Thy Nga, phóng viên đài RFA
RFA Việt ngữ xin thông báo với quý bạn sử dụng Proxy để truy cập Trang Nhà của chúng tôi là từ nay, ngoài Proxy đã gửi đến bạn qua Newsletter, nếu bạn muốn có thêm Proxy mới, hãy email đến địa chỉ proxy@rfaweb.org Bạn không cần viết gì trong email cả, các Proxies mới sẽ được tự động gửi ngay đến bạn.
Marathon Nối vòng tay lớn
Theo dõi tin tức, thời sự qua làn sóng hoặc trên Web RFA Việt ngữ, thính giả bày tỏ cảm nghĩ về những sự kiện đang diễn ra. Nhiều người chú ý đến chương trình của giới trẻ, có tên là “Marathon Nối vòng tay lớn” bắt đầu vào ngày mai, 23 tháng Sáu, từ California, Hoa Kỳ.
Người đề xướng chương trình này là Nguyễn Tiến Trung, sinh viên du học tại Pháp mà cách nay 3 tháng, đã gửi lá thư ngỏ đến Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo cùng giới lãnh đạo trong nước để trình bày ý kiến về những vấn đề giáo dục, chính trị, xã hội.
RFA Việt ngữ xin thông báo với quý bạn sử dụng Proxy để truy cập Trang Nhà của chúng tôi là từ nay, ngoài Proxy đã gửi đến bạn qua Newsletter, nếu bạn muốn có thêm Proxy mới, hãy email đến địa chỉ proxy@rfaweb.org Bạn không cần viết gì trong email cả, các Proxies mới sẽ được tự động gửi ngay đến bạn.
Nghe tin, thính giả Lương Võ góp ý:
“Chúng ta hằng mong đợi giới trẻ trong và ngoài nước hiểu rõ về hiện tình xứ sở, nhận thức được là nhà cầm quyền do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo, không đem lại tự do dân chủ, no ấm cho người dân …
Với chương trình “Marathon Nối vòng tay lớn” lứa trẻ đang cùng với thế hệ đi trước, đòi hỏi điều đó cho đồng bào trong nước. Chúng ta hãy tích cực ủng hộ giới trẻ để các em có thể hoàn thành sứ mạng.”
Ban Việt ngữ RFA tiếp tục theo dõi cuộc Marathon sắp sửa khởi hành này, mời quý vị và các bạn đón nghe tường trình nhé.
Các vụ bê bối của Vietnam Airlines
Nghe về các vụ lem nhem của Tổng Công ty Hàng không Việt Nam, thính giả Johnny Đặng email rằng "làm ăn với quốc tế mà cứ nghĩ là xài luật rừng như xưa nay cũng được, thành ra mới bị tòa án nước ngoài phong tỏa 5,2 triệu euro!"
Người đâm đơn kiện Vietnam Airlines là Luật sư Maurizio Liberati. Nghe chuyện vụ án này, bạn Bút Bi cảm tác màn kịch “Hỏi ông luật sư Maurizio Liberati” mà anh em chúng tôi thử diễn như sau, quý vị nghe xem có tàm tạm được không nhé:
- Thưa ông luật sư Liberati, ông đòi cái tổng công ty ở nước tôi phải bồi thường đến hơn 5 triệu euro, sao nhiều thế?
- Nhiều là do mấy ổng, đâu phải do tôi? Nếu 10 năm trước, mấy ông hầu tòa đàng hoàng, nộp phạt đàng hoàng thì bây giờ đâu có chuyện lãi mẹ đẻ lãi ... cháu như vậy.
- Có thể mấy ổng chủ quan, cứ nghĩ làm gì có chuyện ông sang Việt Nam “túm cổ” mấy ổng đòi nộp phạt chăng?
- Đấy đấy, mấy ổng từ ao nhà ra biển lớn làm ăn mà cứ chơi kiểu chụp giựt thế, mấy ổng chưa rõ là thời nay, làm sai mà trốn đến đâu thì tụi tôi cũng “túm cổ” được.
- Sao mấy ổng vẫn cứ im ỉm mấy năm qua vậy nhỉ?
- Vì thiếu trách nhiệm, vì giấu nhẹm tai tiếng được chừng nào hay chừng nấy, vì chủ quan tưởng có thể “xù” được tụi tôi. Đừng hòng nhé!
- Nhưng luật sư biết không, nếu bồi thường cho ông, là người dân chúng tôi bị “tùng xẻo” một phần, chúng tôi đi máy bay phải trả giá vé cao hơn…
- Thế à, tôi cứ nghĩ là tiền đó phải do mấy ông làm ăn “lùm xùm” tự “tùng xẻo” ra mà trả chứ? Ai lại quít làm cam chịu như thế nhỉ?
- Ông chưa rõ chuyện trong nước chúng tôi đó thôi!
Như nhiều thính giả khác, ông Lê Hùng (hay Hưng) cho rằng
“Vụ này làm mất mặt Việt Nam trên trường quốc tế … Còn chuyện phi công Đào Minh Quân ngủ quên khi lái máy bay, không liên lạc với đài không lưu; phi công Việt Nam mang bất hợp pháp hơn nửa triệu đô-la từ Úc về Việt Nam. Ngoài ra, còn rất nhiều vụ tham nhũng mà chưa được phanh phui nữa đấy.”
Chuyện người Thượng hồi huơng bị xách nhiễu
Về số người Thượng chạy sang Campuchia lánh sự đàn áp của nhà cầm quyền Việt Nam, sau khi bị trả về nước, tình trạng của họ ra sao? RFA Việt ngữ đã phỏng vấn ông Vũ Anh Sơn thuộc “Cao ủy Tỵ nạn Liên Hiệp Quốc” tại Hà Nội, và ông Scott Johnson, phát ngôn nhân “Sáng hội người Thượng”.
Thính giả Nam Căn nhận xét và phân tách sâu sắc về các cuộc phỏng vấn đó:
Xem xét kỹ về cơ quan của người được phỏng vấn thì chúng ta có thể kết luận rằng: Cơ quan tại Hà Nội của “Cao Ủy Tỵ nạn Liên Hiệp Quốc” lúc nào cũng đi cùng với nhà cầm quyền do đó, dân Thượng không dám nói ra sự thực.
“Hai bài nói về một vấn đề nhưng tôi nghe như ở hai vùng có khí hậu hoàn toàn khác biệt. Trong khi ông đại diện “Cao Ủy Tỵ nạn Liên Hiệp Quốc” tại Hà Nội báo cáo là người Thượng hồi hương rất vừa ý với sự đối đãi của chính quyền, thì phát ngôn nhân “Sáng hội người Thượng” lại nói rằng họ bị nhà cầm quyền ngược đãi và đàn áp, chẳng hạn như vụ đánh đập một em nhỏ 7 tuổi khi em này đem thức ăn cho cha trốn ngoài rừng.
Tại sao lại có sự mâu thuẫn như vậy? Xem xét kỹ về cơ quan của người được phỏng vấn thì chúng ta có thể kết luận rằng: Cơ quan tại Hà Nội của “Cao Ủy Tỵ nạn Liên Hiệp Quốc” lúc nào cũng đi cùng với nhà cầm quyền do đó, dân Thượng không dám nói ra sự thực.”
Xiết chặt kiểm soát báo chí
Bị bưng bít thông tin là điều mà có thể gọi là “căn bản” trong cuộc sống người dân Việt Nam lâu nay. Thủ tướng chính phủ lại vừa ký ban hành một nghị định theo đó, các cơ quan truyền thông trong nước bị xử phạt nếu vi phạm những điều khoản mà nghị định nêu ra.
Quý vị có thể xem toàn bộ nghị định này tại đây
Thế là thêm những hạn chế nữa đối với quyền tự do ngôn luận báo chí, vốn đã bị kiểm soát chặt chẽ tại Việt Nam. Nghe tin đó, nhiều thính giả như Tom Ngô, Bright Quang, … lại lần nữa, nói về vấn đề luật pháp trong nước. Bạn Quang cho rằng:
“Pháp luật và Tòa án Nhân dân chỉ xét xử theo lệnh của Đảng Cộng sản Việt Nam. Công dân nào làm sai ý, đều bị kết tội. Lại nữa, Cộng sản Việt Nam không thực thi những gì chính họ đã đề ra, như về các điều khoản ghi trong Hiến pháp là mọi công dân được quyền tự do lập hội đoàn, mọi công dân được quyền tự do đi lại và cư trú nhưng thực ra, có thế không?”
Trước tình trạng đó, thính giả A.Tuấn kêu gọi cộng đồng người Mỹ gốc Việt trình thỉnh nguyện thư lên Quốc hội Hoa Kỳ buộc Việt Nam phải thực thi nhân quyền nếu muốn gia nhập WTO.
Thính giả mà chúng tôi xin gọi tắt là Q.A. viết:
“Sống dưới chế độ toàn trị hiện nay ở Việt Nam, tôi chẳng biết thố lộ cùng ai… Theo dõi thông tin trên Web của Đài đã từ lâu nhưng hôm nay là lần đầu tiên, tôi viết những dòng suy nghĩ này.
Nếu không có đài RFA thì bao nhiêu người dân trong nước bị oan ức, trù dập, biết dựa vào đâu …
Ngày nào mà Việt Nam chưa có tự do dân chủ, người dân chưa được tự do bày tỏ ý kiến, chưa có quyền tự do lập hội, tham gia ứng cử thì ngày đó vẫn còn nghèo đói, lạc hậu, người dân vẫn còn bị theo dõi, bỏ tù, bị tạt axít, ... vì niềm tin tôn giáo, vì chống tham nhũng, vì bị chiếm đoạt nhà cửa đất đai.”
Những vấn đề khác
Trong khi ấy, RFA Việt ngữ nhận được email của bạn X.H. ở Hà Nội báo tin là đã lập ra được web site để mọi người tham gia tố giác những vụ tham ô nhũng lạm. Địa chỉ www.chongthamnhung.com đã hoạt động.
Ban Việt ngữ cám ơn X.H. rất nhiều về nhiệt tình của bạn, và cũng xin mời đồng bào nào đã và đang phải chịu tệ nạn đó (chắc nhiều lắm) trình bày trường hợp của mình lên trang web vừa nói, để tất cả mọi người xem thấy nhé.
Về những ý kiến, những trăn trở của anh thương binh 2/4 Ngô Tấn Quang, thính giả S.T. thố lộ:
“Từ lâu, tôi cũng có những ý nghĩ như thế mà không thể nói lên được. Nay, có anh Quang dám nói lên điều mà người nào cũng muốn nói thì thật là tuyệt vời và rất lợi ích cho tất cả những ai muốn công cuộc dân chủ hiện nay.
Tôi cũng đã được đọc bài về người viết chống tham nhũng bị tạt axít, tôi phẫn nộ và rất thương cảm cho anh ấy.”
Về đời sống của giới công nhân, thính giả S.N. thuật lại trường hợp của mình:
“Tôi cũng như biết bao người lao động Việt nam (con số này rất lớn) sinh ra và lớn lên trong hoàn cảnh đất nước có chiến tranh. Học hành không được đến nơi đến chốn, cuộc sống chật vật trong thời bao cấp lúc bấy giờ, cộng với sự chuyển dần sang nền kinh tế thị trường vào khoảng năm 1986 đã khiến hàng loạt xí nghiệp của Nhà nước rơi vào cảnh đình trệ.
Mời quý thính giả tham gia mục Trao đổi thư tín. Mọi email xin gửi về Vietweb@rfa.org
Rất nhiều nhà máy đã phải đóng cửa, kèm theo đó là nhiều công nhân bị vứt ra lề cuộc sống, sau khi đã được thí cho vài triệu đồng (đủ sống vài tháng). Đất đai các hệ thống nhà máy xí nghiệp này sau đó được giới chính quyền đem bán chia nhau, nhất là ở các thành phố lớn như Hà Nội chẳng hạn.
Nghị định 176 CP ra đời là cơ sở để Nhà nước sa thải hàng loạt công nhân không cần có lý do gì, không có bất kỳ một sự giúp đỡ nào kể từ năm 1986 tới giờ. Chúng tôi, những công nhân bị đẩy đến khốn cùng, không biết kêu ai. Ngoài một số tiền ít ỏi khi về chế độ 176, chúng tôi bị xã hội bỏ rơi hoàn toàn, không một tổ chức, một đoàn thể nào đứng ra bênh vực cho quyền lợi của chúng tôi.
Như bản thân tôi, nghỉ chế độ 176 từ năm 1990, tiền không có lại phải nuôi hai con ăn học, đi xin việc đâu đâu cũng lắc đầu vì bằng cấp không có, sức khỏe sau bao năm đi làm Nhà nước đâu còn gì nhiều, các khoản trợ cấp khác không có. Năm nay, Việt Nam gia nhập WTO, không hiểu chính phủ có quan tâm gì đến chúng tôi không?
Trước tình thế bi đát này, tôi trộm nghĩ rất có thể đài Á Châu Tự Do giúp cho chúng tôi, những người 176 bị vứt ra ngoài lề xã hội, được lên tiếng, qua đó may ra nhà cầm quyền quan tâm đến chúng tôi một chút, có chính sách gì đó cởi mở cho cuộc sống của chúng tôi hơn chăng?”
Bạn Phổ Nguyễn: "hết lòng hoan nghênh đài RFA nói lên sự thật cho người dân trong nước. Cần làm sao cho nhiều đồng bào nghe được RFA."
Ban Việt ngữ xin cám ơn các thính giả đã quan tâm góp ý cho chương trình của chúng ta ngày càng phong phú. Với quý vị lần đầu “mạnh dạn” viết đến đài, anh em chúng tôi hoan nghênh lắm lắm.
Đến đây thì đã hết giờ, Thy Nga cùng toàn ban xin chào tạm biệt quý thính giả và các bạn.