Mehbus ayal munire memtili chet'ellik aldida köz yéshi qilghanliqi üchün az dégende 3 yilliq késilgen

Ikki balining anisi bolghan 25 yashliq munire memtili, ötken yili 6 ‏-ayning béshidiki bir heptisi kéchide béshigha qara xalta kiydürülüp saqchixanigha ekétilgen.

Ikki balining anisi 25 yashliq munire memtili we éri éri shir'eli memtili.

Biz ötken yilning béshida, ghulja sheher xenbing yézisida taksichiliq bilen shughulliniwatqan shir'eli memtilining 16 yilliq, anisi aygül turxa'unning bolsa 10 yilliq késiwétilgenliki heqqide xewer bergen iduq. Melum bolushiche, shir'elining a'iliside ikki balisi bilen qép qalghan ayali munire memtili, bultur yil otturida bir qirghizistanliq tijaretchi ayal bilen paranglishiwétip, köz yéshi qilghanliqi üchün, dölet mexpiyetlikini ashkarilash bilen eyiblen'gen we yil axirida 3 yilliq késiwétilgen.

Ghulja weziyitidin xewerdar kishilerdin, bixeterlikini nezerde tutup öz ismini ashkarilashni xalimighan birining inkas qilishiche, bu yil 25 yashlarda bolghan we ikki balining anisi bolghan munire memtili, ötken yili 6 ‏-ayning béshidiki bir heptisi kéchide béshigha qara xalta kiydürülüp saqchixanigha ekétilgen. Eslide munire, ilgiri radiyomizda xewiri bérilgen takisi shir'eli memtilining ayali bolup, yoldishi shir'eli uningdin bir yil awwal, qéynanisi aygül turaxun 6 ay awwal tutqun qilinip 16 we 10 yilliqtin késiwétilgenidi. Inkas qilinishiche, munire tutup kétilip bir aydin kéyin, saqchilar, munirening xenbing yéngimehellidiki ademsiz qorusidin uning kiyim-kécheklirini élip ketken؛ buninggha qarap qoshniliri munirening qamaqxanidin lagérgha yaki türmige yötkelgenlik éhtimalliqini perez qilishqan, emma héchkim, uning aqiwiti heqqide gep sorashqa pétinalmighan. Yil axirigha kelgende, uning a'ile qorusining derwazisigha péchet sélin'ghan. Buninggha qarap qoshnilar, munirening késilip ketkenlik éhtimalliqini perez qilishqan. Biz munire memtilining ehwalini éniqlash üchün xenbing saqchixanisigha qaytidin téléfon qilduq. Xadimlar, ilgirikige oxshashla, tutqunlar heqqidiki so'alimizgha jawab bérishni ret qildi.

Weziyettin xewerdar kishining bayan qilishiche, munire memtili tutqun qilinishtin bir kün burun ghulja sheher saqchi idarisige bérip shixu türmiside jaza mudditini ötewatqan yoldishi shir'eli bilen ékranda körüshüshni telep qilghan we telipi ret qilin'ghan. U sheherdin xenbingge qarap öyige qaytqinida qirghizistanliq bir tijaretchi ayal aptobusta yanmuyan olturup qalghan. Qirghizistanliq tijaretchi ayal uning bilen parangliship olturup yoldishining kimlikini sorighan؛ munire bu so'algha jawab bermigen, emma köz yéshini tutalmighan. Bu chaghda aptobus shopuri, chet'ellik méhmanlarning keypiyatini buzmasliq heqqide munireni agahlandurghan. Weziyettin xewerdar kishining eskertishiche, munire aptobus shopurining pash qilishi bilen saqchilar teripidin chaqirtilghan we yoldishining tutqunda ikenlikini chet'elliklerge “Ustiliq” bilen bildürgenliki üchün, dölet mexpiyetlikini ashkarilash bilen eyiblinip késiwétilgen.

Téléfonimizni qobul qilghan xenbing saqchixana xadimi, mezkur tepsilat heqqide melumat bérelmidi, emma u munirening tutulushining dölet mexpiyetlikini ashkarilash bilen eyiblen'genlikini yoshurmidi.

Inkasta munirening dölet mexpiyetlikini ashkarilash bilen eyiblinip 10 yilliq késiwétilgenliki ilgiri sürülgen. Téléfonimizni qobul qilghan ghulja shehiridiki melum bir saqchi xadimi munire memtilining 10yilliq emes, 3 yilliq késilgenlikini tilgha aldi. U munirening délosining tepsilati heqqide jawab bermigen bolsimu, emma uning délosining chet'ellik bir sayahetchi bilen sözleshkenlikige alaqidar ikenlikini ret qilmidi.

Ilgiriki éniqlashlirimizda, munirening qéynanisi aygül turaxunning bayköl türmiside jaza mudditini ötewatqanliqi aydinglashqanidi. Qolimizdiki inkasta, munirening ghulja shehiridiki bayköl yaki yéngihayat türmiside ikenliki perizi otturigha qoyulghan.

Melum bolushiche, munirening xenbing yéngimehellidiki derwazisigha péchet sélinish aldida, uning 4 we 5 yashliq ikki oghli, ghoja üchderwazida olturushluq bowisi memet'eli abduréshitqa tapshurulghan. A'ile boyiche türmige tashlinip derwazilirigha péchet sélinish, Uyghur ilida yéqinqi 4 yilda köp uchrawatqan bir tragédiyelik ehwaldur. Shunga ötken yilliri Uyghur élini ziyaret qilghan bezi chet'ellik sayahetchiler qeshqer we turpanlarda mehellilerning quruqdilip qalghanliqini, bezi hoylilarning derwazisigha qulup sélinip, üstidin péchetlen'genlikini bayqighan we bu bayqashlirini torlarda ashkarilighan idi.

Yuqirida ghuljida bir mehbus ayalining bir chet'ellikning aldida köz yéshi qilghanliqi üchün késiwétilgenliki heqqide melumat berduq.

2025 M Street NW
Washington, DC 20036
+1 (202) 530-4900
uygwebnews@rfa.org