ឈ្មួញឈើល្បីឈ្មោះនៅខេត្តស្ទឹងត្រែង ឈ្មោះ ហេង សំនៀង ហៅយាយព្រឿង ត្រូវបញ្ជូនមកកាត់ទោសនៅសាលាដំបូងរាជធានីភ្នំពេញ ក្រោយពីកងរាជអាវុធហត្ថលើផ្ទៃប្រទេស បានចាប់ខ្លួនស្ត្រីរូបនេះនៅខេត្តស្ទឹងត្រែង កាលពីឆ្នាំ២០១៦។ អ្នកធ្វើការងារផ្នែកការពារព្រៃឈើ ព្រួយបារម្ភថា ការអនុវត្តច្បាប់មិនបានរឹងមាំ ដែលធ្វើឲ្យស្ត្រីល្បីឈ្មោះខាងជួញដូរឈើរូបនេះ រស់នៅក្រៅសំណាញ់ច្បាប់ដដែល។
ឈរក្នុងក្រចកសេះនៅក្នុងបន្ទប់សវនាការ ស្ថិតក្នុងសម្លៀកបំពាក់ឈុតពណ៌ស្លាទុំនោះ គឺលោកស្រី ហេង សំនៀង ឈ្មោះហៅក្រៅយាយព្រឿង។ ស្ត្រីមានវ័យ ៥៨ឆ្នាំ ដែលល្បីថាជាឈ្មួញឈើដុះស្លែប្រចាំភូមិភាគឦសាន ប្រាប់ទៅតុលាការថា លោកស្រីគ្មានចេតនាលួចរំដោះឈើ ឬប្រឆាំងអ្នករាជការដូចការចោទប្រកាន់របស់សមត្ថកិច្ចឡើយ។
ការលើកឡើងរបស់ឈ្មួញរកស៊ីឈើរូបនេះ ក្នុងសវនាការជំនុំជម្រះព្រឹកថ្ងៃទី៨ ខែមិថុនា នៅតុលាការក្រុងភ្នំពេញ។ យាយព្រឿង ត្រូវតុលាការចោទប្រកាន់ចំនួនបីបទល្មើស គឺបទប្រមូលអនុផលព្រៃឈើដោយគ្មានលិខិតអនុញ្ញាត បទប៉ុនប៉ងលួច និងបទប្រឆាំងនឹងអ្នករាជការសាធារណៈដោយមានស្ថានទម្ងន់ទោស។
យាយព្រឿង មានឈ្មោះដើមថា ហេង សំនៀង ដែលអ្នកភូមិថាជាឈ្មួញឈើជនជាតិវៀតណាម ត្រូវបានចាប់ខ្លួនកាលពីថ្ងៃទី១៣ ខែតុលា ពាក់ព័ន្ធករណីចង់រំដោះឈើប្រណិតចេញពីរដ្ឋបាលព្រៃឈើអូរពងមាន់ នៅខេត្តស្ទឹងត្រែង។
របាយការណ៍ដែលតុលាការបង្ហាញនៅក្នុងបន្ទប់សវនាការបង្ហាញថា ឈើប្រណិតនោះជាឈើប្រភេទធ្នង់ ជាង ១.៣០០ដុំ ស្មើនឹងជាង ២៥ម៉ែត្រគូប។ ឈើខុសច្បាប់នោះ សមត្ថកិច្ចមិនទាន់ស្រាវជ្រាវរកម្ចាស់ឃើញនៅឡើយទេ។ ឈើនេះត្រូវសមត្ថកិច្ចចាប់បានក្នុងចម្ការកៅស៊ូមួយកន្លែង ហើយត្រូវបានយកទៅរក្សាទុកនៅរដ្ឋបាលព្រៃឈើអូរពងមាន់ នៅខេត្តស្ទឹងត្រែង។
មន្ត្រីកងរាជអាវុធហត្ថលើផ្ទៃប្រទេសម្នាក់ លោក វង់ ចាន់ណា ជាអ្នកចាប់យាយព្រឿង ក្នុងបរិវេណរដ្ឋបាលព្រៃឈើអូរពងមាន់ នៅខេត្តស្ទឹងត្រែង ប្រាប់តុលាការក្នុងពេលសួរដេញដោលថា បក្សពួកយាយព្រឿង មានគ្នាប្រមាណ ១០នាក់ ជិះឡានពីរគ្រឿងចូលទៅកន្លែងផ្ទុកឈើទាំងយប់។ លោកថា ពេលលោកចាប់ដៃយាយព្រឿង ក្រុមកម្មកររបស់ស្ត្រីរូបនេះនាំគ្នាសម្រុកមករកលោក ហើយលោកបានបាញ់កាំភ្លើងមួយគ្រាប់ឡើងលើ ទើបក្រុមនេះមិនហ៊ានមកជិតលោក។
ដូចគ្នានេះដែរ នាយរងការិយាល័យសន្តិសុខលើផ្ទៃប្រទេស លោក ឃ្លោក សីម៉ា ដែលកាន់សំណុំរឿងចាប់ខ្លួនយាយព្រឿង ប្រាប់តុលាការដែរថា យាយព្រឿង មានចេតនាមិនល្អ ដោយចូលទៅកន្លែងហាមឃាត់ដែលជាកន្លែងផ្ទុកឈើនៅពេលយប់។ លោកសន្និដ្ឋានថា យាយព្រឿង មានជាប់ពាក់ព័ន្ធករណីរំដោះឈើប្រណិតនេះ។
ចំណែកព្រះរាជអាជ្ញាអមតុលាការ ចោទប្រកាន់ថា យាយព្រឿង ពិតជាប្រព្រឹត្តបទល្មើសដូចទៅនឹងការកសាងរបាយការណ៍របស់ក្រុមសមត្ថកិច្ច។
ទោះមានការដាក់បន្ទុកពីក្រុមសមត្ថកិច្ចនៃកងរាជអាវុធហត្ថ និងព្រះរាជអាជ្ញាក្តី មេធាវីរបស់យាយព្រឿង លោក ពៅ ពិសិដ្ឋ ព្យាយាមដោះបន្ទុកកូនក្តីរបស់លោក ដោយលើកឡើងថា គ្មានការសង្ស័យណាមួយ ឬភស្តុតាងណាមួយដាក់បន្ទុកលើកូនក្តីលោក ប្រព្រឹត្តបទល្មើសដូចការចោទប្រកាន់ទេ។ លោកថា ទោះកូនក្តីលោកបំពានកន្លែងហាមឃាត់ ក៏មិនសំដៅថា កូនក្តីលោកមានចេតនាទៅលួចឈើដែរ។ ដូចគ្នានេះដែរ យាយព្រឿង ស្នើសុំទៅតុលាការជួយផ្តល់យុត្តិធម៌ដល់លោកស្រី។
ចៅក្រមជំនុំជម្រះ លោក ពេជ្រ វិជ្ជាធរ ប្រកាសថា សំណុំរឿងនេះនឹងប្រកាសសាលក្រមនៅរសៀលថ្ងៃទី២៧ ខែមិថុនា ខាងមុខ។
ប្រធានក្រុមកិច្ចការពិសេសសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជា លោក អ៊ូច ឡេង មិនសូវមានជំនឿលើចំណាត់ការរបស់តុលាការនោះទេ ព្រោះលោកធ្លាប់ទទួលព័ត៌មានថា យាយព្រឿង ធ្លាប់នៅក្រៅឃុំ ក្រោយពីសមត្ថកិច្ចបានចាប់ខ្លួនឈ្មួញរូបនេះ។ ជាងនេះទៅទៀត លោកយល់ថា គួរមានវិធានការលើក្រុមឧកញ៉ាមួយចំនួនជាបក្សពួកយាយព្រឿង ដែលនាំឈើទៅលក់នៅប្រទេសវៀតណាម និងនាំឈើចេញពីវៀតណាម ទៅប្រទេសផ្សេងទៀត៖ « អ្នករកស៊ីឈើទាំងអស់សុទ្ធតែជាបទល្មើសជាក់ស្តែងទាំងអស់ ហេតុអីមិនព្រមចាត់វិធានការ »។
ឆ្លើយតបការលើកឡើងរបស់លោក អ៊ូច ឡេង អ្នកនាំពាក្យកងរាជអាវុធហត្ថលើផ្ទៃប្រទេស លោក អេង ហ៊ី បញ្ជាក់ថា សមត្ថកិច្ចនឹងបង្ក្រាបករណីបទល្មើសព្រៃឈើជាក់ស្តែង ចំណែកករណីសង្ស័យ នឹងត្រូវស្រាវជ្រាវបន្ត មុននឹងឈានដល់ការចាប់ខ្លួន។ ជុំវិញការលើកឡើងថា មានករណីយាយព្រឿង មានសេរីភាពពេលត្រូវចាប់ខ្លួន លោក ហេង អ៊ី ថាលោកមិនដឹងរឿងនេះទេ ព្រោះជាសមត្ថកិច្ចរបស់តុលាការ៖ « តាមសម្រេចរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល នៅពេលគាត់ប្រគល់ឲ្យយើង គឺយើងអនុវត្ត គឺកាលណាមានបទល្មើស គឺមានការបង្ក្រាប »។
ឆ្លើយប្រាប់តុលាការ យាយព្រឿង ព្យាយាមឆ្លើយដោះបន្ទុកថា ការដែលលោកស្រីចូលទៅកន្លែងផ្ទុកឈើដើម្បីចង់មើលឈើ និងគ្មានបំណងណាមួយទៅចង់រំដោះឈើទេ។ យាយព្រឿង សារភាពថា ខ្លួនមិនសូវចេះអក្សរខ្មែរទេ ប៉ុន្តែបើភាសាឡាវ ចេះច្រើន និងបានប្រាប់ថា ឈើរបស់លោកស្រី គឺដឹកពីខ្មែរ យកទៅប្រទេសវៀតណាម។
ប្រធានក្រុមកិច្ចការពិសេសសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជា លោក អ៊ូច ឡេង ចង់ឃើញតុលាការចាត់វិធានការបន្ថែមលើក្រុមឈ្មួញរកស៊ីឈើធំៗនៅស្រុកខ្មែរ រួមមានឧកញ៉ា ទ្រី ភាព ឧកញ៉ា លីម ប៊ុណ្ណា ហៅខ្នា ឧកញ៉ា ស៊ឹង សំអុល ឧកញ៉ា ថៃ ព្រមទាំងឈ្មួញឈើធំៗដែលកំពុងមានវត្តមានក្នុងជួររដ្ឋាភិបាល ដើម្បីធានាបាននូវការអនុវត្តច្បាប់ឲ្យមានប្រសិទ្ធភាព និងដើម្បីបញ្ឈប់សកម្មភាពរកស៊ីឈើដោយខុសច្បាប់បន្តទៀត៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖
ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។