Tại sao Thủ tướng không thể từ chức?

Chuyện bất ngờ vừa xảy ra tại nghị trường Quốc hội sáng 14 tháng 11 khi Đại biểu Dương Trung Quốc đưa ra hai câu hỏi quan trọng mà rất nhiều người đang mong đợi.
Mặc Lâm, biên tập viên RFA
2012-11-14
Email
Ý kiến của Bạn
Chia sẻ
In trang này
  • In trang này
  • Chia sẻ
  • Ý kiến của Bạn
  • Email
000_Hkg8017202-305.jpg
Thủ tướng Việt Nam Nguyễn Tấn Dũng trong phiên chất vấn tại nghị trường Quốc hội hôm 14/11/2012
AFP photo

Bất ngờ

Trong phiên chất vấn Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng vừa qua, mặc dù Quốc hội chỉ nhận được duy nhất một câu hỏi đăng ký trước nhưng rất bất ngờ, đại biểu Dương Trung Quốc đã dấy lên làn sóng tại nghị trường bằng hai câu hỏi rất nóng. Chương trình trực tiếp của VTV1 cho thấy hình ảnh cuộc chất vấn ngoài dự kiến này. Trước tiên ông Dương Trung Quốc nhắc lại những lời xin lỗi của Thủ tướng trước Quốc hội mà vị đại biểu này cho rằng người dân không đồng tình:

Trước kỳ họp toàn dân đều được chứng kiến các nhà lãnh đạo cao nhất của Đảng trong đó có Thủ tướng đã có lời xin lỗi xin Trung ương Đảng kỷ luật còn tại Quốc hội Thủ tướng chỉ xin lỗi về trách nhiệm chính trị liên quan đến một số tập đoàn nhà nước mà thôi khiến người dân đặt câu hỏi dường như Thủ tướng xem nhẹ trách nhiệm trước dân hơn trước Đảng.

Và đi vào câu hỏi, đại biểu Dương Trung Quốc đưa ra hai vấn đề mà ông cho là người dân đang cần biết:

Kính thưa Thủ tướng tóm lại xin có hai câu hỏi. Một: Thủ tướng nghĩ gì về ý kiến cho rằng mình đã nặng trách nhiệm với Đảng mà nhẹ trách nhiệm với dân? Thứ hai: Thủ tướng có tán thành sự khởi đầu cho một sự tiến bộ của chính phủ hướng tới một văn hóa từ chức để từng bước đoạn tuyệt với những lời xin lỗi hay không, xin cám ơn Thủ tướng.

Hãng tin AFP nhận xét Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng khi trả lời câu hỏi của đại biểu Dương Trung Quốc, với khuôn mặt đầy tự tin trước tiên ông Dũng nói về quá trình mà ông đuợc Đảng chọn vào cương vị Thủ tướng:

Đối với tôi thì hôm nay còn ba ngày nữa là tròn 51 năm tôi theo Đảng hoạt động cách mạng. Chịu sự lãnh đạo quản lý trực tiếp của Đảng. Trong 51 năm qua tôi không xin với Đảng cho tôi làm, cho tôi đảm nhiệm một chức vụ này hay một chức vụ khác và mặt khác thì tôi cũng không từ chối, không thối thoát bất cứ nhiệm vụ gì mà Đảng, nhà nước giao phó cho tôi.

Trong tinh thần phục vụ những gì mà Đảng yêu cầu như vậy, Thủ tướng Dũng khẳng định ông sẽ chỉ làm những gì mà Đảng quyết định, và vì vậy ông gián tiếp trả lời với đại biểu Dương Trung Quốc đại diện cho cử tri rằng ông sẽ không từ chức như ông Dương Trung Quốc rào đón:

Đảng ta cũng là Đảng cầm quyền, Đảng lãnh đạo nhà nước và toàn xã hội. Đảng đã quyết định phân công tôi ứng cử làm nhiệm vụ Thủ tướng chính phủ, tiếp tục làm nhiệm vụ Thủ tướng chính phủ do trung ương phân công và Quốc hội đã bỏ phiếu bầu tôi làm nhiệm vụ Thủ tướng chính phủ. Tôi sẵn sàng chấp nhận, sẵn sàng chấp hành nghiêm túc mọi quyết định của Đảng, của Ban chấp hành Trung ương Đảng, của Quốc hội, cơ quan quyền lực cao nhất đối với tôi.

Thủ tướng trả lời đúng, vậy ai sai?

duong-t-quoc-250.jpg
Đại biểu Dương Trung Quốc (trái) và Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng. Source chinhphu.vn
Phản ứng của người xem truyền hình buổi chất vấn này thật khác nhau, người đồng tình với người đặt câu hỏi cho rằng Thủ tướng đang cố vòng vo tránh né câu trả lời. Tuy nhiên những Đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam đã có sẵn câu trả lời không khác gì của Thủ tướng. Một trong những ý kiến này là của ông Mai Thái Lĩnh, nguyên Phó chủ tịch Hội đồng Nhân Dân thành phố Đà Lạt giải thích tại sao câu trả lời của Thủ tướng là chính xác đối với thể chế hiện nay:

Tất cả những chức vụ này nó đã được quyết định từ khi đại hội Đảng. Đại hội Đảng bầu xong, ban Chấp hành Trung ương cử ra Bộ Chính trị và Bộ Chính trị cử ra những người đó còn Quốc hội chỉ làm một công việc là hợp thức hóa những gì Đảng đã sắp đặt. Hai nữa Quốc hội không do dân cử ra mà do Đảng sắp xếp trước rồi bắt người dân theo hình thức nào đó bầu lên cho nên Quốc hội này cũng là Quốc hội của Đảng.

Vì lý do đó mà người dân không có một tác động gì vào bộ máy lãnh đạo và bộ máy lãnh đạo cũng không chịu bất cứ trách nhiệm gì với người dân. Đó chính là vấn đề căn bản của thể chế Cộng sản và quyết định người nào làm chức gì do Bộ Chính trị chứ không do dân tác động được.

Trong 51 năm qua tôi không xin với Đảng cho tôi làm, cho tôi đảm nhiệm một chức vụ này hay một chức vụ khác và mặt khác thì tôi cũng không từ chối, không thối thoát bất cứ nhiệm vụ gì mà Đảng, nhà nước giao phó cho tôi.
Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng

Giáo sư Tương Lai, nguyên Viện trưởng Viện Khoa Học Xã hội Việt Nam phân tích thêm về cơ chế đã giao cho Tổng Bí Thư hầu như toàn bộ quyền hành trong mọi guồng máy của đất nước, từ đó để thấy rằng vị trí của Thủ tướng cũng không hơn gì một công chức, mọi quyết định không từ Quốc hội mà từ Đảng Cộng sản và vì vậy ông Thủ tướng không từ chức như người dân chờ đợi là điều bình thường:

Có một sự thật như thế này ông Tổng Bí thư có quyền to nhất thì không phải do dân bầu nhưng ông ấy quyết định tất cả. Ví dụ như thế này, Quốc hội chưa thông qua luật đất đai nhưng ông ấy tuyên bố thẳng thừng rằng đất đai vẫn là sở hữu toàn dân, đó là bất di bất dịch. Như vậy thì chuyện thảo luận luật đất đai của Quốc hội trở nên vô nghĩa bởi vì ông ấy đã tuyên bố trước.

Như thế có nghĩa là vấn đề sắp xếp như ông Thủ tướng phát biểu là hoàn toàn đúng, Đảng đặt đâu ông ấy ngồi đấy. Nếu Đảng phế truất ông ấy không làm thủ tướng nữa thì ông ấy cũng chấp nhận. Còn Đảng vẫn đặt ông ấy làm Thủ tướng thì ông ấy vẫn ngồi.

Cơ chế Đảng chỉ đạo cả ba nhánh Lập Pháp, Tư pháp và Hành pháp không phải người dân nào cũng biết. Sự tuyên truyền về vai trò cao nhất nước của Quốc hội đã ăn sâu vào tâm trí ngưới dân nên mỗi lần Quốc hội họp chất vấn là một lần niềm tin sẽ có sự thay đổi thay đổi khiến mọi người phấn chấn.

Ông Dương Trung Quốc là một trong số rất ít là đại biểu ngoài Đảng, tuy nhiên ông không hề mơ hồ về vai trò của Quốc hội đối với Đảng cầm quyền. Vì vậy câu hỏi ông đặt ra có thể nhằm mục đích khác: gợi ý cho người ngoài Đảng hiểu rõ quy trình hoạt động của Đảng Cộng sản Việt Nam trong vai trò lãnh đạo và sắp xếp nhân sự ở các vị trí cao nhất nước để từ đó người dân cảm nhận rõ hơn về những hy vọng của mình.

Quốc hội thiếu quyền lực

Ông Mai Thái Lĩnh thực tế hơn khi cho rằng Quốc hội phải thực sự do dân bầu lên thì đất nước mới có cơ hội thực hiện quyền dân chủ thực sự, mà một trong các quyền ấy là bãi nhiệm Thủ tướng:

Muốn làm được cái điều chính phủ chịu trách nhiệm trước dân thì trước hết Quốc hội phải là Quốc hội của người dân. Người dân thực sự bầu ra khi chính phủ đủ số phiếu tín nhiệm của người dân thì đuợc làm, còn nếu Quốc hội không tín nhiệm nữa thì chính phủ phải từ chức. Việc bãi chức Thủ tướng trong một chế độ đại nghị là rất dễ, do Quốc hội mà ra thôi. Quốc hội đó phải là Quốc hội của dân. Còn trong trường hợp hiện nay, kể cả hiến pháp sắp tới vẫn giữ chuyện Đảng độc quyền lãnh đạo rồi cũng sẽ đổ cho nhau vì lý do này lý do khác và cuối cùng không ai chịu trách nhiệm trước người dân cả.

Trong trường hợp hiện nay, kể cả hiến pháp sắp tới vẫn giữ chuyện Đảng độc quyền lãnh đạo rồi cũng sẽ đổ cho nhau vì lý do này lý do khác và cuối cùng không ai chịu trách nhiệm trước người dân cả.
Ông Mai Thái Lĩnh

Giáo sư Tương Lai nhận xét sâu hơn về điều mà ông gọi là tham nhũng quyền lực trong cách mà Đảng Cộng sản đang cầm quyền hiện nay:

Trả lời của ông Thủ tướng theo tôi nghĩ là chính xác. Vấn đề không phải thay đổi ông Thủ tướng, ông Chủ tịch Quốc hội hay Chủ tịch nước mà thay đổi thể chế mới là quan trọng. Cho nên trong tham nhũng thì tham nhũng về quyền lực mới là cái nguy hiểm nhất.

Câu hỏi và cách trả lời tuy khá rõ ràng và đã giải tỏa phần nào thắc mắc của người dân, tuy nhiên, một câu hỏi khác lớn hơn đã nảy sinh: khi Quốc hội không phải là cơ quan quyền lực nhất nước thì ai là người lập lại kỷ cương khi Đảng có khuynh hướng đi ngược lại với quyền lợi nhân dân đất nước?

Video: Đại biểu Quốc hội đề nghị Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng từ chức

Theo dòng thời sự:

Ý kiến (53)
  • In trang này
  • Chia sẻ
  • Email

khong muon neu ten

the che chinh tri nhu the nay thi lam sao dan giau nuoc manh duoc bac duong trung quoc neu mot y tuong rat moi nhung thua voi bac nguoi ta mua chuc chang duoc nua la noi chi toi chuyen tu bo chuc vu ho chi lo vo vet tai san cua dan vao tui cua ho thi doi nao ho chiu tu chuc

19/10/2013 10:42

Độc giả không muốn nêu tên

that khong nho VN lai co 1 nguoi lanh dao san sang ban nuoc

10/06/2013 01:44

Pham van Son

nơi gửi Hải Phòng

Đọc bài báo này mới biết " đài á châu tự do là một bọn bịp bợm lừa dân. Dẫn chứng lời nói người khác mà toàn bịa đặt. Tôi mà không xem buổi chất vấn hôm đó thì tôi cũng tin bài báo này rồi.

14/01/2013 13:48

Độc giả không muốn nêu tên

Cái chế độ này là chế độ xin-cho, cái cơ chế này là cơ chế xin-cho,... câu trả lời của ông TT như thế thật khó hiểu, ông không xin thì ai cho,... vì chế độ này không do dân làm chủ, người dân không được quyền bầu cử được người tài đức để bảo vệ quyền lợi của đất nước mình. vậy thì ai cho ông được ngồi cái ghế đó,...Soạn một tờ đơn dù là việc gì thì cũng là từ Đơn Xin trước tiên. vậy mà ông nói rằng ông không hề xin. xạo lồn

28/11/2012 11:30

ai van

nơi gửi sai gon

cho toi xin hoi ong TT nguyen tan dung.long tu trong va noi nhuc nha va vo liem si cua ong hien nay dang o dau ? mot nguoi chuc vu la thu tuong,nguoi mien nam.de cho mot nguoi mien bac chat van mot cau,keu thu tuong co van hoa Tu Chuc.vay ma van con lam chuc vu thu tuong.con nguoi nay khong biet cai nhuc nha va long tu trong va con nguoi vo liem si van lam viec cho dang csvn hien nay.nguoi doi dat cai ten khong co sai.Dung mat Heo.khong biet vo liem si la gi.tuy hien nay lam chuc vu thu tuong.ma dang lam viec trong su NGHI NGO cua quoc hoi.vay ma cung ham lam.that su het noi noi mot con nguoi vo liem si hien nay lam chuc vu thu tuong .giong ho cua ong nay chac cung vo liem si va vo hoc nen khong hieu gi het khi bi ong Quoc,chat van 2 cau

27/11/2012 17:41

Xem tất cả ý kiến.