Các sinh viên Việt Nam đang du học tại Hoa Kỳ quan tâm như thế nào về sự kiện này và có những đánh giá ra sao về việc tranh cử, bầu cử tại Hoa Kỳ và VN. Thông tín viên Hưng Yên của ban Việt ngữ chúng tôi tìm hiểu và ghi nhận:
Du sinh VN bi lôi cuốn vào không khí của cuộc bầu cử Tồng Thống
Trong không khí sôi động của mùa bầu cử 2008 tại Hoa Kỳ, những sinh viên Việt Nam đang du học tại đây cũng có sự quan tâm đặc biệt, nhất là quá trình tranh cử tổng thống giữa ứng viên cộng hòa là thượng nghị sỹ John Mc.Cain và thượng nghị sỹ Barack Obama thuộc đảng dân chủ.
Obama nổi trội có tài học vấn rất là cao, ăn nói lại sắc sảo nữa. Nhưng so về kinh nghiệm thì ông John Mc.Cain thì hơn nhiều. Hơn nữa vấn đề phân biệt chủng tộc thì thời gian gần đây mới không còn nữa, mà cái gì mới quá thì chưa dễ gì chấp nhận được.
SV. Nguyễn Văn Tiến
Không những theo dõi sát những lần tranh luận và cuộc chạy đua vào Tòa Bạch Ốc của hai ứng viên này, Nguyễn Văn Tiến còn có những nhận định cụ thể cho dù anh chỉ mới đến Hoa Kỳ chưa được nửa năm:
“Em nghĩ ông Obama khó mà thắng được kỳ này lắm. Obama nổi trội có tài học vấn rất là cao, ăn nói lại sắc sảo nữa. Nhưng so về kinh nghiệm thì ông John Mc.Cain thì hơn nhiều. Hơn nữa vấn đề phân biệt chủng tộc thì thời gian gần đây mới không còn nữa, mà cái gì mới quá thì chưa dễ gì chấp nhận được.”
Tuy nhiên nhiều du sinh cho biết họ không quan tâm đến việc ai là tổng thống Hoa Kỳ, trong đó có Thu Hà với lí do cô luôn tập trung tinh thần vào việc học và không màn đến chính sự:

“ Chuyện bầu cử thì không có quan tâm nên ai lên làm cũng được, không có thích quan tâm đến chính trị.”
Đối với những du sinh theo sát diễn tiến tranh cử đều có những quan điểm trái ngược. Một số ủng hộ ứng viên John Mc Cain, số khác đồng thuận với ông Barack Obama. Với Nguyễn Văn Tiến thì anh ủng hộ ứng viên cộng hòa vì những kinh nghiệm chính trường của ông John Mc.Cain.
“Nếu em là công dân Mỹ thì em sẽ bầu cho ông Mc.Cain. Lí do là vì ông ấy có nhiều kinh nghiệm. Nước Mỹ không còn là vai trò của một quốc gia nữa, người đứng đầu nước Mỹ sẽ gây ảnh hưởng cho toàn thế giới luôn.”
Một số du sinh cho rằng, việc ai là tổng thống Hoa Kỳ sẽ có những tác động khác nhau đến mối quan hệ Việt- Mỹ. Nhưng với Huy Thành thì không, anh đánh giá cao thượng nghị sỹ Barack Obama vì yếu tố tuổi tác và kế hoạch kinh tế của ông:
“Nếu em là công dân Mỹ thì em sẽ bầu cho Obama. Chính sách của nước Mỹ đối với Việt Nam thì cho dù ai lên làm tổng thống thì mối quan hệ ngoại giao đó và kế hoạch hợp tác trong vòng 5 hay 10 năm gì đó vẫn giữ nguyên không hề thay đổi. Cho nên với em thì ai lên cũng không có ảnh hưởng gì nhiều lắm.”
Nếu em là công dân Mỹ thì em sẽ bầu cho Obama. Chính sách của nước Mỹ đối với Việt Nam thì cho dù ai lên làm tổng thống thì mối quan hệ ngoại giao đó và kế hoạch hợp tác trong vòng 5 hay 10 năm gì đó vẫn giữ nguyên không hề thay đổi.
SV.Huy Thành
Tại VN cũng hình thành hai xu hướng ủng hộ và không ủng hộ ứng viên John Mc. Cain mà dư luận cho rằng vì lí do chung là thượng nghị sỹ John Mc.Cain đã từng tham chiến trong cuộc chiến tranh Việt Nam và đã từng bị chính phủ Bắc Việt lúc đó bắt giam. Những du sinh cũng có nhận định cụ thể về việc này:
“Lúc đó là hoàn cảnh chiến tranh, ông Mc.Cain là người chỉ huy nữa. Nhưng không thể nào vì chuyện đó mà đánh giá ông ta có thù hằn với VN được. Người Mỹ rất là công bằng, một nước Mỹ lớn như vậy sao lại phải so kèo với một nước Việt Nam nhỏ xíu trên bảng đồ thế giới chả có ảnh hưởng gì cả, chẳng việc gì phải đi thù Việt Nam. Không bao giờ có ý nghĩ như vậy cả.”
Bao giờ Việt Nam mới có được cuộc bầu cử tự do như Mỹ
Theo hiến pháp VN thì dân chúng không được bầu trực tiếp người đứng đầu nhà nước hay chính phủ mà do các đại biểu quốc hội bầu ra. Việc bầu cử tại VN số ứng viên tự ứng cử chiếm tỷ lệ thấp và được xét duyệt, sàng lọc rất kỷ càng, đa phần theo phương thức “đảng cử, dân bầu.” Chứng kiến mùa bầu cử năm nay tại Hoa Kỳ, các du học sinh có những so sánh như sau:
“Ở Việt Nam không phải tự ai cũng ứng cử được mà phải có qui định riêng. Đề cử là do đảng đề ra, những người nào mà làm việc xuất sắc và có lí lịch trong sạch thì sẽ được đề cử ra và mọi người sẽ bầu những người được đề cử đó. Ở bên này thì do dân bầu ra còn ở VN thì do quốc hội bầu ra.
Ở đây ứng cử người tar a đứng nói chuyện trước công chúng. Người ta được lên truyền hình và tranh luận lẫn nhau luôn, trong khi VN thì không có chuyện đó, không có chuyện tranh luận lẫn nhau trước công chúng. Những người được đề cử ngoại trừ thông tin lí lịch ra và vị trí chức danh còn lại hoàn toàn mù tịt không biết gì cả.”
Huy Thành cũng chia sẻ trong sự dè dặt không dám nói:
“Đây không có nói ra nhưng mà ở Việt Nam thì còn nhiều, giống như là về mấy cử tri thì mình không nhìn thấy hết được sự thật về người ta. Bầu cử tại Việt Nam thì nhiều người không quan tâm lắm vì người ta nghĩ nó không chính xác.”
<i>Ở đây ứng cử người tar a đứng nói chuyện trước công chúng. Người ta được lên truyền hình và tranh luận lẫn nhau luôn, trong khi VN thì không có chuyện đó, không có chuyện tranh luận lẫn nhau trước công chúng. Những người được đề cử ngoại trừ thông tin lí lịch ra và vị trí chức danh còn lại hoàn toàn mù tịt không biết gì cả.</i>
Với Mi, cô nữ sinh này khen ngợi phương thức tranh cử và bầu cử tại Hoa Kỳ, Theo Mi thì Việt Nam cần có sự sửa đổi trong vấn đề bầu cử:
“Em không nói là VN bắt chước hoàn toàn, nhưng em nghĩ nếu được thì VN nên thay đổi. Xem những cái tốt của họ thì nên học. Bầu cử VN có vẻ như không có được phổ biến cho người dân lắm.
Nó không có được thể hiện rõ, cái quyền đại diện của người dân không được làm tròn. Tại vì người dân phải biết người đại diện cho họ là người như thế nào.”
Cuộc chạy đua làm chủ nhân Nhà Trắng lần này giữa 2 ứng viên đều có điểm đặc biệt chưa từng có trong lịch sử Hoa Kỳ. Với ông John Mc.Cain là ứng viên cao tuổi nhất từ trước đến nay thì ông Barack Obama lại là người da màu đầu tiên tranh cử tổng thống. Các du sinh xem đây là một bằng chứng điển hình cho một thể chế dân chủ, tự do và công bằng của quốc gia Hoa Kỳ:
“Nếu mà ông Obama lên làm tổng thống thì coi như ổng đại diện cho người da màu của nước Mỹ. Hình ảnh của ổng biểu tượng cho nước Mỹ có tự do, bình đẳng cho mọi người, ai cũng có quyền có thể trở thành tổng thống hết, đàn bà cũng được hay da đen da màu gì cũng được và sự phân biệt chủng tộc đã không còn trên đất Mỹ này nữa.”
Xin cảm ơn các bạn sinh viên du học Việt Nam đã quan tâm và chia sẻ suy nghĩ. Mến chúc các bạn nhiều sức khỏe và đạt nhiều thành công trong học tập.
