Nỗi lo của các gia đình nghèo trước năm học mới

Trước mùa khai trường niên học mới, phụ huynh nghèo khó, có thu nhập thấp đang lo âu trong việc chuẩn bị cho con em mình trở lại trường lớp.

Theo các báo trong nước, thiết bị giáo dục tăng đồng loạt, sách giáo khoa, tập vỡ, có thứ tăng gần giá gần gấp đôi. Các loại bút chì, bảng, thước kẻ, cặp đựng sách vỡ, dụng cụ học trò, mấy ngày gần đây tăng trung bình từ 5% tới 20%. Đây là sự âu lo đang đè nặng đối với những gia đình có 2 hay 3 đứa con sắp trở lại học đường cùng lúc vào đầu Tháng Chín tới.

Bên cạnh số tiền phải chi để mua sắm học cụ cần thiết, bậc cha mẹ còn phải chạy lo thêm tiền sắm áo quần, đóng học phí, mua sách giáo khoa. Có nhiều trường ra quy định buộc học sinh phải mặc đồng phục khiến phụ huynh càng thấp thỏm lo âu hơn, vì bao năm rồi con em họ cứ mặc lại quần áo cũ.

Trước đây, đồng phục giá là từ 30 ngàn đến 40 ngàn đồng một bộ, nay tăng lên 60 ngàn đồng một bộ. Như vậy, chỉ riêng tiền mua sách giáo khoa, dụng cụ học tập cần thiết, các gia đình đã phải chi trên dưới 600 ngàn đồng cho một đứa con. Đối với thành phần lao động thu nhập nhất, đây là món tiền quá lớn mà họ phải tốn kém hay phải đi vay mượn. Mặt khác, việc lạm thu linh tính phí từng bị dư luận phản đối mạnh mẽ, nay lại được biến hóa bằng nhiều cách khác, gây bất bình cho phụ huynh. Nhiều khoản tiền nộp cho quỹ nhà trường đã không có biên nhận minh bạch.

Theo báo chí thì hiện nay vẫn chưa có văn bản nào cùa ngành giáo dục và đào tạo nói tới việc chấn chỉnh các khoản lạm thu khi ngày khai trường đã gần kề.

Ngày khai trường nỗi lo của phụ huynh

Lớp Chín, Lớp Mười học một tháng phải một triệu mấy tiền học thêm này kia đó. Nhiều khi học được thì học, học không được thì nghỉ chớ biết làm sao!

Bà Hồng

Bà Hồng, một phụ nữ có con đi học đại học và trung học, nói lên nổi âu lo của mình trước tình trạng học cụ, sách vỡ, học phí gia tăng liên tục:

Bà Hồng : Học phí học đại học một năm đóng hai lần, mình phải chạy kiếm tiền để đóng cho nó đi học chớ (cười). Một năm nó đóng cũng hai lần, mỗi lần một triệu rưỡi. Chi phí lúc trước thì cũng đỡ, nhưng lúc này, thời điểm này chi phí cũng cao, mà mình cũng phải ráng chạy cho nó học chớ, tới đâu hay đó chớ làm sao bây giờ! Đời sống ở dưới quê thì khó khăn hơn. Sống ở thành phố thì học phí cao hơn ở dưới quê nữa: Lớp Chín, Lớp Mười học một tháng phải một triệu mấy tiền học thêm này kia đó. Nhiều khi học được thì học, học không được thì nghỉ chớ biết làm sao!

Bà nói dù cho có muốn dùng lại sách giáo khoa cũ để tiết kiệm chút ít thì cũng không thể được vì nội dung cứ thay đổi hoài.

Bà Hồng : Nhưng mà sách giáo khoa thì mỗi năm mối khác, phải mua hết chớ không phải như hồi xưa đứa lớn để lại cho đứa nhỏ học đựoc.

Ông Tuấn, một chuyên viên kỹ thuật, nhớ lại thuở mình còn đi học cùng những khó khăn của cha mẹ khi phải chạy quanh xoay sở và có lúc đã phải nhịn ăn, nhịn mặc để cho con mình được đến trường:

Ông Tuấn : Vấn đề để cho con em học hành thì đó là một vấn đề rất lớn, cái việc học hành cho trẻ con, cho nên việc nghỉ học là không thể có. Nhưng mà nói chung là phụ huynh học sinh thì đều rất là cố gắng. Ví dụ như là mượn lại sách cũ của bạn bè, của anh em học trước, rồi tuyển lựa lại tất cả, tức là làm sao để tiết kiệm mà không phải sắm sửa cái gì cả. Tất cả đồ dùng, thí dụ như bút chì, thước kẻ, sách vở, tất cả đều có thể mượn lại từ tưổi cấp trên trước để tiết kiệm. Còn lại vấn đề học phí thì từ xưa đến nay vẫn là cái vấn đề rất là nhức nhối. Ngay cả một giảng viên đại học khi mà dạy chúng tôi thì họ cũng nói rằng tại sao mà học phí cao như vậy. Một đứa bé học mẫu giáo mà học trong một môi trường giáo dục tốt, mức học phí và chi phí tất cả cho một cháu bé là 2 triệu rưỡi một tháng, cao hơn cả lương của một anh kỹ sư. Cô giáo này là cô giáo dạy Anh văn cũng thốt lên sao lại đắt như vậy, làm sao mà sống được! Làm sao tạo điều kiện để cho con em đi học, làm sao có thể nhịn ăn, nhịn mặc, nhịn tất cả, tiết kiệm để cho con em đi học!

Ông kể lại một vài cách làm sao cho đở hao tiền cha mẹ, như chép nhiều môn học trong cùng một cuốn tập:

Nhiều trường vẽ ra lắm mục để đòi tiền phụ huynh  trước khi bước vào niên học như : quỹ điều hành hội phụ huynh, vệ sinh phí, chắm sóc nha khoa, sử dụng mũ nón, sổ liên lạc, phiếu xin phép theo mẫu thống nhất của trường.

Ông Tuấn

Ông Tuấn : Cùng một quyển vở có thể chép 3 môn: đấu một môn, cuối một môn, giữa một môn. Rồi không có cặp thì người ta đút vở vào trong người. Nói chung là thiếu thì khổ lắm. Đó là kinh nghiệm rất là khó khăn. Nhiều khi còn chẳng biết là đi học hay không nữa. 
Rất nhiều trường vẽ ra lắm mục để đòi tiền phụ huynh học sinh trước khi bước vào niên học mới như : quỹ điều hành hội phụ huynh học sinh, vệ sinh phí, chắm sóc nha khoa, sử dụng mũ nón, sổ liên lạc, phiếu xin phép theo mẫu thống nhất của nhà trường.

Việc lạm thu linh tinh phí không chỉ phải đóng vào đầu năm học mà còn được ban giám đốc yêu cầu cha mẹ học trò nộp quanh năm.
Theo bộ giáo dục thì những khoản thu này phải dựa trên nguyên tắc tự nguyện, sử dụng công khai, hiệu quả và thiết thực, năm nay những khoản thu đó cần được giới hữu trách xem xét lại kỹ lưỡng.