Chính quyền và các tổ chức nhân đạo chung tay cứu trợ như thế nào? Gia Minh hỏi chuyện một cư dân tại huyện Bát Xát, tỉnh Lào Cai, là nơi chịu ảnh hưởng nặng nề qua thiên tai vừa rồi, và được người đó cho biết:
Nhiều người còn mất tích
Người dân huyện Bát Xát : Nước lũ thì rút rồi nhưng mà người thiệt hại thì bây giờ mới đang tiến hành đi tìm những người mất tích còn chưa tìm thấy.
Gia Minh: Công tác tìm kiếm thì bây giờ theo thông tin thì tìm kiếm được bao nhiêu người rồi?
Người dân huyện Bát Xát : Chừng hơn chục người. Bây giờ vẫn còn hơn chục người nữa chưa tìm thấy.
Gia Minh: Bát Xát mất tích khoảng hai chục người mà mới tìm được một nửa thôi?
Cư dân huyện Bát Xát
Người dân huyện Bát Xát : Mất sáu bảy chục lận.
Gia Minh: Đối với những người chết rồi thì công tác giúp đỡ cho gia đình họ mai táng như thế nào và những gia đình thiệt hại thì ra sao?
Người dân huyện Bát Xát : Cái đấy thì bây giờ ở trên này cũng mới đang gọi là đi vận động các cơ quan công nhân viên chức nhà nước và nhân dân ủng hộ những nơi bị thiệt hại đấy, thì bây giờ mới đang đi vận động thì cũng chưa biết được.
Công tác cứu trợ nạn nhân
Gia Minh: Rồi còn các cơ quan cứu trợ khẩn cấp như là Hội Chữ Thập Đỏ...
Người dân huyện Bát Xát : Cái hội đấy thì mới trợ cấp cho mỗi nhà một vài kiện mì tôm với một ít quần áo, một ít lương thực thôi. Tiền thì chưa biết.
Gia Minh: Còn chính quyền thì như thế nào?
Người dân huyện Bát Xát : Chính quyền thì đấy, mỗi một địa phương bây giờ họ mới cấp cho lương thục ăn, quần áo mặc, còn tiền thì cũng đang còn di động chưa biết là bao nhiêu.
Gia Minh: Tin tức hôm nay nói là có máy bay trực thăng lên họ còn phải sơ tán thêm dân nữa đó.
Người dân huyện Bát Xát : Chỗ nhà em thì không phải sơ tán. Các vùng trên một đoạn nữa phải sơ tán.
Gia Minh: Trực thăng đến đưa đi à?
Người dân huyện Bát Xát : Trực thăng hôm nay quay đi quay lại nhiều lần lắm.
Gia Minh: Họ đưa dân đi đến chỗ nào?
Người dân huyện Bát Xát : Đưa dân đi cũng trong vùng ấy thôi, nhưng mà lên vùng cao hơn. Trong cái vùng này thôi chứ không đi vùng nào cả.
Gia Minh: Vùng mình thì hay bị lũ nè, rồi mưa lụt nè, vậy thì công tác phòng chống được cơ quan chức năng họ tiến hành như thế nào?
Người dân huyện Bát Xát : Phòng chống thì cũng vẫn là lúc nào cũng có quân dự bị phòng chống đấy thôi. Phần thuyền bè rồi những quân dự bị để phòng chống lũ lụt thôi chứ còn, với lại sạt lỡ thì di chuyển dân đi những chỗ khác.
Ví dụ thấy mưa to gió lớn thì cho dân sơ tán đi, thí dụ thế. Còn có những chỗ giáp suối giáp sông Hồng quá, hoặc là những chỗ có thể ta-luy cao thì cho sơ tán đi thôi. Còn ngoài ra thì chưa có cái gì gọi là ấy cả. Nó chỉ quanh quanh như thế thôi.
Gia Minh: Không có cái gì là bền vững hết à?
Người dân huyện Bát Xát : Cũng có thể là nhiều khi dân họ cũng muốn sơ tán nhưng mà kinh phí có khi nó lại không có. Cũng có nhiều vùng có thể đến thời kỳ sơ tán rồi nhưng mà kinh phí lại không có, dân thì lại nghèo, không có kinh phí nên không cho dân đi sơ tán. Nhiều khi cũng có trường hợp như thế.
Còn có trường hợp họ vẫn phải phòng chống cho dân đưa dân đi chỗ khác phòng mùa mưa bão lũ này này là di tản dân. Nhưng mà có những làng chưa di tản dân thì nước lũ có thể nó ập tới như đợt vừa rồi là nước lũ về lúc ban đêm nên phản ứng không kịp.
Gia Minh: Uỷ Ban Phòng Chống Lụt Bão họ làm việc có hiệu quả không?
Nói về nguyện vọng của dân thì ở đây mỗi một năm dân vẫn đóng góp phòng chống bão lũ, nhưng mà nói chung thì cứu trợ cũng có nhưng mà nếu mà để đáp ứng nhân dân thì hình như là chưa có năm nào đạt được cả.
Cư dân huyện Bát Xát
Người dân huyện Bát Xát : Nói chung là có năm thì, cũng có thể là có năm phòng chống liên tục thì lại không có. Cũng có năm thì lại phòng chống không được cao lắm thì lại xảy ra.
Nhiều nỗi lo trước mắt
Gia Minh: Là một người dân ở trong vùng thường xuyên xảy ra thiên tai lũ lụt như vậy thì bà và gia đình cũng như những người quanh đó có nguyện vọng như thế nào đối với cơ quan chức năng để mình có thể giảm thiểu rủi ro về nhân mạng cũng như là tài sản cho dân chúng ở đó, thưa bà?
Người dân huyện Bát Xát : Vâng. Nói chung dân chúng em ở đây thì chủ yếu chỉ có một vài điểm sạt lỡ thôi với lại thiệt hại ví dụ như đồng lúa với lò gạch thôi, chứ còn cũng không bị ảnh hưởng nhiều như là dân đa số là dân tộc Mông đấy, dân tộc Dao vì họ ở trên đồi cao thì đa số bị sạt lỡ nhiều.
Còn dân chúng em ở đây đa số thí dụ như nước sông lên thì bị ảnh hưởng về nhà cửa. Ngập thì có ngập nhưng mà trôi nhà cửa thì ít thôi, nhưng mà ngập lũ thì nhiều, hoa màu ruộng lúa bị nhiều thiệt hại.
Nói về nguyện vọng của dân thì ở đây mỗi một năm dân vẫn đóng góp phòng chống bão lũ, nhưng mà nói chung thì cứu trợ cũng có nhưng mà nếu mà để đáp ứng nhân dân thì hình như là chưa có năm nào đạt được cả.
Nói về nguyện vọng của dân thì chỉ nghĩ làm sao mà đến mùa bão lũ này thì chống bão lũ cho dân hoặc di tản dân thế thôi chứ ngoài ra nguyện vọng gì thì cũng chẳng biết đòi hỏi những gì.
Mà đòi nhiều khi dân đòi hỏi thì có khi có năm được một cái màn, có nhà thì được một cái chiếu, có nhà được vài cái chăn. Nói chung là nó chẳng đáng kể là bao nhiêu.
Gia Minh: Lâu nay thì cũng có các tổ chức ở nước ngoài rồi những người Việt Nam ở nước ngoài họ về họ cứu trợ những lúc có thiên tai như vậy đó thì ở trên chỗ vùng cao của bà thì những năm trước xảy ra những chuyện không may như vậy thì có những đoàn của nước ngoài và cũng như là của những người Việt nước ngoài họ có đến giúp trực tiếp không ạ?
Người dân huyện Bát Xát : Họ không đến trực tiếp đâu. Họ chỉ chuyền qua thôi.
Gia Minh: Chuyền qua ai ạ?
Người dân huyện Bát Xát : Chuyền qua các ban ngành đoàn thể, ví dụ như là qua tỉnh, về huyện, huyện lại về thôn về xã. Thí dụ như thê chứ còn mang trực tiếp đến người dân thiệt hại thì không đâu.
Gia Minh: Cảm ơn bà đã dành cho chúng tôi cuộc nói chuyện vừa rồi. Và chúc bà cũng như bà con mình ở đó sớm vượt qua những khó khăn hiện nay.