Kêu gọi các nước chống lại nạn buôn người
Mục đích của báo cáo là nhằm nâng cao nhận thức về tình trạng buôn người trên thế giới và khuyến khích chính phủ các nước thực hiện các hành động có hiệu quả để cùng chống lại nạn buôn người.
Bản báo cáo thường niên về nạn buôn người do Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ vừa công bố năm nay là bản báo cáo tổng hợp nhất trên toàn thế giới, cung cấp một cái nhìn tổng quan cập nhật trên toàn cầu về bản chất và phạm vi của nạn buôn người cũng như những hành động của các chính phủ để đối phó và xoá bỏ nạn này.<br/>
Bản báo cáo lần này cũng bao gồm phần về Việt Nam với các đánh giá tổng quan và những khuyến nghị cho chính phủ Việt Nam.
Bản báo cáo thường niên về nạn buôn người do Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ vừa công bố năm nay là bản báo cáo tổng hợp nhất trên toàn thế giới, cung cấp một cái nhìn tổng quan cập nhật trên toàn cầu về bản chất và phạm vi của nạn buôn người cũng như những hành động của các chính phủ để đối phó và xoá bỏ nạn này. Báo cáo bao trùm giai đoạn từ tháng 4 năm 2008 đến tháng 3 năm 2009.
Phát biểu tại buổi họp báo công bố báo cáo ngày hôm qua, Ngoại trưởng Hoa kỳ, bà Hillary Clinton nói:
Hàng triệu người trên thế giới đang phải sống trong cảnh nô lệ. Họ phải lao động trên các cánh đồng, nhà máy, chịu sự đối xử tàn nhẫn của những người chủ và bị đe doạ nếu họ tìm cách bỏ trốn.
Họ bị ép làm việc như những nô lệ tình dục hoặc xin ăn trên đường phố, luôn lo sợ những hậu quả mà mình sẽ phải lãnh nếu không kiếm đủ tiền quy định.
Họ là phụ nữ, nam giới, trẻ em thuộc mọi lứa tuổi, và họ phải sống xa gia đình, không có tiền bạc, không có liên hệ và không có cách nào để xin sự giúp đỡ.
Hàng triệu người trên thế giới đang phải sống trong cảnh nô lệ. Họ phải lao động trên các cánh đồng, nhà máy, chịu sự đối xử tàn nhẫn của những người chủ và bị đe doạ nếu họ tìm cách bỏ trốn.
Hillary Clinton
Xếp hạng trong việc xoá bỏ nạn buôn người
Để làm báo cáo này, Bộ Ngoại Giao Hoa kỳ sử dụng các nguồn thông tin được cung cấp bởi các quan chức ngoại giao các nước, các tổ chức phi chính phủ và quốc tế, các báo cáo được công bố, các chuyến đi nghiên cứu tại các khu vực và các báo cáo được gửi về hộp thư chuyên biệt của Bộ. Báo cáo lần này bao gồm 168 quốc gia.
Các quốc gia được xếp hạng dựa trên những nỗ lực của chính phủ trong việc xoá bỏ nạn buôn người.<br/>
Các quốc gia được xếp hạng dựa trên những nỗ lực của chính phủ trong việc xoá bỏ nạn buôn người. Theo đó, các nước được xếp ở danh sách 1 là những nước mà chính phủ đã đáp ứng được đầy đủ các tiêu chuẩn tối thiểu của Đạo luật Bảo vệ Nạn nhân của nạn buôn người được ban hành năm 2000.
Ở danh sách 2 là các chính phủ không đáp ứng đầy đủ những tiêu chuẩn tối thiểu đó nhưng đã có những nỗ lực lớn nhằm đáp ứng các tiêu chuẩn của đạo luận. Danh sách 3 là các chính phủ không đáp ứng được các tiêu chuẩn tối thiểu và cũng không có những nỗ lực đáng ghi nhận.
Năm nay, Việt Nam được xếp vào danh sách 2, cùng với hơn 70 quốc gia khác bao gồm các nước như Nhật Bản, Singapore, Thailand, và Indonesia.<br/>
Ngoài ra Bộ Ngoại giao cũng lập một danh sách theo dõi đặc biệt. Tiêu chí xếp các nước vào danh sách theo dõi đặc biệt là những nước có một số lượng lớn nạn nhân hoặc số lượng này đang gia tăng đáng kể, hoặc chính phủ các quốc gia này không cung cấp đủ các bằng chứng về những nỗ lực của mình trong công tác này.
Những quốc gia nào nằm trong danh sách theo dõi đặc biệt hai năm liên tiếp sẽ bị xếp vào danh sách 3 trong năm tiếp theo.
Năm nay, Việt Nam được xếp vào danh sách 2, cùng với hơn 70 quốc gia khác bao gồm các nước như Nhật Bản, Singapore, Thailand, và Indonesia.
VN không đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn tối thiểu
Theo báo cáo thì chính phủ Việt Nam không đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn tối thiểu trong việc xoá bỏ nạn buôn người.
Mặc dù chính phủ đã truy tố những thủ phạm trong nạn buôn người phục vụ tình dục và đã có những nỗ lực nhất định để bảo vệ các nạn nhân, nhưng lại không có những nỗ lực đầy đủ trong việc kết án những kẻ buôn người cho lao động cưỡng bức hoặc bảo vệ các nạn nhân này.
Mặc dù chính phủ VN đã truy tố những thủ phạm trong nạn buôn người phục vụ tình dục và đã có những nỗ lực nhất định để bảo vệ các nạn nhân, nhưng lại không có những nỗ lực đầy đủ trong việc kết án những kẻ buôn người cho lao động cưỡng bức hoặc bảo vệ các nạn nhân này. <br/>
Người lao đông Việt Nam bị đưa sang các quốc gia khác tại châu Á, Tây Âu và Trung đông qua các kênh môi giới lao động không chính thức và cả các công ty xuất khẩu lao động của nhà nước.
Tuy nhiên họ thường phải làm việc trong những điều kiện lao động ép buộc hoặc như nô lệ. Các công ty xuất khẩu lao động có thể bắt người công nhân trả đến 10,000 đô la để được đi lao động nước ngoài.
Chính phủ không có đủ các cơ sở về mặt pháp lý để bảo vệ khoảng 500,000 lao động ở nước ngoài khỏi tình trạng lao động cưỡng bức hay lao động đê trả nợ.
Các thoả thuận được ký kết giữa chính phủ Việt Nam và các nước nhập khẩu lao động không có đủ các điều khoản ràng buộc để ngăn chặn tình trạng này.
Chính phủ không có đủ các cơ sở về mặt pháp lý để bảo vệ khoảng 500,000 lao động ở nước ngoài khỏi tình trạng lao động cưỡng bức hay lao động đê trả nợ. <br/>
Mặc dù chính phủ nói rằng việc thu giữ hộ chiếu là không được chấp thuận nhưng Bộ lao động thương binh xã hội vẫn cho phép các công ty tuyển dụng giữ giấy tờ đi lại của công nhân bất hợp pháp, và các đại sứ quán Việt Nam ở nước ngoài vẫn tiếp tục cấp giấy cho các công nhân không muốn về nước.
Kẽ hở trong Luật hình sự Việt Nam
Luật hình sự Việt Nam cấm buôn người nhưng lại không bao trùm được hết các dạng buôn người khác nhau, hay việc tuyển người lao động trái phép.
Luật lao động không có các chế tài hình sự dành cho tội buôn lao động. Chính phủ Việt nam không báo cáo về bất cứ cuộc điều tra hay truy tố nào đối với những thủ phạm của tội buôn lao động.
Theo Uỷ Ban Chỉ Đạo Quốc gia về nạn buôn người thì trong năm 2008, Việt Nam điều tra 330 trường hợp và kết án 424 người.
Luật hình sự Việt Nam cấm buôn người nhưng lại không bao trùm được hết các dạng buôn người khác nhau, hay việc tuyển người lao động trái phép. <br/>
Ngoài ra, phụ nữ và trẻ em Việt Nam bị bán sang các nước như Trung Quốc, Nam Hàn, Malaysia để làm lao động tình dục.
Trẻ em Việt Nam bị đưa trái phép sang Anh để trồng cần sa, hoặc sang Trung Quốc để lao động trong lĩnh vực nông nghiệp và các nhà máy.
Việt Nam cũng là điểm đến để bọn buôn người đưa các trẻ em từ các vùng quê ở Campuchia sang xin ăn trên các đường phố của thành phố Hồ Chí Minh và Hà nội.
Du lịch tình dục trẻ em ở Việt Nam cũng đang gia tăng đáng ngại, với thủ phạm từ các nước Nhật Bản, Nam Hàn, Đài Loan, Anh, Australia, châu Âu và Mỹ.
Chính phủ Việt nam đã tiếp tục thực hiện các chương trình nâng cao nhận thức trong cộng đồng thông qua các chương trình tuyên truyền của Hội Phụ nữ và Đoàn thanh niên trên toàn quốc.
Tháng 3 năm 2008, Việt Nam ký bản ghi nhớ về chống buôn người với chính phủ Thái lan, tuy nhiên một vài tổ chức phi chính phủ tỏ ra nghi ngờ về tính khả thi của nó.
Cho đến nay Việt Nam vẫn chưa phê chuẩn công ước liên hiệp quốc năm 2000 về báo cáo nạn buôn người.