Cơn sốc bão giá

Gía dầu tăng vọt từng ngày từng giờ, ảnh hưởng trực tiếp đến sinh hoạt và đời sống kinh tế của dân chúng khắp nơi trên thế giới. Ngay cả ở những nước được chính phủ trợ giá nhiên liệu như Việt Nam, giới tiêu dùng cũng không tránh khỏi cơn sốc bão giá này.

Anh Sinh, một tài xế xe buýt tại miền Trung, chia sẻ: “Trong nước bữa nay thị trừơng giá dầu lên cao quá, làm cuộc sống bị chao đảo. Gía dầu cao làm giá vé xe buýt cũng phải lên theo, từ 4 ngàn thàng 7 ngàn. Người dân phải đành chịu, khó khăn lắm, dân chúng cũng phàn nàn dữ lắm.”

Anh Hải, hành nghề lái xe tải vận chuyển hàng hoá ở Sài Gòn, ca thán về giá xăng dầu trong nước: “Lên cao lắm, dầu nay là trên 14 ngàn/lít rồi. Mấy tháng nay dầu lên liên tiếp mấy đợt rồi, mỗi đợt lên từ 2, 3, đến 4 ngàn/lít. Người dân khổ nhiều nhất, lương thì không lên, có lên chỉ chút đỉnh thôi. Cuộc sống vất vả lắm.”

Giới phân tích lý giải thế nào về tình trạng giá dầu leo thang hiện nay? Kinh tế gia Nguyễn Xuân Nghĩa tại Hoa Kỳ, người hàng ngày theo dõi và cập nhật các thông tin liên quan đến diễn tiến thị trừơng xăng dầu trên thế giới, cho biết:

Lên cao lắm, dầu nay là trên 14 ngàn/lít rồi. Mấy tháng nay dầu lên liên tiếp mấy đợt rồi, mỗi đợt lên từ 2, 3, đến 4 ngàn/lít. Người dân khổ nhiều nhất, lương thì không lên, có lên chỉ chút đỉnh thôi. Cuộc sống vất vả lắm.

Anh Hải ở Sài Gòn.

‘Quan trọng lớn nhất là do cung-cầu. Nguồn cầu quá lớn của các nền kinh tế đang phát triển như Ấn độ hay Trung Quốc chẳng hạn,  trong khi đó số cung cũng có giới hạn. Đồng thời cũng có những mối nguy về an ninh đe doạ nguồn cung, khiến những người buôn bán về dầu khí càng mua trữ dầu nhiều hơn nữa. Đồng đô la bị mất giá cũng có tác dụng một phần vào chuyện giá dầu lên cao.’

Ngoài các yếu tố chính vừa nêu, còn có một số nguyên do khác khiến thị trừơng xăng dầu tăng nhiệt. Trong số này phải kể đến vai trò của OPEC.

Ghi nhận cho thấy Tổ chức các nước xuất khẩu dầu không chính thức tăng sản lựơng kể từ tháng 9 năm ngoái đến nay, mà chỉ đưa ra lời hứa hẹn rằng sản lựơng dầu đang khai thác đủ để giúp cân bằng thị trừơng thế giới.

Bao giờ giá dầu hạ bớt?

Hiện người ta kỳ vọng tháng tới Ả Rập Saudi, quốc gia sản xuất dầu lớn nhất trong khối, sẽ cho xuất xưởng khoảng 9,5 triệu thùng dầu mỗi ngày thay vì là 9,1 triệu thùng của tháng này.

Nhiều nhà phân tích tỏ ra nghi ngờ trước khả năng OPEC có thể gia tăng đầu ra một cách đáng kể, viện dẫn lý do rằng nguồn cung ứng dầu của thế giới hoặc đang hoặc sắp đạt mức đỉnh điểm.

Tuy vậy, cũng có người lạc quan tin tửơng trữ lựơng dầu của nhân loại vẫn còn nhiều và các kỹ thuật hiện đại hiện có sẽ giúp khai thác hiệu quả, nhưng những vấn đề liên quan đến chính trị đang là trở ngại trứơc mắt ngăn cản công tác này, tiêu biểu như tình hình tại Iraq, Iran, và Nigeria.

Ngoài ra, một số nước cũng đã bắt đầu cấm các công ty nứơc ngoài có các hoạt động can thiệp vào trữ lựơng dầu quốc gia của họ.

Thêm một nguyên nhân đáng quan ngại khác chính là khả năng chế biến, lọc dầu. Nhiều chuyên gia e rằng cho dù nguồn dầu thô có đủ cung ứng nhu cầu tiêu dùng của thế giới đi nữa, cũng không có nghĩa là nhân loại sẽ có đủ sản lượng dầu thành phẩm khi mà nguồn đầu tư vào ngành khai thác dầu khí không phải lúc nào cũng dồi dào.

Trong hàng chục năm qua, thị trường tiêu thụ năng lượng lớn nhất là Hoa Kỳ đã không xây dựng thêm một nhà máy lọc dầu nào mới cả.

Vậy giải pháp nào cho tình trạng giá cả xăng dầu khan hiếm, giá cả phi mã như hiện nay? Chuyên gia nghiên cứu kinh tế Nguyễn Xuân Nghĩa nhận định:

‘Tùy theo từng quốc gia một, có nước nghĩ đến giải pháp bao cấp nhưng ngân sách quốc gia sẽ bị tốn, gây thiếu hụt ngân sách. Có nứơc có thể làm được như vậy vì họ bị bội chi thấp, nhưng có quốc gia làm vậy sẽ bị khủng hoảng. Chủ yếu là tiết kiệm tiêu thụ bằng cách thay đổi thói quen tiêu dùng của mình, quan trọng nhất là tăng số cung, tức là hãy sử dụng những nguồn năng lựơng khác, hay sử dụng năng lựơng thay thế nhiều hơn, thí dụ như năng lựơng nguyên tử. ’

Ý kiến của Bạn

Bạn có thể đưa ý kiến của mình vào khung phía dưới. Ý kiến của Bạn sẽ được RFA xem xét trước khi đưa lên trang web, do đó cần có thời gian. Vui lòng sớm quay lại để xem ý kiến của Bạn đã được đưa lên chưa.