Nguyễn Bình, thông tín viên RFA tại Phnom Penh
Một nhà sư gốc Khmer Nam bộ bị buộc phài hoàn tục rồi mất tích. Sau đó phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Campuchia giải thích rằng sư này tự nguyện trở về quê ở Việt Nam. Sự kiện này không thuyết phục được các tổ chức nhân quyền.

Họ cáo buộc lãnh đạo phật giáo Phnom Penh trục xuất sư này sang Việt Nam một cách bất hợp pháp. Phóng viên Nguyễn Bình từ Campuchia có bài tường trình về sự việc này như sau.
Tổ chức nhân quyền ADHOC tại thủ đô Phnom Penh lên tiếng chỉ trích vị lãnh đạo tối cao Phật giáo tại Campuchia vào ngày 3 tháng 7 là đã vi phạm nhân quyền một cách trầm trọng trong việc buộc một vị sư gốc Khmer Nam bộ hoàn tục rồi đưa sang Việt Nam.
Sư Tum Sakhone, 40 tuổi, trụ trình chùa Phnom Den thuộc tỉnh Takeo bị 2 vị lãnh đạo phật giáo Campuchia là Tăng thống Tep Vong và Noun Nghet, buộc hoàn tục vào ngày 30 tháng 6. Nguyên nhân được ghi trong văn bản rằng sư Khone có những hoạt động nhằm phá hoại tình hữu nghị giữa hai nước Việt Nam và Campuchia.
Ông Khieu Sopheak, phát ngôn viên Bộ Nội vụ Campuchia khẳng định với báo chí rằng ông Tum Sakhone tự nguyện trở về quê nhà ở Việt Nam.
Ông Chan Saweth, cán bộ điều tra của tổ chức nhân quyền ADHOC cho rằng lời khẳng định trên của ông Khieu Sopheak là vô lý. Vì Việt Nam luôn luôn coi Khmer Krom là thành phần phản động, cực đoan hay có tư tưởng dân tộc hẹp hòi, và sư Khone thừa biết hậu quả sau khi bị đưa qua Việt Nam. Do đó ông không tin rằng sư Khone tự nguyện trở về. Mà ông cho rằng có sự ép buột của công an và lãnh đạo phật giáo.
Ông Chan Saweth cho biết thêm là sư Khone cùng gia đình từ Châu Đốc đến định cư tại Campuchia từ năm 1979. Cha mẹ và anh em của sư hiện đang sống ở huyện Kirivong, tỉnh Takeo, không một ai còn ở lại Châu Đốc.
Ông Tum Thien, cha của sư Tum Sakhone nói rằng từ ngày con ông bị hoàn tục cho đến nay, ông không nhận được tin tức gì về con của mình cả. Và ông cũng không tin là con ông tự nguyện trở về quê ở Châu Đốc.
Ông Thạch Setha, lãnh đạo tổ chức cộng đồng Khmer Kampuchea Krom tại thủ đô Phnom Penh nói rằng sư này bị cáo buộc là phá hoại tình hữu nghị giữa hai nước Việt Nam Campuchia, mà còn xin quay về Việt Nam, nghĩa là tìm chỗ chết.
Ông Chau Ni, nhân viên tổ chức nhân quyền ADHOC tỉnh Takeo cho biết hiện có khoảng trên 40 hộ gia đình phật tử ở xung quanh chùa Phnom Den, đồng đứng đơn gởi đến các tổ chức nhân quyền và chính phủ Campuchia yêu cầu bảo vệ sư Khone.
Các tổ chức Khmer Krom tại thủ đô Phnom Penh cho biết họ sẽ tổ chức họp báo vào ngày 05 tháng 7 để nói cho thế giới biết về tình trạng cộng đồng người Khmer Krom của họ bị ngược đãi ở Campuchia và Việt Nam.