Tượng đài Hữu nghị Việt Nam - Campuchia, Phnom Penh. Photo courtesy of Wikipedia.

Đặt bom đánh phá tượng đài hữu nghị Việt Nam – Campuchia

3 nghi phạm, bao gồm ông Sam Ek, ông Phi Savung, và ông Rach Samnang đều là cựu sĩ quan quân đội và công an của Campuchia. Trong đó ông Sam Ek được cho là người chủ mưu, đồng thời là lãnh đạo phong trào đầu hổ, có chủ trương chống chính phủ Campuchia và chống tình hữu nghị với Việt Nam.

Hiện chỉ có một mình ông Sam Ek khai nhận tội, còn 2 người khác cho rằng họ bị oan.

Bà Prom Thavy, vợ của ông Phi Savung lêng tiếng đề nghị thủ tướng Hun Sen của Campuchia trả tự do cho chồng bà. Bà cho rằng từ trước tới nay chồng bà là một sĩ quan lực lượng võ trang rất trung thành với đảng nhân dân của thủ tướng Hun Sen.

Còn luật sư Long Lun bào chữa cho ông Rach Samnang cũng nói rằng thân chủ của ông khai trước tòa rằng ông ấy không hề biết chuyện đặt bom mìn nói trên.

Các quan chức cho rằng đây là hành động khủng bố với âm mưu chống ngày 7 tháng Giêng, tức là ngày quân đội Việt Nam tiến vào thủ đô Phnom Penh lật đổ chế độ Khmer đỏ.

Trong lúc Campuchia đang chuẩn bị làm lễ kỷ niệm 30 năm ngày chiến thắng Khmer Đỏ, vào ngày 2 tháng Giêng năm 2009 vài quả bom tự chế bằng chất nổ TNT được phát hiện ngay trước trụ sở Bộ Quốc phòng. Các quan chức cho rằng đây là hành động khủng bố với âm mưu chống ngày 7 tháng Giêng, tức là ngày quân đội Việt Nam tiến vào thủ đô Phnom Penh lật đổ chế độ Khmer đỏ.

Sau đó Bộ Nội vụ Campuchia tuyên bố là bắt được 6 người được cho là thủ phạm đặt quả bom tự chế nói trên, trong đó có ông Sam Ek là chủ mưu. Đồng thời ông Sam Ek khai nhận là nhóm của ông từng đặt bom đánh phá tượng đài hữu nghị Việt Nam – Campuchia hồi cuối tháng 7 năm 2007.

Nhưng trong vụ đặt bom đánh phá tượng đài hữu nghị Việt Nam – Campuchia, đã có 5 thành viên của cộng đồng Khmer Krom bị bắt và khai nhận tội trong năm 2007 là họ làm theo lệnh của ông Thạch Sang, Chủ tịch Mặt trận giải phóng Kampuchea Krom, tức miền Nam Việt Nam.

Cũng Bộ Nội vụ lúc ấy cho rằng 5 người Khmer Krom này có âm mưu phá hoại tình hữu nghị giữa 2 nước Việt Nam và Campuchia. Nhưng nay họ lại tuyên bố là nhóm khác cũng phá hoại tình hữu nghị với Việt Nam, nhưng chưa thấy có quan hệ với cộng đồng Khmer Krom ở miền Nam Việt Nam.

Hồi cuối tháng 6 năm 2007, có một vị sư gốc Khmer Krom, tên là Tim Sakhorn đang làm trụ trì trong một ngôi chùa thuộc tỉnh Takeo của Campuchia, bị buộc hoàn tục và bắt cóc đem đi bỏ tù ở Việt Nam cũng với cáo buộc phá hoại tình hữu nghị giữa 2 nước láng giềng hấp thụ 2 nền văn minh hoàn toàn khác biệt này.