Từ Campuchia, thông tín viên Nguyễn Bình của Ban Việt Ngữ RFA tường trình như sau.
Người phụ nữ quyền lực
Trong buổi điều trần xin tại ngoại vào ngày 24 tháng 2 vừa qua Bà Ieng Thirith, từng được xem là người phụ nữ có quyền lực nhất trong chế độ Khmer Đỏ, đã đổ hết mọi tội lỗi cho cựu lý thiết gia Khmer Đỏ, tức là ông Nuon Chea.
Bà tự cho rằng bà không có trách nhiệm vì đối với nạn diệt chủng làm chết gần 2 triệu người Campuchia trong giai đoạn gần 4 năm Khmer Đỏ cầm quyền.
Tại phiên điều trần, bà Ieng Thirith nói với giọng giận dữ rằng nhiều học trò của bà cũng bị ông Noun Chea ra lệnh sát hại.
Bà Ieng Thirith từng giữ chức vụ Bộ trưởng các vấn đề xã hội của Khmer Đỏ. Bà là em vợ của Pol Pot, người sáng lập phong trào Khmer Đỏ, đã chết già ở gần biên giới Thái Lan vào năm 1998, và là vợ của ông Ieng Sary, cựu Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao Khmer Đỏ, hiện cũng đang bị tại giam trong trụ sở tòa án xử Khmer Đỏ cùng với bà Ieng Thirith và 3 cựu lãnh đạo Khmer Đỏ khác.
Tội ác chiến tranh
Vợ chồng bà cùng với 3 cựu lãnh đạo Khmer Đỏ bị truy tố về tội ác chiến tranh và tội ác chống loài người do bị quy trách về nạn diệt chủng tại Campuchia.
Luật sư bào chữa cho bà Ieng Thirith, ông Phat Pov Sieng nói rằng đã hết thời hạn tạm giam, đáng lý ra thân chủ của ông phải được tại ngoại.
Ông luật sư Phat Pov Sieng còn cho rằng bà Ieng Thirith, thân chủ ông mắc nhiều chứng bệnh phổ biến của tuổi già và thêm bệnh tâm thần, nếu được tại ngoại thì dễ điều trị hơn.
Qua 2 ngày xem xét đơn xin tại ngoại của bà Ieng Thirith, Tòa án đặc biệt xử Khmer Đỏ do Liên hiệp Quốc hậu thuẫn vẫn chưa ra quyết định.
Trước đây tòa án từng bác đơn xin tại ngoại của các cựu lãnh đạo Khmer Đỏ khác như ông Khieu Samphon, cựu Chủ tịch Nước, Noun Chea, cựu Chủ tịch Quốc hội, và Duch, cựu trưởng trại giam Toul Sleng của Khmer Đỏ. Các thẩm phán nêu lý do bác đơn là muốn bảo vệ tính mạng của các bị cáo, vì sợ trả thù, và đề phòng các bị cáo có điều kiện hủy hoại chứng cứ.
Cùng ngày với bà Ieng Thirith ra giải trình tại buổi điều trần, ông Ieng Sary chồng bà cũng được đưa vào bệnh viện vì một số triệu chứng của bệnh tuổi già phát tác.
Tòa án xử Khmer Đỏ được thành lập vào năm 2006 để xét xử các cựu lãnh đạo Khmer Đỏ còn sống sót.
Tòa án này vừa mở phiên xét xử đầu tiên tranh luận về thành phần tham gia tố tụng và chứng cứ đối với các phiên xét xử cựu trưởng trại giam Toul Sleng vào ngày 17 tháng 2 vừa qua. Nhưng cho đến nay vẫn chưa đưa ra quyết định.
Phiên tòa xử kế tiếp cũng dành cho cựu trưởng trại giam này sẽ diễn ra vào ngày 30 tháng 3.
Có nguồn tin từ thủ đô Phnom Penh cho rằng tòa án xử Khmer Đỏ cũng sẽ hết tiền trong tháng 3 này, nếu như không có nguồn tài trợ nào thêm.
(Nguyễn Bình tường trình từ Phnom Penh, Campuchia)