"ទណ្ឌិត​ពី​៧០០-​៨០០​នាក់​នឹង​ត្រូវ​ស្នើ​ឲ្យ​លើកលែង​និង​បន្ធូរបន្ថយ​ទោស"

0:00 / 0:00

​ទណ្ឌិត​ពី ៧០០ ទៅ ៨០០​នាក់ នឹង​ត្រូវ​​ស្នើ​ឲ្យ​លើកលែង និង​បន្ធូរបន្ថយ​ទោស​ក្នុង​ពិធី​បុណ្យ​ចូល​ឆ្នាំ និង​ពិធី​បុណ្យ​វិសាខបូជា។ សង្គម​ស៊ីវិល និង​គណបក្ស​ប្រឆាំង​ស្នើ​ទៅ​រដ្ឋាភិបាល​ឲ្យ​ពិនិត្យ​ដោយ​តម្លាភាព និង​យុត្តិធម៌ ព្រោះ​ពួកគេ​ថា ការ​លើកលែង​និង​បន្ធូរបន្ថយ​ទោស អាច​មាន​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​អំពើ​ពុករលួយ។

អ្នក​នាំ​ពាក្យ​ពន្ធនាគារ លោក នុត សាវនា ឲ្យ​វិទ្យុ​អាស៊ីសេរី ដឹង​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​៨ ខែ​មេសា ថា ការ​លើកលែង និង​បន្ធូរបន្ថយ​ទោស​ឆ្នាំ​នេះ គឺ​មាន​ការ​រឹត​បន្តឹង​ខ្លាំង ហើយ​ត្រូវ​ពិនិត្យ​ម្ដង​មួយ​ករណីៗ ដែល​លទ្ធផល​នឹង​ត្រូវ​ដឹង​ក្រោយ​បុណ្យ​ចូល​ឆ្នាំ​ថ្មី។ លោក​ថា មក​ទល់​ពេល​នេះ សំណើ​នេះ​ស្ថិត​ក្នុង​ដៃ​លេខាធិការដ្ឋាន​នៃ​គណៈកម្មាធិការ​លើកលែង និង​បន្ធូរបន្ថយ​ទោស​ដែល​មាន​ចូល​រួម​ជា​អន្តរក្រសួង៖ «ខ្ញុំ​គិត​ថា មិន​អាច​ចេញ​មុន​ចូល​ឆ្នាំ​ទេ ព្រោះ​យើង​ពិនិត្យ​លើ​ករណី​មួយ​មើល មិន​មែន​ថា យោង​លើ​ចំនួន ឬ​ប្រភេទ​ទេ»

លោក​មិន​ទាន់​ឲ្យ​ដឹង​ថា តើ​ទណ្ឌិត​ប្រភេទ​ណា ឬ​ជា​សកម្មជន​បក្ស​ប្រឆាំង​នោះ​ទេ ដែល​មាន​ឈ្មោះ​នៅ​ក្នុង​បញ្ជី​នៃ​សំណើ​លើកលែងទោស ឬ​បន្ធូរបន្ថយ​ទោស។ ប៉ុន្តែ​លោក​ថា អ្នកទោស​ប្រព្រឹត្ត​បទល្មើស​ធ្ងន់ៗ មិន​ត្រូវ​បាន​បញ្ចូល​ទៅ​ក្នុង​បញ្ជី​ឈ្មោះ​នៃ​ការ​ជ្រើសរើស​ទេ។

ក្នុង​មួយ​ឆ្នាំៗ គេ​សង្កេត​ឃើញ​ថា ការ​លើកលែង​ទោស និង​បន្ធូរបន្ថយ​ទោស​នេះ ៣​លើក គឺ​ពិធី​បុណ្យ​ចូល​ឆ្នាំ​ថ្មី​ប្រពៃណី​ជាតិ ពិធីបុណ្យ​វិសាខបូជា និង​ពិធី​បុណ្យ​អុំទូក។ ទណ្ឌិត​អនុវត្ត​ទោស​ចំនួន ២​ភាគ​៣ អាច​នឹង​ត្រូវ​លើកលែង​ទោស។ ចំណែក​ទណ្ឌិត​បាន​អនុវត្ត​ទោស ១ ភាគ ៣ គឺ​នឹង​ត្រូវ​បន្ធូរបន្ថយ​ទោស ប្រសិន​គេ​រក​ឃើញ​ថា អ្នក​ទាំង​នោះ​បាន​កែខ្លួន​តាម​រយៈ​ការ​កែប្រែ​ឥរិយាបថ​បាន​ត្រឹមត្រូវ​នៅ​ក្នុង​ពន្ធនាគារ។

មន្ត្រី​ជាន់​ខ្ពស់​នៃ​អង្គការ​សិទ្ធិមនុស្ស​លីកាដូ (LICADHO) លោក អំ សំអាត និយាយ​ថា ចំនួន​ទណ្ឌិត​ដែល​ត្រូវ​លើកលែងទោស និង​បន្ធូរ​បន្ថយ​ទោស​នេះ មិន​ខុស​ពី​តួលេខ​ដូច​ឆ្នាំ​មុនៗ​ទេ ព្រោះ​ពេល​មុន​ក្នុង​មួយ​ដង ឬ​មួយ​កម្មវិធី​បុណ្យ ចំនួន​ទណ្ឌិត​មាន​ប្រមាណ​ជាង ៤០០ ទៅ ៥០០​នាក់។ មន្ត្រី​សង្គម​ស៊ីវិល​រូប​នេះ​មិន​ទាន់​ជឿជាក់​ថា ការ​លើកលែង ឬ​បន្ធូរ​បន្ថយ​ទោស​ឆ្នាំ​នេះ​មាន​តម្លាភាព ឬ​យុត្តិធម៌​នោះ​ទេ៖ «មិន​ទាន់​ជឿជាក់​លើ​ការ​ពិនិត្យ​នេះ បើ​ទោះ​ជា​ករណី​ចោរ​ប្លន់​ពាក់ព័ន្ធ​ករណី​ធំៗ​ក្ដី ដែល​លោក​នាយករដ្ឋមន្ត្រី​ហាម​មិន​ឲ្យ​ដោះលែង​អ្នក​ប្រព្រឹត្ត​ករណី​ទាំង​នោះ ​ក្ដី»។

​កាល​ពេល​ថ្មីៗ​នេះ លោក​នាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ចេញ​មុខ​រិះគន់​ការ​ដោះលែង​ទណ្ឌិត​ថា ជនល្មើស​ដែល​សមត្ថកិច្ច​ចាប់​ខ្លួន​បាន​មាន​មុខ​ដដែលៗ ចាប់​ពី​ពេល​នេះ​មក ឃើញ​ក្រសួង​យុត្តិធម៌ បើក​កិច្ច​ប្រជុំ​ជាមួយ​ព្រះរាជអាជ្ញា​ទូទាំង​ប្រទេស និង​អ្នក​ពាក់ព័ន្ធ។

អ្នកនាំពាក្យ​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ លោក យឹម សុវណ្ណ ចង់​ឃើញ​រដ្ឋាភិបាល​ដោះលែង​អ្នកទោស​មនសិការ ឬ​អ្នក​ទោស​នយោបាយ និង​ទោស​ដែល​មាន​បញ្ហា​ដីធ្លី ឬ​ក៏​សកម្មជន​សិទ្ធិមនុស្ស។ លោក យឹម សុវណ្ណ ក៏​ដូច​សង្គម​ស៊ីវិល​ដែរ ស្នើ​ឲ្យ​ការ​លើកលែង ឬ​បន្ធូរបន្ថយ​ទោស ឈរ​លើ​ទិដ្ឋភាព​ជាក់ស្ដែង គ្មាន​ការ​សូកប៉ាន់ និង​ប្រកាន់​បក្សពួក៖ «អ្នក​ទោស​មនសិការ គឺ​ជា​ជន​ស្លូត​ត្រង់ គ្រាន់​តែ​គាត់​មាន​ទស្សនៈ​ផ្ទុយ​ពី​រដ្ឋាភិបាល អ៊ីចឹង​ហើយ​គាត់​គួរ​តែ​ត្រូវ​បាន​ដោះលែង​ដើម្បី​អាច​ទទួល​បាន​សិទ្ធិ​ សេរីភាព»

លោក អំ សំអាត យល់​ថា ដើម្បី​ឲ្យ​ការ​លើកលែង ឬ​បន្ធូរ​បន្ថយ​ទោស​មាន​តម្លាភាព គឺ​ត្រូវ​បើក​ចំហ​ឲ្យ​មាន​ការ​ចូលរួម​ពី​ភាគី​នានា រួម​ទាំង​សង្គម​ស៊ីវិល និង​សាធារណជន​បាន​ដឹង​ទូលំទូលាយ។ លោក អំ សំអាត ថា​ជា​រៀង​រាល់​ឆ្នាំ អង្គការ​លីកាដូ តែ​ទទួល​បាន​ព័ត៌មាន​ពី​ទណ្ឌិត​ថា ពួកគេ​មាន​លក្ខខណ្ឌ​ត្រូវ​លើកលែងទោស ប៉ុន្តែ​ពួកគេ​គ្មាន​ឈ្មោះ​ក្នុង​បញ្ជី​លើកលែង ឬ​បន្ធូរ​បន្ថយ​ទោស​ទេ៕

កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖

ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។