Америкада волксваген ширкитигә қарши намайишлар өткүзүлди

Өткән әсирдә йәһудий чоң қирғинчилиқи йүз бәргән йилларда натсистлар германийәсиниң һамйилиқиға еришкән даңлиқ машинисазлиқ ширкити волксваген германийәниң хитайға мәбләғ салған әң чоң ширкәтлридин биридур. Волксваген ширкити үрүмчидә завут қуруп, хитайниң бу райондики қул әмгикидин пайдилиниватқанлиқи көп қетим хәвәр қилинғаниди. Валкесваген ширкитиниң мәсуллири буни инкар қилип келиватқан болсиму, әмма зомигәр хитайниң мәнпәәти вә ирқий қирғинчилиқ җинайитигә шерик болуватқанлиқи әмәлийәт иди, йәнә келип, улар завутниң ичидики һәқиқий әһвални сир тутуп кәлмәктә иди.

Волксваген ширкитиниң тарихтики хаталиқини тәкрарлап, мустәбит хитайниң ирқий қирғинчилиқиға сүкүт қиливатқанлиқи, бәлки униңға шерик болуватқанлиқи америкадики уйғурларниңму наразилиқини қозғиған. Алимә майсәм мутәллипова ханимниң бу йил 3-айдин башлап һәр шәнбә күни американиң бостон шәһиридики волкасваген сетиш орниниң алдида намайиш қиливатқанлиқи вә буниң бәлгилик үнүми көрүлүватқанлиқи радийомиз тәрипидин хәвәр қилинғаниди.

6-Айниң 12- вә 13-күнлири америка уйғур бирләшмиси вә уйғур кишилик һоқуқ қурулушиниң тәшкиллиши билән уйғур җамаити вирҗинйә шитатидики волксваген тиҗарәт орниниң алдида намайиш өткүзүп, бу ширкәтниң үрүмчидики завутиниң уйғур районидики мәҗбурий әмгәктин пайдилиниватқанлиқи вә хитайниң ирқий қирғинчилиқ җинайитигә шерик болуватқанлиқиға наразилиқ билдүргән.

Америка уйғур бирләшмисиниң һәйәт әзаси әлфидар илтәбир ханим зияритимизни қобул қилип, бу қетимқи намайишниң нәччә айдин бери бостон вә вашингтон әтрапидики волкесваген тиҗарәт орунлириниң алдида елип бериливатқан намайишниң давами, шундақла барлиқ гуруппиларниң бирликтә өткүзгән бир қетимлиқ әһмийәтлик намайиши икәнликини билдүрди.

Әлфидар илтәбирниң ейтишичә, бу намайиш елан-тәшвиқат билән бирликтә наһайити тинч шәкилдә елип берилған, йолдин өткәнләр бу паалийәтни қоллайдиғанлиқини билдүргән. Намайишчилар йәнә волксваген ширкитигә хитай билән һәмкарлашқан һәр қандақ ширкәтниң ирқий қирғинчилиқ җинайитигә шерик болидиғанлиқини, шуңа бу ширкәтниң хитайдики завутлирини тақиши керәкликини тәләп қилған. Әлфидар илтәбир бу паалийәтниң әһмийити һәққидә тохтилип мундақ деди: “мушундақ намайишлар арқилиқ вәтинимиздә болуватқан қирғинчилиқни вә мәҗбурий әмгәккә селиниватқан хәлқимизниң авазини һәммә дөләтләргә аңлиталаймиз, һәм башқа ширкәтләргиму бу бир дәрс болиду”.

Йәһудийларниң “дуняға нәзәр” тәшкилатидики кишилик һоқуқ паалийәтчилириму 13-июн лос-анжелистики волксваген сетиш орниниң алдида намайиш өткүзгән. Раби юнаһ өзиниң тивиттер һесабида бу намайишта қилған сөзини һәмбәһирлигән. У мундақ дегән: “силәр немишқа ирқий қирғинчилиққа ярдәм қилисиләр? бүгүн силәр ирқий қирғинчилиққа ярдәм берип униң давамлишишиға түрткә болуватисиләр. Биз һәр бирәйләнни бу ишқа диққәт қилишқа чақиримиз. Чүнки валксваген өзиниң машинилирини саталмиса, уларниң уйғурларни езиватқан хитайдин алидиған мәнпәәтиму тохтайду. Ирқий қирғинчилиқ қайта йүз бәрмисун!”.

Игилишимизчә, волксваген ширкитигә болған наразилиқ барғансери күчийиватқан болуп, дуня уйғур қурултийи, әнгилийәдики ирқий қирғинчилиққа қарши тәшкилатлар вә йәһудий кишилик һоқуқ тәшкилатлири дуняниң һәр қайси җайлирида тәң намайиш елип беришқа сәпәрвәр қилған.