Hoành hành công khai gần cả năm
Chiếc tàu dầu khổng lồ Sirius Star mang cờ hiệu Ả rập Xê Út đang nằm trong tay bọn hải tặc Somali. Ðiều kiện chúng đưa ra là phải nộp 25 triệu đô la, và thời hạn cuối cùng là ngày thứ Bảy tuần tới, đi kèm với đe dọa “sẽ có những chuyện kinh hoàng xảy ra” nếu đòi hỏi của chúng không được đáp ứng.
Chiếc tàu dầu khổng lồ Sirius Star mang cờ hiệu Ả rập Xê Út đang nằm trong tay bọn hải tặc Somali. Ðiều kiện chúng đưa ra là phải nộp 25 triệu đô la, và thời hạn cuối cùng là ngày thứ Bảy tuần tới, đi kèm với đe dọa "sẽ có những chuyện kinh hoàng xảy ra" nếu đòi hỏi của chúng không được đáp ứng.
Tàu dầu Sirius Star bị hải tặc đánh cướp hồi cuối tuần trước lúc đang di chuyển ở Ấn Ðộ Dương, tại vùng biển cách Kenya chừng 800 cây số. Chiếc tầu chở 2 triệu thùng dầu thô, tức trị giá cả trăm triệu đô la và là chiếc tầu chở dầu lớn nhất không may lọt vào tay của bọn gian.
Ðây không phải lần đầu tiên hải tặc Somali ra tay hoạt động. Thông báo của Văn Phòng Quan Sát Ðường Biển Quốc Tế cho thấy chỉ trong vòng 10 tháng qua, có 95 chiếc tầu chở hàng đã lọt vào tay của chúng, hầu hết đều phải chấp nhận nộp tiền chuộc để được yên thân.
Một bản phúc trình khác cho Liên Hiệp Quốc phổ biến cũng nói từ đầu năm đến giờ số tiền các công ty chủ tầu phải nộp cho bọn hải tặc ở trong khoảng từ 25 cho đến 30 triệu đô la.
Ðiển hình là mới tuần rồi, một chiếc tầu dầu mang cờ hiệu Hồng Kông cũng phải nộp tiền chuộc cho chúng, để chiếc tàu chở hàng tên Great Creation được chúng thả sau 2 tháng trời giam giữ. Cũng cần nói thêm là vào lúc tin vui này đến thì chính phủ Hồng Kông lại loan một tin không mấy vui khác, đó là tin hải tặc Somali vừa đánh cướp một chiếc tầu khác do một công ty Iran làm chủ nhưng đăng ký và mang cờ hiệu Hồng Kông.
Chiếc tầu mới lâm nạn này tên là Delight, bị hải tặc uy hiếp ở vùng biển Ấn Ðộ Dương, trên đường chở 36,000 tấn lúa mì từ Trung Quốc sang Iran. Với chiếc Delight mới bị đánh cướp, tổng cộng đang còn 16 chiếc cùng với chừng 300 thủy thủ đang nằm trong tay hải tặc.
Làm sao giải quyết được tệ trạng cướp biển, đặc biệt trên tuyến đường Ấn Ðộ Dương và Vịnh Aden, nơi bọn hải tặc Somali đang hoành hành? Ðó là câu hỏi rất lớn được đặt ra, và dường như đến bây giờ vẫn chưa có đươc câu trả lời thỏa đáng.
Cần sự hợp tác chung của cộng đồng thế giới.
Trước hết, phải nói đến lời kêu gọi của Ngoại Trưởng Ả Rập Xê Út là Hoàng Thân Saud al- Faisal ngay sau khi tầu dầu Sirius Star lọt vào tay bọn gian.
Chỉ có thể giải quyết hành động không thể chấp nhận được của bọn cướp biển bằng sự hợp tác chung của cộng đồng thế giới.
Tiêu diệt quân cướp biển hoặc chận đứng hoạt động của chúng là một công tác quá lớn, tới độ “không một nước nào có thể tự mình làm được”. Ông nói thêm “đây là vấn đề của thế giới, một mình Hoa Kỳ không thể giải quyết được”.
McCormack.Bộ Ngoại Giao.HK
Cùng hợp tác để tiêu diệt cướp biển cũng là nhận định được đưa ra ở Washington. Trong cuộc họp báo mới nhất, người phát ngôn của Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ là ông Sean McCormack nói rằng rất nhiều nước đang có tầu chiến hiện diện ở Ấn Ðộ Dương để bảo vệ tuyến đường huyết mạch này, từ tầu của Ấn Ðộ cho đến tàu của Nga, của NATO và cả tầu của Mỹ đang làm công tác bài trừ khủng bố.
Nhưng ông McCormack nói rõ tiêu diệt quân cướp biển hoặc chận đứng hoạt động của chúng là một công tác quá lớn, tới độ “không một nước nào có thể tự mình làm được”. Ông nói thêm “đây là vấn đề của thế giới, một mình Hoa Kỳ không thể giải quyết được”.
Trong một cuộc họp báo khác cũng để trình bày về chuyện này, người phát ngôn Geoff Morell của Bộ Quốc Phòng Mỹ cho biết một trong những giải pháp các công ty hàng hải thế giới nên nghĩ đến là đừng cho tầu đi qua Vịnh Aden mà nên đi qua Mũi Hy Vọng, tuyến đường dài hơn nhưng an toàn hơn. Ông Morell cũng tin rằng tình trạng cướp biển sẽ giảm bớt, nếu các công ty hàng hải thực hiện những biện pháp đề phòng. Ông đưa ra thí dụ:
Tại sao không nghĩ đến biện pháp cấp võ khí cho các tầu hàng qua lại ở vùng có hải tặc?
Thứ Ba vừa rồi, hải quân Ấn Ðộ đã đánh đắm một chiếc tầu chỉ huy của bọn hải tặc ngay ở ngoài khơi bở biển Somalia. Phát ngôn viên Hải Quân Ấn là Ðại Tá Nirad Sinha cho báo chí biết diễn tiến vụ việc như sau.
Chúng tôi phát hiện thấy chiếc tầu lạ, chỉ thị cho tầu này ngừng để kiểm soát. Chiếc tầu lạ nổ súng bắn tầu của chúng tôi và ngay tức khắc chúng tôi bắn trả. Trên tầu của chúng có chứa nhiều loại vvũ khí khác nhau, từ súng phóng lựu cho đến hỏa tiễn đặt trên vai.
Các nước chưa dám có biện pháp mạnh
Nhưng chiến thắng của hải quân Ấn không giải quyết được tình trạng đang xảy ra, một phần vì bọn cướp biển hoạt động từ ngoài khơi Somali kéo dài đến vùng biển ngoài khơi của Kenya, phần khác vì hải quân các nước đang có tầu chiến hiện diện ở Ấn Ðộ Dương chưa đưa ra được chiến lược chung để giải quyết tệ nạn. Thông thường ít khi tầu chiến của Ấn, Hoa Kỳ, NATO hay Nga gặp tầu của bọn hải tặc, và chỉ được thông báo tin chẳng lành sau khi vụ việc xảy ra.
Lúc đó, hải quân các nước không thể có biện pháp mạnh, vì lo sợ ảnh hưởng đến tính mạng của những thủy thủ đang bị bọn cướp biển giam giữ làm con tin. Ông James Appathurai, phát ngôn viên NATO giải thích rõ hơn:
Đôi khi bị bọn hải tặc nổ súng tấn công, tàu chiến của các nước có bắn trả. Liệu họ có thể làm mạnh hơn nữa được không? Câu trả lời là có thể được, nhưng vì muốn bảo vệ tính mạng của các con tin nên các nước đều được chỉ thị không đánh chiếm, không đổ bộ lên các tầu hàng đã lọt vào tay bọn gian.
Đôi khi bị bọn hải tặc nổ súng tấn công, tàu chiến của các nước có bắn trả. Liệu họ có thể làm mạnh hơn nữa được không? Câu trả lời là có thể được, nhưng vì muốn bảo vệ tính mạng của các con tin nên các nước đều được chỉ thị không đánh chiếm, không đổ bộ lên các tầu hàng đã lọt vào tay bọn gian.
PNV. Nato
Bọn cướp biển cũng biết điều đó, cho nên sau khi uy hiếp được một chiếc tầu chở hàng, chúng đưa ngay người lên tầu trà trộn chung với các thủy thủ bị bắt giữ làm con tin, và thản nhiên đưa tầu kéo ra để kéo chiếc tầu chúng vừa cướp được về chỗ chúng xem là an toàn hơn, và sau đó điều đình với công ty chủ chiếc tầu chúng đánh cướp. Chỗ chúng gọi là an toàn là vùng biển thường có nhiều cá mập xuất hiện.
Thương lượng và giao tiền
Ðến giờ, không một chính phủ nào tham dự vào những cuộc thương lượng với bọn hải tặc, nhưng làm ngơ để cho công ty hàng hải điều đình với bọn gian. Ngay cả trường hợp chiếc tầu dầu của Ả Rập Xê Út cũng vậy, Hoàng Thân Bộ Trưởng Ngoại Giao Saud al-Faisal chính phủ nước ông không bao giờ chấp nhận thương thuyết với bọn cướp biển, nhưng theo ông hiểu thì công ty chủ tầu đang” thương lượng” với bọn chúng.
Nếu cuộc thương lượng diễn ra tốt đẹp, công ty chủ tàu sẽ thuê một chiếc trực thăng chở bao tiền ra biển, thả ở nơi gần chiếc tầu đang nằm trong tay bọn hải tặc. Tức khắc hải tặc đưa đoàn tầu tốc độ của chúng ra để vớt những bao tiền. Cuối cùng, chiếc tầu lâm nạn sẽ nổ máy, tiếp tục chuyến hải trình.
Một chuyện khác nữa phải kể ra đây, đó là chuyện bọn hải tặc đã nuôi sống được người dân ở những thành phố cảng của Somali như Haradhere, Eyl hoặc Bossano. Hình ảnh do đài truyền hình CNN phổ biến cách đây chỉ vài ngày cho thấy các cửa tiệm chất đầy nước ngọt, các nhà hàng bận rộn sửa soạn thức ăn mà bọn cướp biển đặt để mang lên tầu cho toán “thủ thủy con tin” ăn hàng ngày, đồng thời một lượng khổng lồ lá “qat”, một loại lá gây nghiện cũng được dân chúng địa phương bán cho bọn gian, để chúng hút cho đỡ buồn trong luc chờ đợi điều đình.
Vẫn theo CNN thì khi thấy bóng dáng chiếc tầu dầu khổng lồ của Ả Rập Xê Út được kéo về gần cửa cảng Haradhere, dân chúng địa phương tràn ra đường reo hò mừng rỡ, vì họ biết “có nạn nhân” là “có dịch vụ” cho họ kiếm tiền.
Nhưng cũng đừng vì vậy mà vội nghĩ tốt cho quân cướp biển. Somali là một nước rất nghèo, số người sống nhờ vào viện trợ của thế giới lên đến 3 triệu 200 ngàn người, tức 40% dân số. Một số chuyến tầu chở phẩm vật cứu trợ cũng đã từng là nạn nhân của bọn hải tặc, có khi chúng cho điều đình, có chuyến thì chúng lấy hết hàng trên tầu và đem phân phối cho những đường dây chuyên bán chợ đen.