim ependi téléfon  ziyaritimizni qobul qilip, bu qétimqi awstraliye islam munbiri bilen awstraliye imamlar kéngishi uyushturghan bu chong pa'aliyetke qatnishishtiki meqsiti heqqide toxtilip mundaq dédi: “Bu pa'aliyetke qatnishishimizdiki meqset: birinchidin, awstraliyediki chong ammiwi  teshkilatlar bilen munasiwet ornitish. Buni uyushturghan ikki chong teshkilat bilen awstraliyediki we dunyaning her qaysi jayliridiki nurghun diniy teshkilatlar we ölimalar hemkarliship pa'aliyet élip baridu. Bularning awstraliye hökümiti we parlamént ezaliri bilenmu qoyuq munasiwiti bar. Bu teshkilatlarning bezi mes'ulliri bizning körgezmini ékskursiye qilip, bizni qollaydighanliqini bildürüshti.  Ikkinchidin, yeni eng muhimi xitayning sherqiy türkistanda élip bériwatqan irqiy qirghinchiliqini musulmanlargha keng-kölemde yéyish.  Melum bolghinidek hazir nurghun musulman döletliri xitay bilen qoyuq munasiwet ornitip, xitay terepte turup bizning ézilishimizge köz yumuwatidu. Shunga biz her qaysi musulman döletliridin kelgen musulman xelqqe Uyghur irqiy qirghinchiliqini anglitish arqiliq u, döletlerning xelqige we hökümetlirige azraq bolsimu tesir körsitish meqsitide bu pa'aliyetke qatnashtuq. Üchinchidin, xitay wetinimizdiki meschitlerni chéqiwatqan bir peytte awstraliyediki musulmanlarning maddiy jehettiki yardimi arqiliq  Uyghur meschiti sélish meqsiti bilen yardem telep qilduq. Bu körgezmide bu  jehetlerde xéli yaxshi netijilerni qolgha keltürduq dep oylaymen”.

Awstraliyediki musulmanlarning sani nahayiti  köp bolup, mezkur pa'aliyet 2012-yilidin bashlap ötküzülüp kelmekte .  Bu qétim, Uyghurlar bu pa'aliyetke tunji qatnashqaniken. Dunya Uyghur qurultiyi ichki ishlar komitéti mudiri bextiyar böre ependi  öziningmu bu  pa'aliyetni ékskursiye qilghanliqi, buning xitayning  Uyghur musulmanlirigha zerbe bérish arqiliq islam dinigha we islam medeniyitige qarita élip bériwatqan ziyankeshlikini musulman dunyasigha tonutush üchün yaxshi bir purset bolghanliqini  tekitlidi.

Mezkur pa'aliyetke ishtirak qilghan, awstraliyede tughulup chong bolghan, “Muhemmet salih ilim merkizi” yashlar komitéti mes'uli imran ependi awstraliyening sidnéy shehiridiki musulmanlarning Uyghurlarning éghir weziyitini yaxshi bilidighanliqini, Uyghur qirghinchiliqini téximu yaxshi chüshendürse maddiy we meniwi jehettin ularning qollishigha érishkili bolidighanliqini, bu jehettin élip éytqanda ikki kün dawamlashqan pa'aliyetning nahayiti yaxshi ötkenlikini ilgiri sürdi.

Uyghur millitidin bolghan diniy alim muhemmet salih xitay lagérida alemdin ötkendin kéyin, awstraliyening sidnéy shehiridiki bir guruppa Uyghur uning namini xatirilesh  üchün  2019-yili 9-ayning 1-küni  “Muhemmet salih ilim merkizi” ni qurghan.   Ekrem hashim ependi muhemmet salih ilim merkizide peqetla diniy pa'aliyet ötküzüpla qalmastin Uyghurlarning tarixi, medeniyiti we  muhim künlirini xatirilesh pa'aliyetlirinimu ötküzüwatqanliqini  ilgiri sürdi.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.