Доктор али аһмәтбейоғлу: `түркләрниң теги уйғур`

Түркийидики әң чоң телевизийә қаналлиридин бири болған хабәртүрктә һәр йәкшәнбә күни тарқитилидиған тәкәтәк программисниң бу һәптидики бөлүмидә қәдимқи түрк тарихи аңлитилди. Даңлиқ журналист фатиһ алтайли билән мурат бардақчи риясәтчилиқ қилған бу программида истанбул үниверситети тарих оқутқучиси доктор али аһмәтбейоғлу билән сөһбәт елип берилди.
Мухбиримиз әркин тарим
2010-02-02
Елхәт
Пикир
Share
Принт

Доктор али аһмәтбейоғлу түркийидә һун тарихи тәтқиқати билән тонулған киши болуп, уйғурлар һәққидиму мақалилири елан қилинған икән.

Доктор али аһмәтбейоғлу 1 - айниң 31 - күнидики тәкәтәк программисида һунлар, көктүркләр, аварлар һәққидә тохталғандин башқа, уйғурлар һәққидиму тохталди. У түркийидики түркләрниң тегиниң шәрқий түркистандин кәлгән уйғур икәнликини илгири сүрди. У, түркләрниң 5 - июл үрүмчи вәқәсигә бундақ қаттиқ рәддийә билдүрүшиниң сәвәбиму, уларниң тегиниң уйғур икәнликини илгири сүрди.

Биз доктор али аһмәтбейоғлу билән телефон зиярити елип берип, бу һәқтики көз қаришини техиму илгирилигән һалда игилидуқ.

Доктор али аһмәтбейоғлу "сиз немигә асаслинип туруп түркийидики түркләрниң уйғур икәнликини илгири сүрдиңиз?" дегән соалимизға мундақ җаваб бәрди:
 
-- Мән шуниңға асаслинип туруп дәватимәнки, уйғурларниң меңиш ‏ - туруши, мәдәнийити, түркләрниң мустәқиллиқ уруши билән уйғурларниң 5 - июл үрүмчи вәқәсигичә болған җәряндики күрәшлири охшап кетиду. Мән анатолийидә қурулған импираторлуқларниң ичидә көп санда уйғур барлиқиға ишинимән.

Доктор али аһмәтбейоғлу, көплигән уйғурларниң 11 - әсирдә яни сәлҗуқлу импираторлиқи мәзгилидә кәлгәнликини аңлитип мундақ деди: 

-- 11 - Әсирдә анатолийигә кәлгән түркләрниң көпиниң шәрқий түркистандин кәлгән уйғурлар икәнликигә ишинимән. Улар билән биллә уйғур мәдәнийитиму анатолийигә киргән. Мән қирғиз, қазақ вә азәриләрни башқа катагорийигә қойимән. Оттура ася түркий җумһурийәтлиридики кишиләрни түркийидики түркләргә селиштурсақ охшимайдиған тәрәплири көп, түркләргә әң көп охшайдиғини йәнила уйғурлар. Шуңа әгәр түркийидики түркләрниң тегини сүрүштүрсиңиз, йүздә - йүздә йүз уйғур болуп чиқиду.

Хабәртүрк телевизийә қанилида даңлиқ журналист фатиһ алтайли риясәтчилиқ қилған тәкәтәк программисида түркләрниң тегиниң уйғур икәнликини илгири сүргән доктор али аһмәтбейоғлу, қәйсәриликләрниң тегиниң йүздә ‏ - йүз уйғур икәнликини, чүнки тарихта қәйсәридә уйғур бәглики қурулғанлиқини, қәйсәриликниң чирайиниң, тиҗарәткә маһирлиқиниң уйғурлар билән охшаш икәнликини илгири сүрди.

Тарихчи доктор али аһмәтбейоғлуниң бу көз қаришиға уйғур тарихчилар қандақ қарайду? бу һәқтә көз қаришини елиш үчүн һаҗәттәпә үниверситети тарих оқутқучиси дотсент доктор әркин әкрәм билән сөһбәт елип бардуқ.

Юқиридики аваз улинишидин, бу һәқтики сөһбәтлиримизниң тәпсилатини аңлайсиләр.
 
Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт