Sherqiy türkistan uchur merkizining yawropadiki teshwiqati kücheymekte

Ixtiyariy muxbirimiz ekrem
2016-07-02
Share
abdujelil-qaraqash-ishxana.jpg Sherqiy türkistan uchur merkizining re'isi abdujélil qaraqash ependi ishxanisida. 2016-Yili iyun, gérmaniye.
RFA/Ekrem

Melum bolushiche yawropada pa'aliyet qiliwatqan sherqiy türkistan uchur merkizi nöwettiki teshwiqat pa'aliyitining nishanini yawropada yashawatqan türklerge qaratqan we melum derijide netijige érishken. Merkez mes'uli abdujélil qaraqash ependimning bildürüshiche, mezkur teshkilatini qollawatqan gérmaniyediki jümlidin yawropadiki türklerning sani bara - bara köpiyishke bashlighan.

"UyghurTV" intérnét téléwiziyesi bilen gérmaniyede teshwiqatlirini qanat yayduruwatqan sherqiy türkistan uchur merkizi bu yil ramzanda duyisburg shehiridiki türk jama'itige köp qétim iptar bérip, Uyghurlarning nöwettiki weziyitini anglatti.

Merkez 22-iyun ötküzgen iptar pa'aliyiti shu xilidiki pa'aliyetlerning jümlisidindur. Igilishimizche, shu kündiki pa'aliyetke duyisburg shehiri we etrapta yashaydighan türkler qatnashqan.

Sherqiy türkistan uchur merkizige iptargha kelgen gérmaniyediki "NITAB" teshkilatining re'isi dawut karapinar ependimu sherqiy türkistan informatsiyun merkizining pa'aliyetlirini yuqiri bahalidi.

U mundaq dédi: "Bizning sherqiy türkistan uchur merkizi teshkilatini pat-pat yoqlap turushimizdiki seweb, Uyghur türkliri bilen bolghan hemkarliqimizni dawamlashturush, ularning derdige derman bolush üchündur. Men sherqiy türkistan toghrisidiki uchurlarni Uyghur téléwiziyisidin anglap turimen. Sherqiy türkistandiki Uyghur türklirining bek éghir zulum astida yashawatqanliqini bilimen. Ularning erkinliktin tamamen mehrum qalghanliqinimu bilimen. Dunya Uyghurlarning derdige köz yumuwatidu. Bu teripidin bekla meyüsmen. Bir musulman, bir türk bolush süpitim bilen Uyghurlar üchün téximu bekrek bir ishlarni qilishimiz lazimliqini, derhal bir ishlarni qilishimiz lazimliqini hés qilmaqtimen."

"Nitab", yeni "Nidérxayin türk akadémikler birliki" nordxe'in-wéstfalin ölkisidiki türk ziyaliylar jem'iyiti bolup, abdujélil ependining bildürüshiche, akadémiklerdin terkib tapqan bu ziyaliylar qoshuni sherqiy türkistan informasiyun merkizining qizghin qollighuchiliri hésablinidiken.

Bu qétimqi iptar pa'aliyitige qatnashqan türk akadémikler birlikining ezasi bolghan türk xanimlardin biri, özlirining sherqiy türkistan uchur merkizige bu yil ramizan kirgendin buyan 3-qétim iptargha kelgenlikini, pütün dunya türklirining özlirining qan-qérindishi bolghan Uyghurlarni maddiy we meniwi tereplerdin qollash mejburiyiti barliqini tilgha aldi.

U mundaq dédi: "Biz bügün sherqiy türkistan informasiyun merkizige yalghuz iptar üchünla emes, belki özimizning Uyghur türklirige bolghan himaye we hésdashliqimizni ipadilesh üchün kelduq."

Sherqiy türkistan uchur merkizi 1996-yili 1-iyun myunxén shehiride qurulghan bolup, teshkilat re'isi abdujélil qaraqash ependi bügün ziyaritimizni qobul qilghanda, aldi bilen teshkilatning qurulush tarixi we meqsitini tilgha élip ötti.

Sherqiy türkistan uchur merkizi qurulghandin buyan herxil gézit, zhurnallarni neshr qilish, intérnétta radiyo, téléwiziye qanalliri tesis qilip uchur tarqitish qatarliq köpligen teshwiqat pa'aliyetliri bilen shughullan'ghan bolup, bu teshkilatta uzun mezgil xizmet qilghan Uyghur ziyaliysi perhat muhemmidi ependi bügün bu heqte ziyaritimizni qobul qilghanda, muhajirettiki Uyghur teshkilatliri ichide mezkur teshkilatning siyasiy teshwiqat jehettiki rolining nahayiti zorluqini tekitlidi.

Abdujélil qaraqash ependi sherqiy türkistan uchur merkizining hazirqi teshwiqat nishanining türk jama'iti boluwatqanliqini tilgha alghanda, barghanséri köp türklerning hésdashliqigha érishiwatqanliqini tekitlidi hemde merkezning teshwiqat ishlirini türk ziyaliylirining üstige élip yürgüzüwatqanliqini eskertti. U sözide, eyni yilliri bu teshkilatning qurulushini dunyaning her qaysi elliridiki bir qisim péshqedem Uyghur ziyaliyliri we siyasiy zatlirining qollap-quwwetligenlikini eslep ötüp, ulargha bolghan minnetdarliqini tilgha aldi.

Sherqiy türkistan uchur merkizi öz tarixida barliqqa keltürgen "Tamche" zhurnili, "Uchqun" géziti, "Uyghur awazi" tor radi'osi, "Uyghur TV" tor téléwiziyisi qatarliqlar öz zamanida Uyghur jem'iyitide zor tesir qozghighan axbarat wasitiliri bolup, perhat muhemmidi ependining ilgiri sürüshiche, xitay hökümiti bu teshkilatni "Térror tizimliki" ge kirgüzgen hemde abdujélil qaraqash ependini 11 neper "Térrorchi shexs" ning biri qatarigha tizghan bolsimu, emma ularning gherb elliride qanat yayduruwatqan pa'aliyetlirini cheklesh meqsitige yitelmigen.

Nöwette, sherqiy türkistan uchur merkizi hazir gérmaniyening duyisburg shehiride ayrim ishxana tesis qilip teshwiqat pa'aliyetlirini qanat yayduruwatqan bolup, abdujélil qaraqash ependining bayan qilishiche, bu sheherde yashaydighan minglighan türk jama'itining hésdashliqi we qollashliri barghanséri küchiyip barmaqta iken.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet