Türkiye ichki ishlar ministiri türkiyediki Uyghurlargha puqraliq béridighanliqini bildürdi
2019.06.04
Türkiye ichki ishlar ministiri sulayman soylu Uyghur qatarliq türkiy xelqlerning türkiye puqraliqigha ötüsh resmiyetlirini qulaylashturghanliqi toghriliq söz qilmaqta. 2019-Yili 2-iyun.
2-Iyun yekshenbe küni türkiye ichki ishlar ministirliqi, istanbul waliyliqi we istanbul köchmenler ishliri idarisining birlikte uyushturushi bilen istanbulda chong tiptiki bir iptarliq pa'aliyiti ötküzüldi. Mezkur iptarliq pa'aliyitide söz qilghan türkiye ichki ishlar ministiri sulayman soylu Uyghur qatarliq türkiy xelqlerning türkiye puqraliqigha ötüsh resmiyetlirini qulaylashturghanliqini bildürdi.
Iptar pa'aliyitide türkiye ichki ishlar ministiri sulayman soylu, mu'awin ministiri isma'il chatakli, istanbul waliyisi aliy yerlikaya, türkiye köchmenler ishliri idarisining bash mudiri abdullah ayaz, istanbul shöbe mudiri rejep batu, anatoliye agéntliqining istanbul mudiri hüseyin altun'alan, sherqiy türkistan teshkilatlar birlikining re'isi hidayetulla oghuzxan, yawro-asiya türk jem'iyetler fédiratsiyesining re'isi isma'il jén'giz qatarliq shexsler we istanbulda yashawatqan Uyghurlardin er-ayal bolup, 5000 din artuq kishi qatnashti.
Iptarliq pa'aliyette Uyghur ösmürler her xil témilarda shé'ir déklamatsiye qildi. Kéyin türkiye ichki ishlar ministiri sulayman soylu söz qilip, köpligen Uyghurlargha iqamet bergenlikini, buningdin kéyinmu dawamliq wetendashliqqa qobul qilidighanliqini bildürdi.
Ministir sulayman soylu aldi bilen yighin ishtirakchilirining roza héytini tebriklidi we mundaq dédi: “Bügünki iptar programmisida balqanlardin kapkasiyegiche, ottura asiyadin ottura sherqqiche keng bir jughrapiyede yashighan qérindash türkiy xelqler bilen birlikte iptarliq qilish küchlük bir tarixning, medeniyetning we chongqur munasiwetning mewjutluqini körsitidu. Bu tarix, bu küch we bu medeniyetke ige chiqish kérek. Türk millitining köchüshi tarixtin buyan dawam qildi, bügünki kündimu dawam qiliwatidu.”
Ministir sulayman soylu sözide yene türkiye zéminida türk qandashliqi bolghan kishilerning özliri üchün alahide orni barliqini ipadilep mundaq dédi: “Bügün'giche élip bérilghan xizmetlirimizning eng muhimi buyruqqa teyyar turush, silerning perzentinglar bizning perzentlirimiz, ularning oqushi, ularning salametliki bizning perzentlirimizning oqushi we salametlikidur. Perzentinglarni bu dölette erkin bir shekilde oqutunglar. Bizning dunyagha béridighan ‘küchlük türkiye’ dégen qérindashliq signalimiz bar. Wetendashliq mesiliside bizning qarishimiz silerning qarishinglargha oxshash, héch qachan endishe qilmanglar, bu mesilide qolimizda bar bolghan pütkül imkaniyetlerni silerning paydanglar üchün qollinidighanliqimizni we bu yurtlarda qérindash bolup türkiye jumhuriyitining wetendishi bolush süpitinglar bilen kelgüsige qedem basidighanliqinglarni bildürüshni xalaymen.”
Ministir sulayman soylu türkiye hökümitining türk qan tipidiki xelqlerdin nurghun kishilerge iqamet ruxsiti bergenlikini we türkiye puqraliqigha ötüsh shertlirining qanun chiqirish arqiliq yéniklitilgenlikini bildürdi. U mundaq dédi: “Bügün türkiyede axéska türkliri, Uyghur türkliri, bulghar türkliri, gherbiy tiryakiye türkliri, iraq türkmenliri, afghanistan özbékliri we türkmenliri shundaqla bashqa türk qan sistémisidiki qandash xelqlerdin hazirghiche 89 ming 951 kishige insaniy iqamet ruxsiti, 57 ming 902 kishige uzun muddetlik iqamet ruxsiti bérildi. Bu qérindashlirimizning dölitimizde olturaqlishishi, xizmetke orunlishish ruxsiti, saqliq xizmetliridin paydilinish ijtima'iy kapaletlik mesililiri we türkiye puqraliqigha qobul bolushning yolliri qanuniy jehettin asanlashturulup, biwasite hel qilalaydighan shara'it yaritip bérildi. Ishikimiz we qelbimiz siler üchün 24 sa'et uchuqtur, hergizmu kemchillik hés qilmighaysiler, köchmen ishliri idarisi siler üchün xizmetke teyyar.”
Iptar programmisida yene istanbul waliysi aliy yerlikaya ependi söz qilip, 15 ming 344 neper qandash qérindashlargha uzun muddetlik iqamet ruxsiti bergenlikini, axirqi ikki ay ichide yene 2450 neper kishining uzun muddetlik iqamet üchün iltimas sun'ghanliqini, köchmenler ishliri idarisi bilen muzakire élip bérip, uzun muddetlik iqametlerni üch ay ichide béjirip bolush üchün qarar alghanliqini bildürdi. Uzun muddetlik iqamet alghan 15 ming 344 kishidin qanchisining Uyghur ikenlikini bildürmigen waliy yerlikaya ependi 1245 neper Uyghurgha insaniy iqamet bergenlikini bildürdi.
Istanbul waliysi ali yerlikaya ependi bunchiwala köp kishige iqamet bérishning ulargha tarixi heqiqetni esletkenlikini bildürüp, “Türkiye panahlinidighan qorghandur, türkiye umidwarliq, tinchliq wadisidur, türkiye nohning kémisidur, mezlum qérindashlirimizgha ige chiqish bizning wezipimizdur,” dédi.
Türkiye ichki ishlar ministiri sulayman soylu ötken yili roza héytni Uyghurlar bilen birge ötküzgen bolup, 6000 Uyghur qatnashqan chong yighilishta ministir sulayman soylu türkiyede yashawatqan pütkül Uyghurlargha iqamet béridighanliqini élan qilghan idi.
Biz bu iptar programmi heqqide téximu köp melumatqa ige bolush üchün sherqiy türkistan ma'arip we hemkarliq jem'iyiti re'isi hidayetullah oghuzxan bilen söhbet élip barduq.









