Hãy bấm vào đây để nghe bản tin này
Phạm ÐiềnNhư thường lệ mỗi tối Thứ Bảy, tạp chí Văn Học Nghệ Thuật do Phạm Điền thực hiện lại đến với quý thính giả. Tạp chí tuần này đề cập đến cuộc triển lãm tranh sơn mài của hai họa sĩ Nguyễn Văn Minh và Phi Mai ở Tòa Đại Sứ Pháp tại thử đô Washington.
Thưa quý thính giả, giới thưởng ngọan nghệ thuật tạo hình, đặc biệt là nghệ thuật tranh Sơn Mài Việt Nam vô cùng thích thú khi đến xem cuộc triển lãm đặc biệt mùa thu tranh Nguyễn văn Minh và Phi Mai ở Nhà Văn Hóa Pháp thuộc Tòa Đại Sứ Pháp ở thủ đô Washington. Cuộc triển lãm kéo dài từ 31 tháng 10 chấm dứt vào ngày 27 tháng 11.
Trong tập giới thiệu Các sinh họat văn hóa mùa thu, Tòa Đại Sứ Pháp đã giới thiệu họa sĩ Nguyễn Văn Minh với sự tán dương nồng nhiệt khi gọi ông là một ông hòang của tranh sơn mài.
Họa sĩ Nguyễn Văn Minh không phải là tên tuổi xa lạ gì với giới nghệ sĩ Việt Nam, vì ông là người đã vẽ những tranh sơn mài hòanh tráng trong dinh độc lập từ thời Tổng Thống Ngô Đình Diệm còn sinh tiền. Ông cũng là người đã được giới thưởng ngọan tranh sơn mài ở Âu Châu, đặc biệt là Pháp ngưỡng mộ. Ông Minh là một trong những họa sĩ đương đại thời danh, sau khi tốt nghiệp trường Cao Đẳng Mỹ Thuật ở Sài Gòn, ông có dịp đi tu nghiệp ngành sơn mài ở Nhật. Sau thời gian tu nghiệp, họa phẩm sơn mài của ông Nguyễn Văn Minh đã được triển lãm tại nhiều thành phố lớn trên thế giới như Pháp, Anh, Hoa Kỳ và Nhật Bản. Chất liệu làm tranh sơn mài của họa sĩ Nguyễn Văn Minh không những gom các tinh túy của sơn ta Việt Nam mà còn dùng cả những chất liệu mới của Nhật. Đặc tính của ông là tranh sơn mài nào cũng có lót lá vàng hay lá bạc làm nền. Khác với khuôn thước sơn mài cũ của ngành mỹ nghệ Việt Nam, hình thức, bố cục trong các tranh của Nguyễn Văn Minh phóng khóang, sáng tạo, mới mẻ, nên đạt trình độ một tác phẩm nghệ thuật chứ không nằm trong dụng công trang trí bình thường của lọai sơn mài kỹ nghệ thường thấy trước đây.
Họa sĩ Nguyễn Văn Minh được trao thưởng huân chương bạc tại Rome năm 1963 trong cuộc triễn lãm Nghệ Thuật Quốc Tế, và huân chương Vàng của Viện Hàn Lâm Khoa Học, Nghệ Thuật và Văn Chương ở Pháp năm 1982. Tòa đại sứ Pháp trong phần giới thiệu cho hay tranh ông dù là phong cảnh, chân dung hay tĩnh vật đểu tạo được sự hòa hợp giữa màu sắc và kỹ thuật trác tuyệt.
Cùng triển lãm với họa sĩ Nguyễn Văn Minh trong cuộc trưng bày 53 hoa phẩm lớn nhỏ kỳ này ở Nhà Văn Hóa Pháp là tranh của Phi Mai, đệ tử đầu tiên và có lẽ là duy nhất của ông vể sơn mài. Trong cuộc triển lãm đầu tay này, cô Phi Mai, ngừoi theo học với ông Minh từ năm 1990 đã tỏ ra vững chãi và thành công khi giới thiệu các tác phẩm sơn mài của cô. Phong cách mới cùng việc chọn lựa đề tài độc đáo đã khiến cho Phi Mai tạo được một không khí độc đáo nếu không nói là một chỗ đứng riêng biệt, cho dù được đào tạo bởi bậc thầy sơn mài.
Một trong những lý do mở cuộc triển lãm cho họa sĩ Nguyễn Văn Minh vì những tác phẩm của ông Minh và cô Phi Mai rất đẹp. Ông đã sống nhiều năm ở các nước Á Châu nên rất thích các tác phẩm nghệ thuật của các xứ này. Ông Ngưyễn Văn Minh là một họa sĩ thời danh đã được huân chương vàng nghệ thuật của Pháp về tranh sơn mài. Ông đã sống bên Nhật, Cambodia nhiều năm nên rất chú ý những tác phẩm nghệ thuật thiên về Châu Á.
Các tác phẩm của Nguyễn Văn Minh và Phi Mai trong cuộc triển lãm mùa Thu có chủ đề chung là Tứ Thời, 2002. Không khí chung của phòng tranh là hoa lá, Xuân hạ Thu Đông được vẽ trong không khí khóang đạt, nhiều màu sắc. Những bức như Symphony V được ông Minh sáng tác trong lúc xúc động vì tiếng trống Koto Nhật bản.
Nếu phòng tranh có những bức lọai nhỏ cơ hai tấc để giá 650 đô la một bức, thì cũng có nhiều bức khổ lớn 80 nhân 44, ghép lại bằng bốn phiến gỗ giá lên tới 24 ngàn đô la một họa phẩm. Có 8 họa phẩm đã được mua trong kỳ triễn lãm này trong số đó có hai bức của Phi Mai là Gió Mùa Thu và Thác Nước.
Câu chuyện hội họa đã dẫn ông Nguyễn Văn Minh về những tác phẩm 40 năm trước khi vẽ cho dinh độc lập một tác phẩm đồ sộ bề dài 14 thước, cao 9 thước trong phòng tiếp nhận Ủy Nhiệm Thư của các tân đại sứ.
Ông Nguyễn Văn Minh cho biết thời kỳ học Cao Đẳng Mỹ Thuật Sài Gòn là về các kỹ thuật tổng quát của hội họa như các họa sĩ khác được đào tạo ở trường này, nhưng việc làm quen với sơn mài là do cơ duyên xuất ngọai tu nghiệp ở Nhật.
Đây là lần thứ nhì Tòa Đại Sứ Pháp đã mở cuộc trưng bày tranh sơn mài của họa sĩ Nguyễn Văn Minh. Năm 1979 ông đã triển lãm ở Pháp, năm 1981, 1982, số lượng tranh triển lãm bán được hết hơn phân nửa. Ông cho biết một hai lần tranh của ông đã được bán trên 40.000 đô la một bức. Tại Mỹ, tranh ông đã triển lãm ở New York 3 lần, Boston thường trực, ở San Francisco, ở New Hamphsire. ở Washington DC cũng đã có nhiều lần trong đó có lần ở Ngân Hàng Thế Giới.
Họa sĩ Nguyễn Văn Minh là một trong số nghệ sĩ Việt Nam hiếm hoi ở Hoa Kỳ được sống hòan tòan bằng nghề vẽ. Ông cho biết ông sáng tác theo hứng, có khi lè phè nhưng cũng có lúc có hứng làm ngày làm đêm. Ông cho đó là một sự may mắn.
Họa sĩ Nguyễn Văn Minh cho biết sau cuộc triễn lãm ở Washington, một người bạn của ông có ý định tổ chức một cuộc triển lãm cho ông ở Belgium và New York.
