Phóng viên Đỗ Hiếu của Ban Việt Ngữ Đài Á Châu Tự Do có mặt tại chỗ và tường trình các nội dung chính được trình bày và phân tích trong ngày hội thảo.

Công nghiệp hạt nhân

Diễn giả là ông Mycle Schneider, công dân Đức,  chuyên gia quốc tế về năng lượng và hạt nhân, từng là cố vấn cho các chánh phủ  và định chế quốc tế tại Hoa Kỳ, EU, Pháp, Đức, Nhật,  IAEA tức Cơ quan nguyên tử năng quốc tế, và  tổ chức UNESCO,  thuộc liên hiệp quốc.

Ông cũng đã có những buổi diễn thuyết ở Canada, Trung Quốc, Anh Quốc, vương quốc Bỉ, cùng nhiều nước khác.  Hiện ông sinh sống tại Paris, Pháp và  đây là lần đầu tiên đến Bangkok,  theo lời của chánh phủ và quốc hội Thái Lan.

Chủ đề chính của ngày làm việc là “Công Nghiệp Hạt Nhân toàn cầu năm 2009: sự hồi phục hay suy thoái?”.

Theo chương trình tổng quát thì trong những ngày kế tiếp,  sẽ bàn vấn đề “Lợi, hại, an toàn, rủi ro, sự cần thiết và vai trò của việc phát triển năng lượng hạt nhân trên thế giới, trong hiện tại và mai sau” .

Để tóm lược những điểm chủ yếu của sự ứng dụng và phát triển năng lượng hạt nhân, mà qua các tài liệu và dẫn chứng cụ thể do ông Mycle Schneider tổng hợp, thì hiện nay nhân loại chưa tích cực ủng hộ việc sử dụng năng lượng hạt nhân, với tỷ lệ thuận là 30% và tỷ lệ nghịch 70%, phóng viên Ban Việt Ngữ chúng tôi được ông dành vài phút để trình bày, giải thích thêm về khía cạnh chuyên môn, khi nói đến “năng lượng hạt nhân”, với các bạn nghe đài.

Trả lời câu hỏi,  “việc khai thác năng lượng hạt nhân trên thế  đang phát triển hay thụt lùi “?, ông Mycle Schneider đáp:

“Căn cứ vào số liệu cụ thể thì rõ ràng rằng chúng ta đang trong giai đoạn phải nói là tụt hậu (hay giật lùi) đối với việc sử dụng năng lượng hạt nhân, đây là một điều khá ngở ngàng,  bởi vì hàng ngày khi nghe các chương trình radio.

Xem TV, đọc báo, ai nấy đều nói tới chuyện cần phải phục hưng công nghiệp hạt nhân, có nghĩa nhà máy điện hạt nhân cần được xây dựng khắp nơi, tuy nhiên nếu quan sát thật kỹ thì từ 2 năm qua, các số liệu vẫn không thay đổi, chúng ta chưa thấy có thêm nhà máy điện hạt nhân nào được thật sự khởi động.

Theo tôi thì đây là một  công việc cấp thời mà các quốc gia cần phải thực hiện, tức là sớm thiết lập các nhà máy hạt nhân, hầu có thể thay thế dần những nhà máy đã quá cũ kỷ và sắp ngưng hoạt động, nói một cách đơn giản là “đã đến lúc nó tàn tạ rồi”.

Loài người đang phải đối phó với một sự thách thức chưa từng thấy, ai nấy cũng quả quyết là phải giảm thiểu việc khai thác năng lượng cổ điển, hầu làm quen dần với năng lượng hạt nhân.

Ô.Mycle Schneider

Mặt khác, tôi cho là cũng còn có cách có thể tạm thời kéo dài sự sống, tức là nới rộng thêm thời gian hoạt động của những nhà máy quá cũ, tuy nhiên nếu làm như vậy, chúng ta sẽ phải đối phó cùng lúc với một số rủi ro bất ngờ, gây phương hại đến sự an toàn, sinh mạng của mọi người, và nguyên tắc vừa nói sẽ rất khó thực hiện, vì lợi bất cập hại.”

Với kinh nghiệm của một chuyên gia quốc tế về năng lượng, một nhà tư vấn về hạt nhân được thế giới biết đến, khi nói về tương lai của công nghiệp hạt nhân, ông Mycle Schneider nhấn mạnh:

“Loài người hiện nay đang phải đối phó với một sự thách thức chưa từng thấy bao giờ, muôn người như một, ai nấy cũng quả quyết là phải giảm thiểu việc khai thác năng lượng cổ điển, có nghĩa là những thứ  thông dụng bấy lâu nay như than đá, dầu khí, chất thải để làm ra điện, và phải làm sao thực hiện cho bằng được quyết tâm đó,  trong vòng 20 năm tới, hầu làm quen dần  với năng lượng hạt nhân. 

Tuy nhiên cũng cần phải nói thêm là việc khai thác và ứng dụng hạt nhân có hai trở ngại đặt ra , thứ nhất là quá tốn kém về tài chánh, ngân khoản  và quá chậm chạp, xét về các yếu tố nghiên cứu kỹ thuật, hoạch định chương trình, thủ tục hành chánh, tiến trình xây dựng và đi vào hoạt động...  Bên cạnh những yếu tố vừa kể còn nhiều điều kiện khác như vấn đề chiến lược, binh bị,  an ninh, quốc phòng, xử lý chất thải, ngăn ngừa phóng xạ, bảo đảm y tế công cộng.

Hiện nay, dù luôn tìm cách giải tỏa những thách thức gây tác hại về môi sinh, nhưng năng lượng hạt nhân chưa có thể thay thế hay cạnh tranh được với các loại cổ điển, cho dù kết quả nghiên cứu cho thấy năng lượng hạt nhân có thể giảm thiểu từ 3 cho đến 20 lần khí thải Carbon vào môi trường.

Dù sao thì  muốn hay  không, theo thiển ý chúng tôi, rồi đây, nhân loại sẽ nhìn thấy lợi ích thực tiễn và lâu dài khi phát triển và sử dụng năng lượng của mai sau, tức là năng lượng hạt nhân. Tôi tin rằng, thế giới sẽ ý thức được quan niệm đó và  bằng đủ mọi cách, đạt đến giải pháp hữu hiệu, thiết thực và khả thi, đối với loài người, đây cũng là  một phương cách đối phó với hiện tượng trái đất nóng dần. ”

Trường hợp Việt Nam, Thái Lan

Trong phần thuyết trình, ông Mycle Schneider cho biết, hiện trên toàn cầu, mới có 31 quốc gia sử dụng năng lượng hạt nhân, và các nước xây dựng nhiều nhà máy hạt nhân nhất gồm có: Mỹ, Pháp, Nhật, Nga, Đức, Canada, Nam Hàn. Được biết, 6 nước được kể tên từ đầu, đều là những quốc gia có võ khí hạt nhân.

Đến nay, EU vẫn chưa ủng hộ kế hoạch phát triển năng lượng hạt nhân. Riêng ở Pháp, người dân còn sử dụng hơn 73% năng lượng thông thường, chỉ 16% dân số chuộng năng lượng hạt nhân.

Vậy năng lượng hạt nhân có cần thiết cho Thái Lan và Việt Nam, hai nước láng giềng, đều là thành viên ASEAN không, là câu hỏi chúng tôi đặt với tiến sĩ Kamol Takkabutr, phó tổng giam đốc công ty điện lực hoàng gia Thái Lan, từng du học, làm việc tại Pháp và nhiều lần công du Hoa Kỳ.

Ông Kamol nói:  “Đó là kế hoạch hàng đầu mà hai chánh phủ Bangkok và Hà Nội lâu nay vẫn đặt trọng tâm nghiên cứu, với nhóm chuyên gia về năng lượng hạt nhân của đôi bên. Riêng đối với xứ sở chúng tôi thì phải nói, việc thiết kế nhà máy điện hạt nhân là ưu tiên hàng đầu của giới lãnh đạo Bangkok.

Chúng ta cần học hỏi kinh nghiệm từ 3 đối tác Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc. Tôi tin chắc rằng họ vượt trội hơn chúng ta một đoạn đường khá xa. Nói một cách cụ thể là tới năm 2020, Việt Nam và Thái Lan mới có thể sánh được với tầm mức hiện nay, về hạt nhân đối với ba nước kể trên.

TS Kamol Takkabutr

Đó là nguyên nhân chính về sự có mặt của chuyên gia nguyên tử thượng hạng ông Mycle Schneider tại đây hôm nay. Ông cũng sẽ có buổi thuyết như hôm nay tại thượng viện Thái Lan và hội đồng năng lượng trực thuộc Phủ thủ tướng.

Xin nói thêm với qúy đài là, lâu nay chúng tôi đã có những buổi làm việc, bàn bạc, trao đổi song phương rất tích cực, hiểu quả với sự tham gia của các quan chức về khoa học, kỹ thuật, năng lượng, cấp thứ trưởng và tổng giám đốc từ Việt Nam sang.

Ngoài ra, trong những hội nghị thượng đỉnh ASEAN vừa qua và sắp tới tại Cha-Am, tổ chuyên gia Thái -Việt sẽ cùng làm việc với các đồng nghiệp Trung Quốc, Nhật bản, Hàn Quốc, vì đây là diễn đàn ASEAN+3, chúng ta cần học hỏi kinh nghiệm từ 3 đối tác này, vì nói về lãnh vực hạt nhân, tôi tin chắc rằng họ vượt trội hơn chúng ta một đoạn đường khá xa.

Nói một cách cụ thể là tới năm 2020, Việt Nam và Thái Lan mới có thể sánh được với tầm mức hiện nay, về hạt nhân đối với ba nước kể trên.”

Câu hỏi kế tiếp với Tiến sĩ Kamol Takkabutr, phó tổng giám đốc công ty điện lực hoàng gia Thái Lan, là liệu Thái lan và Việt Nam có triển vọng hay hứa hẹn gì trong chương trình phát triển năng lượng hạt nhân, ông giải thích:

“Nhất định là phải có chứ, vì thời đại ngày nay, chúng tôi cũng như các bạn đều cần phải có cái nhìn thực tiễn, có nghĩa làm sao đặt trọng tâm và chủ đích vào việc khai thác, phát triển, ứng dụng năng lượng hạt nhân, trong tương lai. Thái Lan, bây giờ còn dùng đến 70% dầu khí, than đá để làm ra điện. Hướng trước mặt là làm sao học hỏi, trao dồi kinh nghiệm và theo kịp bước tiến bộ của các quốc gia đi tiên phong.

Hiện nay, chúng tôi là thành viên của hội đồng hoàng gia phát triển năng lượng, đang dồn nỗ lực vào công cuộc nghiên cứu năng lượng hạt nhân, để đúc kết thành quả, đệ trình hội đồng chánh phủ vào năm 2010, với ý kiến là sẵn sàng ứng dụng và đặt nền móng cho kế hoạch phát triển năng lượng mới, cho đất nước chúng tôi.”

Vừa rồi là câu chuyện với ông Mycle Schneider, chuyên gia quốc tế về năng lượng và chính sách hạt nhân cùng với  tiến sĩ kỹ sư Kamol Takkabutr, phó tổng giám đốc công ty điện lực hoàng gia Thái Lan, tại cuộc hội thảo tổ chức ở thủ đô Bangkok Thái Lan.

Ý kiến của Bạn

Bạn có thể đưa ý kiến của mình vào khung phía dưới. Ý kiến của Bạn sẽ được RFA xem xét trước khi đưa lên trang web, do đó cần có thời gian. Vui lòng sớm quay lại để xem ý kiến của Bạn đã được đưa lên chưa.

Họ và tên (tuỳ chọn)

Nơi ở (tuỳ chọn)

Ý kiến