Yopurgha nahiyesining mexpiy doklati: "'üch xil küch' bilen élishishining heqiqetenmu qéyinliqini chüshenduq"

Muxbirimiz shöhret hoshur
2019-09-16
Élxet
Pikir
Share
Print
Yopurgha nahiyisining "Amérika erkin asiya radi'osining nahiyemizdiki 'üch xil kishiler' toghruluq xewer tarqitip peyda qilghan yaman tesiri üstide oylinish" namliq mexpiy doklati.
Yopurgha nahiyisining "Amérika erkin asiya radi'osining nahiyemizdiki 'üch xil kishiler' toghruluq xewer tarqitip peyda qilghan yaman tesiri üstide oylinish" namliq mexpiy doklati.
Photo: RFA

Yopurgha nahiyelik partkomning erkin asiya radiyosi heqqide qeshqer wilayetlik partkomgha yollighan mexpiy doklatidin ashkarilinishiche, qeshqer wilayitide 2016‏-yilning axiri xitayche "Du'entonglyen" dep atalghan "Chet'el bilen alaqe üzüsh" namida xizmet dolquni qozghalghan. Bu dolqunda chet'eldiki Uyghurlar yurtigha qaytishqa qistilish bilen birlikte qeshqerde "Ikkini qilmasliq" belgilimisi, yeni "Chet'eldin kelgen téléfonni qet'iy almasliq, uqushmay élip qalghan teqdirde héch néme démeslik" belgilimisi ijra qilin'ghan. Bir qatar inchike we qattiq tedbirler bilenmu erkin asiya radiyosining ziyaritini tosalmighanliqi shikayet qilin'ghan mezkur doklatta atalmish "'üch xil küch' ler bilen élishishning heqiqetenmu qiyin we murekkepliki" tekitlen'gen.

Yopurgha nahiyesining mezkur mexpiy doklatidin we ilgiri igilen'gen bir qisim xewerlirimizdin melum bolushiche, qeshqerde 2016 ‏-yili we 2017 ‏-yilliri xitayche "Du'entonglyen" dep atalghan "Chet'el bilen alaqe üzüsh" xizmet dolquni qozghalghan. Bu dolqunda da'iriler chet'eldiki Uyghurlarni qayturup ekélishke jiddiy heriket qilish bilen birlikte qeshqerde chet'elde tughqini bar kishilerni uruq-tughqanlirining qilmishliri heqqide soraqqa tartqan.

Xewer arxiplirimizdin melum bolushiche, yopurghidiki da'iriler 2016 ‏-yilning axirida misirda oquwatqan yopurghuluq bir oqughuchining yekshenbe bazardiki naway dadisi bilen akisini shu chaghda "Déhqanlar qanun mektipi" dep atalghan atalmish "Terbiyelesh merkizi" ge soliwalghan. Doklattin melum bolushiche, da'iriler mezkur xizmet dolqunida deslepte chet'eldin kelgen téléfon'gha qandaq jawab bérish heqqide mexsus qollanma tarqatqan we qollanmida chet'eldin kelgen téléfon'gha bérilidighan eng qisqa jawab este qalarliq we bayan qilishqa asan jümliler bilen tüzüp chiqilghan we xadimlargha yadilitilghan. Mana bu mezgildiki éniqlashlirimiz dawamida yopurghida 12 yashliq heziriti éli ömerning (pasporttiki ismi emrulla) misiridin qaytip kelgendin kéyin nezerbend astigha élin'ghanliqi, dadisi we besh taghisining 7 yilliqtin yuqiri késiwétilgenliki ashkarilan'ghan idi.

Mexpiy doklatta déyilishiche, "Mezkur qollanma asasiy qatlamlarda öymu-öy we ishxanimu-ishxana kengri tarqitilghan bolsimu, xadim we ahaliler yenila bixudluq qilip, düshmen küchlerning qiltiqigha desseshtin we dölet mexpiyetliklirini ashkarilashtin saqlinalmighan." da'iriler shuningdin kéyin qeshqer wilayitide "Ikkini qet'iy qilmasliq" belgilimisi, yeni "Chet'eldin kelgen we natonush téléfonlarni qet'iy almasliq؛ uqushmay élip qalsa héchnéme démeslik" heqqide belgilime chiqarghan.

Xewer arxiplirimizdin melum bolushiche, yopurgha heqqide 2017 ‏-we 2018 ‏-yilliri radiyomizda 11 parche xewer ishlen'gen. Bularning köpinchisi lagérgha alaqidar bolup, xewerlerdin biride gülnar emet isimlik 19 yashliq bir qizning türkiyediki hedisi dilber emet bilen alaqileshkenliki üchün béshigha qara xalta kiydürülüp, lagérgha ekétilgenliki pash qilin'ghan idi.

Ahalilerning "Köz bilen körgili bolidighan chégrani tonuyalighan bilen köz bilen körgili bolmaydighan chégrani tuniyalmaydighanliqi" tilgha élin'ghan mezkur doklatta déyilishiche, yekshenbe bazardiki 80 yashliq bowayni tam bésiwélip ölüsh weqesi heqqidiki xewirimiz élan qilin'ghandin kéyin yopurgha nahiyelik partkom, 4 xizmet guruppisi teshkillep, yopurgha yekshenbe bazardiki chet'elge chiqip kelgen we chet'elde tughqini barlardin 171 a'ilini kéche-kündüz ziyaret qilip tekshürüsh élip barghan we ulargha chet'el bilen alaqini üzül-késil üzüsh heqqide idiyewi xizmet ishligen. Ular yekshenbe bazardiki tor qollan'ghan 364 a'ile, öy téléfoni qollan'ghan 328 a'ile we ishxana téléfoni qollan'ghan 107 ‏idare-jem'iyetning 3 ayliq téléfon xatirisini tekshürüp chiqqan we bu téléfonlardin 3 yildin artuq qollan'ghan barliq téléfonlarning nomurliri özgertiwétilgen.

Mezkur mexpiy doklatta da'iriler erkin asiya radiyosining ziyaritini tosup bolalmighanliqi heqqidiki tesiratini bayan qilip, bu ehwalda "Üch xil küch" bilen élishishning heqiqetenmu qiyin we murekkep ikenlikini tonup yetkenlikini tekitligen.

Toluq bet