Ban kimun yer shari xaraktérlik yémeklik krizisini hel qilish toghrisida buyruq chüshürdi

Fransiye agéntliqining shiwétsariyining bérn shehiridin bayan qilishiche, bügün 4 ‏- ayning 29 ‏- küni shiwitsariyide échilghan 27 chong xelq'araliq teshkilatning aliy derijilik uchrishishida, birleshken döletler teshkilatining ashliq mehkimisi hazir dunyada ashliq, may, shéker qatarliq herxil asasiy yémeklik bahasining bulturqi mushu mezgilidikidin %50 chamisida örlep ketkenlikini tekitligen.
Muxbirimiz weli xewiri
2008-04-29
Share

755 Milyard amérika dolliri kérek

Shu seweptin b d t ashliq mehkimisi, hazirqi weziyette pütün dunya miqyasida yüz milyon'gha yéqin namrat nopusqa yémeklik jehette jiddiy yardem bérish kérek boluwatqanliqini, undaq bolmighanda, namrat döletlerde acharchiliq , ozuqluq yétishmeslik yaki jem'iyet qalaymiqanchiliqi chiqidighanliqini, buning aldini élish üchün hazirche 755 milyard amérika dolliri kétidighanliqini otturigha qoydi.

Yighinda, b d t ning yémeklik mesililiri mutexessisliri gerche dunyada ashliq bahasining örlep kétishini toxtitish üchün ösümlük yéqilghusi ishlepchiqirishni toxtitishni teshebbus qilghan bolsimu, emma ular yenila, hazir pütün yer shari duch kéliwatqan yéqilghu-énirgiye mesilisini hel qilish üchün ösümlük yéqilghu ishlepchiqirish bir hel qilghuch mesile, buningsiz hazirqi yéqilghu-énirgiye jiddiylikini hel qilghili bolmaydu, dep qaridi.

Yighinda, birleshken döletler teshkilatining bash katibi ban kimun 27 xelq'araliq teshkilatqa yer shari xaraktérlik yémeklik krizisi peyda qilghan ashliq bahasining téz örlep kétish mesilisini hel qilish toghrisida buyruq chüshürdi. Yighinda bu mesilini hel qilish üchün bir pewqul'adde xizmet guruppisi teshkil qilindi.

Bu peqet amérika özila hel qilalaydighan mesile emes

Amérika yéza igilik ministirliqining mutexessisi chatning tehlil qilishiche, yer shari issip kétiwatqan ehwal astida , néfit yéqilghusi bahasining téz örlishige egiship, transport chiqimi ösüp ketti. Bu amérika dollirining qimmiti töwenlishige sewebchi boldi. Gürüch ishlepchiqiridighan döletlerning köpinchisi amérika dolliri bilen hésablap tijaret qilghachqa, amérika dollirining qimmiti töwenligenliki gürüch bahasining örlep kétishigimu sewebchi boldi. Amérika dollirining qimmiti töwenligenliki bu jehettila emes, belki dunyadiki bashqa pullarning qimmitide we her xil iqtisadiy pa'aliyetlerdimu baha perqini peyda qildi. Bu mesile yalghuz amérika özila hel qilalaydighan mesile emes.

Chatning bayan qilishiche, 2007 ‏- yilida pütün yer sharidiki ashliq zapisi kütülmigen bir pewqul'adde jiddiylik yüz bergen ehwal astida  169 kün'ge yétetti. Bu yil pütün yer sharidiki ashliq zapisi 30 yildin buyanqi eng töwen derijige chüshüp qaldi. Eger kütülmigen birer pewqul'adde jiddiylik yüz berse, bu aran 53 kün'ge yétidu.

Amérika dunyawiy ashliq krizisini hel qilish üchün 2 milyard amérika dolliri yardem qilmaqchi

Bügün shiwitsariyide échilghan bu yighinda, amérika dunyawiy ashliq krizisini hel qilish üchün 2 milyard amérika dolliri yardem qilishqa wede berdi. En'giliye qatarliq bir nechche döletmu bu mesilini hel qilish üchün téximu köp pul yardem qilishqa teyyar ikenlikini bildürdi.

Hazir 37 dölette ashliq jiddiyliki körüldi

Amérika awazining bayan qilishiche, kamiron, xayti, misir, wéytnam qatarliq 37 dölette ashliq jiddiyleshkenliki körüldi. Filipinde namrat ahaliler gürüchning bahasi örlep kétiwatqanliqigha qarshi namayish qildi. Bin'galda gürüch bahasi ötken 3 ayda 30% örlidi. Hazir afghanistanda 2 milyon 500 ming nopusning iqtisadiy quwwiti bughday sétiwélishqa yetmeydu. Argéntina, braziliye qatarliq döletlerde hazir yüz bériwatqan ashliq jiddiyliki, ularni özining orman bayliqlirini buzushqa mejbur qilmaqta.  

Tayland barliq gürüch zapisini chiqirip hazirqi gürüch jiddiylikini hel qilishqa hesse qoshidighanliqini bildürdi

Emma bundaq ehwalda, tayland, wéytnam, hindi'istan, xitay qatarliq gürüch ishlepchiqiridighan bir nechche döletning ékisport miqdarini cheklesh tedbiri, yéqindin buyan gürüch import qilidighan döletlerdiki jiddiylikni ashurghan idi. Emma bügün tayland kabinti bayanat élan qilip, taylandtiki barliq gürüch zapisini chiqirip hazirqi gürüch jiddiylikini hel qilishqa hesse qoshidighanliqini bildürdi.

Xitay puqraliri hazir xitayda ashliq bahasining téz örlewatqanliqini inkas qiliwatidu

Gerche xitay puqraliri xitayda yémeklik bahasining téz örlewatqanliqidin endishe qiliwatqanliqini inkas qiliwatsimu, emma xitayning uchur wastiliri hazir xitayda ishlepchiqirish wastilirining bahasi örlep kétiwatidu dep xewer qilmaqta.

Shiwétsariyining érn shehiride bügün échilghan ashliq yighinida teshkil qilin'ghan bir pewqul'adde xizmet guruppisi hazir, pütün dunyada ashliq krizisidin qutulushning tedbirlirini izlimekte
Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet