អាជីវកម្ម​លក្ខណៈ​គ្រួសារ​ប្រឈម​នឹង​ការ​ប្រកួតប្រជែង​ក្នុង​សហគមន៍​សេដ្ឋកិច្ច​អាស៊ាន

ការ​បើក​អាជីវកម្ម​លក្ខណៈ​គ្រួសារ​នៅ​តាម​បណ្ដា​ប្រទេស​អាស៊ាន​នឹង​កើន​ឡើង​នៅ​រយៈ​​ពេល​ដ៏​ខ្លី​ខាង​មុខ។ ប៉ុន្តែ​អាជីវកម្ម​ជា​លក្ខណៈ គ្រួសារ​នេះ​ អាច​ប្រឈម​​នឹង​ការ​ប្រកួត​ប្រជែង​ ប្រសិន​បើ​អាជីវកម្ម​ទាំង​នោះ​មិន​ស្វែង​រក​​ឱកាស​ដើម្បី​អភិវឌ្ឍ​អាជីវកម្ម​របស់​ខ្លួន​នោះ​ទេ។

0:00 / 0:00

របាយការណ៍​ស្រាវជ្រាវ​ទីផ្សារ​នៅ​តំបន់​អាស៊ាន​បាន​បង្ហាញ​ថា​ មុខ​របរ​ជា​លក្ខណៈ​គ្រួសារ​ជា​ឆ្អឹង​ខ្នង​នៃ​សេដ្ឋកិច្ច​អាស៊ាន ប៉ុន្តែ​មុខ​របរ​នេះ ប្រឈម​នឹង​ការ​ក្ស័យធន ដោយ​សារ​តែ​បច្ចេកទេស​ធនធាន​មនុស្ស​ និង​ការ​គ្រប់គ្រង​​ហិរញ្ញវត្ថុ​មាន​លក្ខណៈ​អន់​ខ្សោយ​ខ្លាំង។

សល់​រយៈ​​ពេល​តែ​ពីរ​ឆ្នាំ​ទៀត​​ប៉ុណ្ណោះ សហគមន៍​សេដ្ឋកិច្ច​អាស៊ាន​គឺ​ត្រូវ​បង្កើត​ឡើង។ តំបន់​​អាស៊ាន​ផ្ដល់​នូវ​​​ការ​ចរាចរ​ទំនិញ​​សេវាកម្ម​ដោយ​សេរី ព្រម​ទាំង​មាន​កិច្ច​សម្រប​សម្រួល​ពាណិជ្ជកម្ម។ គោល​បំណង​នេះ​ គឺ​ជា​កត្តា​សំខាន់​ជំរុញ​​​ដំណើរ​ការ​សកលភាវូបនីយកម្ម​សេដ្ឋកិច្ច​ និង​បង្កើត​ឲ្យ​មាន​វិមាត្រ​សេដ្ឋកិច្ច (economy of scale) មាន​ន័យ​ថា ការ​រួម​គ្នា​ផលិត​ឲ្យ​កាន់​តែ​ច្រើន​តាម​រយៈ​ការ​បន្ថយ​ថ្លៃ​ដើម​ផលិត។

ប៉ុន្តែ​ការ​បង្កើត​តំបន់​នេះ ហាក់​ផ្ដល់​ផល​ចំណេញ​ដល់​ក្រុមហ៊ុន​ដែល​វិនិយោគ​លុយ​ច្រើន​​លាន​ដុល្លារ​អាមេរិក ជា​ជាង​​អាជីវកម្ម​ជា​​លក្ខណៈ​គ្រួសារ។ ការ​រក​ឃើញ​របស់​វិទ្យាស្ថាន​ស្រាវជ្រាវ​ទីផ្សារ​នៅ​ក្នុង​តំបន់​អាស៊ាន បាន​បង្ហាញ​ថា អ្នក​អាជីវកម្ម​ធំ​មាន​​បទពិសោធន៍​​ មាន​ឧកាស​ច្រើន​ដើម្បី​បង្កើត​ភាព​ប្រកួត​ប្រជែង​​ទៅ​នឹង​ការ​ធ្វើ​​​​សមាហរណកម្ម​នៅ​ក្នុង​តំបន់។ ផ្ទុយ​ទៅ​វិញ នៅ​ក្នុង​បរិបទ​នេះ អាជីវកម្ម​​គ្រួសារ​អាច​ប្រឈម​នឹង​ការ​លំបាក​ទៅ​នឹង​ការ​បណ្ដាក់​ទុន​បន្ថែម។

ម្ចាស់​​សិប្បកម្ម ឬ​អាជីវកម្ម​ជា​លក្ខណៈ​គ្រួសារ​ បាន​​ទទួល​ស្គាល់​ថា សមាហរណកម្ម​តំបន់​​អាច​ធ្វើ​ឲ្យ​ពួក​គាត់​លំបាក និង​ប្រឈម​នឹង​ការ​​ប្រជែង​ដើម្បី​​ដណ្ដើម​ទីផ្សារ​ជា​មួយ​នឹង​ម្ចាស់​​អាជីវកម្ម​នានា។

ម្ចាស់​សិប្បកម្ម​ទឹក​ត្រី​​​ផលិត​ជា​លក្ខណៈ​គ្រួសារ លោក លឹម លាង មាន​ប្រសាសន៍​ថា លោក​បាន​ទទួល​ដំណឹង​ថា​​ ប្រទេស​កម្ពុជា នឹង​ធ្វើ​ការ​បើក​ចំហ​នៃ​ការ​ពាណិជ្ជកម្ម​សេរី​នៅ​ឆ្នាំ​២០១៥ ខាង​មុខ។ ប៉ុន្តែ​ការ​បើក​ចំហ លោក​មិន​ដឹង​ត្រូវ​ត្រៀម​​អ្វី ឬ​ត្រូវ​ធ្វើ​យ៉ាង​ដូច​ម្ដេច​ខ្លះ​ដើម្បី​ចូល​រួម​នៅ​ក្នុង​សហគមន៍​សេដ្ឋកិច្ច​អាស៊ាន​​នោះ​ឡើយ។ លោក លឹម លាង បាន​បញ្ជាក់​ថា សិប្បកម្ម​នេះ​បាន​បើក​ដំណើរ​ការ​រយៈ​ពេល​ជាង ១០​ឆ្នាំ​ហើយ ប៉ុន្តែ​លោក​មិន​ដឹង​​អំពី​​​បច្ចេកទេស​ក្នុង​​ការ​គ្រប់គ្រង​​ហិរញ្ញវត្ថុ​ និង​ការ​ស្វែង​រក​ទីផ្សារ​ឡើយ។

លោក លឹម លាង មាន​ប្រសាសន៍​បន្ថែម​ថា ស្រប​ពេល​ដែល​​កម្ពុជា សល់​ពេល​ប្រមាណ ២​ឆ្នាំ​ទៀត​ មុន​នឹង​ចាប់​ផ្ដើម​ការ​​​បើក​ចំហ​ទីផ្សារ​អាស៊ាន លោក​នឹង​ចាប់​ផ្ដើម​រក​វិធីសាស្ត្រ​ដើម្បី​ពង្រីក​អាជីវកម្ម​ ដើម្បី​ត្រៀម​ខ្លួន​ការ​ប្រកួត​ប្រជែង​​នៅ​ពេល​ខាង​មុខ។

បន្ថែម​លើ​បញ្ហា​នេះ អ្នក​គ្រប់គ្រង​​ភោជនីយដ្ឋាន​ ផាក កាហ្វេ (Park Cafe) ដែល​មាន​បុគ្គលិក​សរុប​ប្រមាណ ៣០០​នាក់ លោក គុយ វ៉ាត មាន​ប្រសាសន៍​ថា បាន​ត្រៀម​ខ្លួន​រួច​ជា​ស្រេច​ក្នុង​ការ​ចាប់​យក​ទីផ្សារ​បន្ថែម​នៅ​ពេល​ដែល​អាស៊ាន ធ្វើ​សមាហរណកម្ម​​នៅ​ពេល​ខាង​មុខ។ លោក​បញ្ជាក់​ទៀត​ថា នៅ​បរិបទ​​ទីផ្សារ​កាន់​តែ​ធំ​ដែល​សម្បូរ​ទៅ​ដោយ​ការ​ប្រកួតប្រជែង​នោះ និន្នាការ​នៃ​អ្នក​ធ្វើ​អាជីវកម្ម​​គឺ​ត្រូវ​​​​​ធានា​ឲ្យ​មាន​វិមាត្រ​សេដ្ឋកិច្ច មាន​ន័យ​ថា អាជីវកម្ម​ត្រូវ​ពង្រីក​ឲ្យ​ធំ ដើម្បី​​កាត់​បន្ថយ​ថ្លៃ​ដើម​ផលិត។ ការ​ធានា​បាន​នូវ​វិមាត្រ​សេដ្ឋកិច្ច​នឹង​ផ្ដល់​ឲ្យ​ក្រុមហ៊ុន​នោះ​កាត់​បន្ថយ​លើ​ចំណាយ​ប្រតិបត្តិការ​​នានា​ដែល​គ្មាន​ប្រយោជន៍។

លោក គុយ វ៉ាត មាន​ប្រសាសន៍​បន្ថែម​ទៀត​ថា​ ចំណុច​សំខាន់​ដែល​​ម្ចាស់​អាជីវកម្ម​ដែល​ត្រូវ​ពង្រឹង​នោះ គឺ​​ធនធាន​មនុស្ស​ និង​ការ​គ្រប់​គ្រង់​ហិរញ្ញ​វត្ថុ​ប្រកប​ដោយ​ភាព​ត្រឹមត្រូវ។

របាយការណ៍​​​ដោយ​វិទ្យាស្ថាន​ស្រាវ​ជ្រាវ​ទីផ្សារ​​​​បាន​បញ្ជាក់​​ស្រដៀង​គ្នា​នេះ​ដែរ​ថា ភាព​អំណោយ​ផល​មួយ​សម្រាប់​អាជីវកម្ម​គ្រួសារ គឺ​ទទួល​បាន​​ទីផ្សារ​ធំ និង​​មាន​ឱកាស​អាច​ពង្រីក​អាជីវកម្ម​ដើម្បី​នាំ​ចេញ​ទៅ​កាន់​ទីផ្សារ​នៅ​បណ្ដា​ប្រទេស​នៅ​សហភាព​អឺរ៉ុប​និង​សហរដ្ឋ​អាមេរិក។ អាជីវកម្ម​លក្ខណៈ​​គ្រួសារ​​ដែល​ដំណាង​ឲ្យ ៦៥% នៃ​អាជីវកម្ម​សរុប​នៅ​អាស៊ាន​​ អាច​ប្រឈម​នឹង​ការ​ប្រកួត​ប្រជែង​ខ្លាំង​ ​ដោយសារ​តែ​គុណភាព​​ផលិតផល​អន់​ខ្សោយ ឬ​មិន​មាន​បទដ្ឋាន​បច្ចេកទេស​ត្រឹមត្រូវ ហើយ​ធនធាន​ហិរញ្ញវត្ថុ​សម្រាប់​​ការ​វិនិយោគ​​វិញ​មាន​តិច​តួច​និង​ស្ថិត​នៅ​ដាច់​ពី​គ្នា។

ទោះ​ជា​យ៉ាង​នេះ​ក្ដី អ្នក​វិភាគ​អាជីវកម្ម​​បាន​​សង្កេត​ឃើញ​​ថា​ អាជីវកម្ម​​ជា​លក្ខណៈ​គ្រួសារ​ដែល​ផលិត​ចំណី​អាហារ​​​មិន​ប៉ះពាល់​ខ្លាំង​ពី​ការ​ធ្វើ​សមាហរណកម្ម​តំបន់​នៅ​ពេល​ខាង​មុខ​ឡើយ។ ប៉ុន្តែ​បើ​អាជីវកម្ម​ទាំង​នេះ បង្កើន​ការ​ផលិត​ទៅ​ជា​ទ្រង់​ទ្រាយ​ធំ ពេល​នោះ​អាច​ប្រឈម​នឹង​ការ​ក្ស័យធន ឬ​បាត់​បង់​ភាព​ប្រកួត​ប្រជែង​ទៅ​វិញ​ តាម​រយៈ​ការ​ចំណាយ​​ថ្លៃ​ដើម​ផលិត​ច្រើន និង​ពិបាក​គ្រប់គ្រង។

អ្នក​វិភាគ​អាជីវកម្ម​ លោក ឌិន វីរៈ ​បាន​អះអាង​ថា ការ​ធ្វើ​ឲ្យ​សហគ្រាស​របស់​កម្ពុជា រឹង​មាំ​បាន​ ត្រូវ​មាន​ការ​បណ្ដុះបណ្ដាល​អំពី​ជំនាញ​មួយ​ចំនួន​ ដូច​ជា​ការ​ថែរក្សា​អតិថិជន​និង​ជំនាញ​ក្នុង​ការ​ការ​គ្រប់គ្រង​ហិរញ្ញវត្ថុ ដែល​​ធ្វើ​ឲ្យ​​សហគ្រាស​​​កាត់​បន្ថយ​​ការ​ចំណាយ​ដើម្បី​លើក​កម្ពស់​ការ​ប្រកួត​ប្រជែង​នៅ​ក្នុង​តំបន់។

របាយការណ៍​ស្រាវជ្រាវ​ទីផ្សារ​​តំបន់​អាស៊ាន​​បាន​គួស​បញ្ជាក់​ថា ភាព​ជោគជ័យ​របស់​អាជីវកម្ម​លក្ខណៈ​គ្រួសារ​ គឺ​ភាគ​ច្រើន​ផ្ដោត​​លើ​យន្តការ​ផលិតភាព​ខ្ពស់​នឹង​ប្រកប​ដោយ​ប្រសិទ្ធភាព។ ដើម្បី​សម្រេច​​បាន​យន្តការ​នេះ គឺ​​អាជីវករ​បាន​ចាប់​យក​ការ​អភិវឌ្ឍ​ធនធាន​មនុស្ស​ដើម្បី​​ឲ្យ​មាន​ការ​ច្នៃ​ប្រឌិត​ថ្មី។

របាយការណ៍​​របស់​សមាគម​សេដ្ឋកិច្ច​អាស៊ាន​បាន​បង្ហាញ​ថា នៅ​ក្នុង​ឆ្នាំ​២០១៣​ អាស៊ាន​សម្រេច​បាន​នូវ​ផែន​ការ​​​ ប្រមាណ ៧៨% នៃ​ការ​បង្កើត​សហគមន៍​សេដ្ឋកិច្ច​នៅ​ក្នុង​ឆ្នាំ​២០១៣ ដែល​លទ្ធផល​នេះ មាន​លក្ខណៈ​ប្រសើរ​ជាង​ ឆ្នាំ​២០១២​ ដែល​សម្រេច​បាន​ប្រមាណ ៧៤%។

សមាគម​ប្រជាជាតិ​អាស៊ី​អាគ្នេយ៍​មាន​ប្រជាពលរដ្ឋ​ប្រមាណ ៦០០​លាន​នាក់​ ដែល​​​មាន​សកម្មភាព​ផលិត​មាន​តម្លៃ​ជិត ២​ពាន់​លាន​ដុល្លារ​អាមេរិក​ក្នុង​មួយ​ឆ្នាំ។ សេដ្ឋកិច្ច​អាស៊ាន​មាន​កំណើន​ជាង ៥% រៀង​រាល់​ឆ្នាំ​ ដោយ​សារ​តែ​មូលដ្ឋាន​សេដ្ឋកិច្ច​របស់​​សមាគម​​អាស៊ាន​ មាន​ភាព​អំណោយ​ផល​ខ្លាំង​​​ពឹង​លើ​ទីផ្សារ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក និង​សហភាព​អឺរ៉ុប។ ភាគ​ច្រើន​ប្រទេស​នៅ​ក្នុង​សមាគម​អាស៊ាន​នាំ​ចេញ​ទៅ​ទីផ្សារ​​នោះ ដោយ​សារ​​មាន​​ការ​​អនុគ្រោះ​ពន្ធគយ៕

កំណត់​ចំណាំ​ចំពោះ​អ្នក​បញ្ចូល​មតិ​នៅក្នុង​អត្ថបទ​នេះ​៖

ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ៕