Tổng công ty SCIC, biệt lệ hay đặc cách?

2008-06-02

Quốc Hội Việt Nam đang trải qua những cuộc chất vấn trực tiếp các thành viên chính phủ. Nội dung tập trung vào duy nhất một vấn đề, đó là tình hình kinh tế.

AFP PHOTO/Hoang Dinh Nam.

Sau một thời gian khởi sắc và từng đạt đến mức 1.170 điểm hồi tháng 3-2007, thị trường chứng khoán Việt Nam liên tục sụt giảm trong thời gian qua đã khiến cả giới đầu tư nội địa và nước ngoài lo lắng. Kế thúc phiên giao dịch này 2-6-2008, chỉ số chứng khoán Việt Nam đã tụt xuống chỉ còn gần 400 điểm.


Có những câu hỏi liên quan đến một sự kiện đã xảy ra gần 3 tháng, là việc một công ty nhà nước được uỷ quyền dùng ngân sách nhà nước kinh doanh chứng khoán để tác động thị trường. Đó là công ty nào? Hiệu động tác động ra sao khi thị trường liên tục mất điểm? và chính phủ đã giải trình điều này ra sao với Quốc Hội?

Những câu hỏi không được trả lời

Ngày 30 tháng Năm vừa qua là một ngày của các chất vấn kinh tế tại Quốc Hội Việt Nam. Nhiều đại biểu Quốc Hội gởi câu hỏi, trực tiếp hoặc bằng văn bản, đến các thành viên chính phủ đăng đàn trả lời chất vấn.

Tờ VnExpress mô tả, rằng một đại biểu quốc hội đặt câu hỏi bằng văn bản, chất vấn Thống Đốc Ngân Hàng Nhà Nước về những biến động trong tỷ giá hối đoái đô la và đồng Việt Nam. Câu hỏi không được trả lời.

Một đại biểu khác, đặt câu hỏi, chất vấn Thống Đốc Ngân Hàng về giải pháp lau khô tiền đồng sau khi mua vào 9 tỷ đô la ngoại tệ dự trữ, câu hỏi không được trả lời.

Rồi một đại biểu khác hỏi Bộ Trưởng Tài Chánh về tình trạng lời lỗ của tổng công ty Đầu Tư Kinh Doanh Vốn Nhà Nước, gọi tắt là SCIC, trong những thương vụ chứng khoán hồi tháng Ba. Lần này, đại biểu quốc hội nhận được câu trả lời, đó là “Xin phép không tiết lộ.”

Tiền này là của dân, không phải của riêng anh. Vậy, anh dùng tiền vào việc gì, kết quả ra sao, hiệu quả như thế nào, ai quyết định mua cái gì, mua ở đâu? Anh phải giải trình. Nếu không, tôi cho rằng Quốc Hội cần phải quan tâm. Luật pháp cần phải quan tâm.

Tiến sĩ Lê Đăng Doanh

“Công ty SCIC có trách nhiệm giải trình. Anh đã dùng tiền của dân, trách nhiệm là phải giải trình. Tiền này là của dân, không phải của riêng anh. Vậy, anh dùng tiền vào việc gì, kết quả ra sao, hiệu quả như thế nào, ai quyết định mua cái gì, mua ở đâu? Anh phải giải trình. Nếu không, tôi cho rằng Quốc Hội cần phải quan tâm. Luật pháp cần phải quan tâm.”

Đó là những nhận định mà tiến sĩ Lê Đăng Doanh, một trong những kinh tế gia hàng đầu Việt Nam, đưa ra một vài ngày trước khi Quốc Hội yêu cầu SCIC giải trình công khai.

Công ty vốn Nhà nước SCIC

Hồi đầu tháng Ba, giữa lúc thị trường chứng khoán Việt Nam đang trong tình trạng mất điểm trầm trọng, thì Chính Phủ công bố một số giải pháp tác động thị trường. Trong số các giải pháp ấy, có việc uỷ nhiệm công ty SCIC dùng ngân sách nhà nước mua cổ phiếu để tác động tâm lý và khẳng định tính ổn định của thị trường.

Trước những động thái như vậy, giới quan sát tỏ ra dè dặt về hiệu quả, đồng thời nhận định là nhà nước không đứng ở vị trí có thể can thiệp vào thị trường. Tiến sĩ Nguyễn Quang A bày tỏ từ Hà Nội:

“Tác động như vậy không phải là việc của nhà nước. Nhà nước không phải làm cái việc kích cho thị trường lên. Báo chí trong nước hay dùng chữ “cứu” thì hết sức lầm lẫn. Còn nếu thật sự là để “cứu” thị trường, thì nhà nước không thể làm việc đó được.”

Một bài báo đăng trên tờ Đại Đoàn Kết trước đây, cũng đã trích lời tiến sĩ Võ Trí Thành thuộc Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung Ương, ngụ ý rằng một số nguyên tắc thị trường cổ phiếu đã bị vi phạm.

SCIC mua mà không công bố gì hết. Không ai biết SCIC mua bao nhiêu, mua cái gì? Người ta không biết SCIC đã mua chưa? Và nếu có, thì mua bao nhiêu? Mà thật sự thì công ty này chỉ có thể hỗ trợ tâm lý thôi, chứ không thể cứu nỗi.

Nhà đầu tư ở Sài Gòn


Đến nay, gần 3 tháng trôi qua kể từ ngày SCIC vào cuộc, chứng khoán vẫn tiếp tục mất điểm, liên tục và nhanh hơn bao giờ hết. Một nhà đầu tư từ Sài Gòn, vốn tin tưởng vào tác động tâm lý của SCIC, cũng thừa nhận là không một ai biết được SCIC đã làm gì:

“Hiện bây giờ, SCIC mua mà không công bố gì hết. Không ai biết SCIC mua bao nhiêu, mua cái gì? Người ta không biết SCIC đã mua chưa? Và nếu có, thì mua bao nhiêu? Mà thật sự thì công ty này chỉ có thể hỗ trợ tâm lý thôi, chứ không thể cứu nỗi.”

Thật vậy, cho đến nay, không ai có thể biết, SCIC đã tung ra bao nhiêu tiền, mua những chứng khoán gì, mức lời lỗ ra sao. Một số nhà đầu tư thậm chí còn phát biểu với tờ VnExpress rằng, SCIC đã tạo ra một “bẫy tăng giá” khiến những nhà đầu tư nhỏ lẻ chịu thiệt hại nặng.

Nhiều tín hiệu kém lạc quan

Buổi chất vấn dành cho các thành viên chính phủ được tiến hành trong bối cảnh kinh tế Việt Nam rơi vào những diễn biến phức tạp về nhiều mặt: Lạm phát tiếp tục tăng cao; Chứng khoán tiếp tục giảm sâu; Thâm thủng mậu dịch đạt đến kỷ lục; Tỷ giá đô la và đồng Việt Nam biến động bất ngờ, tạo cơn sốt ngoại tệ trên thị trường.

Bạn nghĩ gì về vấn đề này? Hãy gửi đến Ban Việt Ngữ ý kiến của Bạn. email: vietweb@rfa.org.

Chưa hết, các công ty dịch vụ tài chánh quốc tế liên tục đưa ra những nhận định bi quan về kinh tế Việt Nam.

Trước đây, S&P đánh tụt hạng tình hình tín dụng Việt Nam.

Tiếp theo, Morgan Stanley dự báo Việt Nam sẽ rơi vào khủng hoảng tiền tệ.

Gần nhất, Fitch bi quan về mức độ ổn định của kinh tế Việt Nam.

Trong khi đó, tại Hà Nội, một số thành viên chính phủ nói rằng, các giải pháp chống lạm phát bắt đầu có tác dụng; người dân vẫn tin tưởng vào hệ thống ngân hàng; và gợi ý, là muốn chống lạm phát thì cả hệ thống chính trị cũng cần phải tham gia.

Ý kiến của Bạn

Bạn có thể đưa ý kiến của mình vào khung phía dưới. Ý kiến của Bạn sẽ được RFA xem xét trước khi đưa lên trang web, do đó cần có thời gian. Vui lòng sớm quay lại để xem ý kiến của Bạn đã được đưa lên chưa.




Radio Free Asia
2025 M Street NW, Suite 300
Washington DC 20036, USA
202-530-4900
vietweb@rfa.org