Quan điểm của Hoa Kỳ về tranh chấp ở Biển Đông

Tiểu ban Đông Á-Thái Bình Dương của Thượng viện Hoa Kỳ hôm 15-7 đã chất vấn 2 viên chức cao cấp của Bộ quốc phòng và Bộ ngoại giao về các phản ứng trước chiến luợc bành trướng của Trung Quốc.
Việt Long, phóng viên đài RFA
2009-07-17
Email
Ý kiến của Bạn
Chia sẻ
In trang này
  • In trang này
  • Chia sẻ
  • Ý kiến của Bạn
  • Email
Từ trái sang phải Ông Richard Cronin-Ông Daniel Blumenthal-Ông Peter Dutton
Từ trái sang phải Ông Richard Cronin-Ông Daniel Blumenthal-Ông Peter Dutton
Photo by Việt Long RFA

Chủ tọa buổi điều trần, Thượng nghị sĩ James Webb, Ch tch tiu ban Đông Á- Thái Bình Dương thuc U ban ngoi giao Thượng Vin Hoa Kỳ, gii thiu đ tài và trình bày quan đim ca U ban ngoi giao Thượng Vin Hoa Kỳ: 

“Đ tài hôm nay là nhng cuc tranh chp lãnh th-lãnh hi ti châu Á và tác đng ca vn đ ch quyn nơi đó đi vi khu vc và quyn li ca Hoa Kỳ. Không có mt vn đ nào khác châu Á mà đem ti nhng thách đ ln lao và phc tp cho Hoa Kỳ như nhng vn đ y”.

Bá ch bin đông?

Ngh sĩ James Webb nói tiếp, rng s tiến hoá ca Trung Quc v quân s, ngoi giao và kinh tế đã làm thay đi s thăng bng v cán cân kinh tế, giúp Trung Quc bành trướng nh hưởng chính tr. 

Trung Quc công b d án ng dn du t vùng Vnh Ba tư đem du v Vân Nam, không phi qua eo bin Malacca.  Trung Quc có d án khai thác bauxite hng t đô la ti Vit Nam, khiến tướng Võ Nguyên Giáp ca Vit Nam phi gi thư ng cho chính ph, yêu cu hoãn d án đó li. 

Trung Quc không nhng bành trướng nh hưởng kinh tế mà còn bnh trướng lãnh th, vi s ym tr ca nn quân s hin đi hoá. Hi quân Trung Quc phát trin kh năng vươn ra đi dương, vi lc lượng hin ti gm 241 tàu chiến ch lc, bao gm 60 tàu ngm.

Cái nếp đe do ca Trung Quc gây cn tr s phát trin kinh tế t do và công bng trong khu vc. Trung Quc mi bt gi các ngư ph Vit Nam gn Hoàng Sa và hăm do công khai đi vi các công ty M thăm dò du khí ti Bin Đông.

Ngh sĩ Jim Webb

Trung Quc có kế hoch hoàn tt chế to nhiu hàng không mu hm trước năm 2020, song song vi vic nhanh chóng hin đi hoá hm đi tàu ngm và tàu chiến đ gia tăng kh năng vuơn xa khi vùng duyên hi.  Tình trng này đt ra mt mi đe do đáng k cho thế cân bng đa dư chiến lược ti châu Á. 

Điu đáng quan tâm đc bit là nhng công b ch quyn ca Trung Quc bin ĐôngTrung Hoa và Nam Trung Hoa. Trung Quc đòi ch quyn các qun đo Senkaku, chiếm ch quyn ti Trường Sa và Hoàng Sa, chưa bao gi chu công nhn ch quyn ca Nht qun đo Ryukyu  trong đó có đo Okinawa. 

Nhng v tranh chp này tác đng nghiêm trng đến các nước trong khu vc.  Và ch có Hoa Kỳ mi có đ tm vóc và sc mnh đ đi phó vi thế bt quân bình do Trung Quc gây ra.  Hoa Kỳ b buc phi làm điu này đ duy trì thế quân bình đa dư chính tr trong khu vc.

Ngh sĩ Jim Webb nói tiếp, cái nếp đe do ca Trung Quc gây cn tr s phát trin kinh tế t do và công bng trong khu vc. Mt ví d là vic Trung Quc mi bt gi các ngư ph Vit Nam gn Hoàng Sa:

“... và s hăm do công khai đi vi các công ty M thăm dò du khí ti bin Nam Trung hoa.   Nhng v này làm rõ thêm mi nguy him trong vic thông thương đường bin và đánh cá, hn chế vic khai thác tài nguyên.   Không ai đi ng, nhng hành đng này s đe do s phn thnh ca khu vc.” 

Nghị sĩ James Webb, chủ toạ buổi điều trần
Nghị sĩ James Webb, chủ toạ buổi điều trần photo by Việt Long RFA
Trung Quc còn gây nguy him cho nn hoà bình và n đnh ca khu vc, tác đng đến Hoa Kỳ.  M đã phi hành đng bênh vc Đài Loan năm 1996. 

Nhng s kin xy ra vi lc lượng quân s ca Hoa Kỳ năm 2001, 2006, ri tháng ba và tháng 6 năm nay cho thy như Hoa Kỳ đi phó vi các vn đ trên bin như vi nhng đe da chíến thut, trong khi Trung Quc có v hành đng vi nhãn quan chiến luc. 

Sc mnh hi quân ca Trung Quc không th sánh vi Hoa Kỳ, nhưng khong cách đang dn dn ngn li, khi Bc Kinh bành trướng lc lượng, và Hoa Kỳ thì li ct gim. 

Mun gi v trí là mt quc gia châu Á Thái Bình Dương và mt quc gia hi dương, M phi đ mnh v ngoi giao cũng như quân s đ bo v quyn li ca Hoa Kỳ và quyn li ca các nước đng minh. 

Chính sách ca M

Ch tch tiu ban Đông Á- Thái Bình Dương ca Thượng Vin Hoa Kỳ yêu cu thành phn điu trn trình bày chính sách ca Hoa Kỳ trước nhng s phc tp ca nhng v tranh chp ch quyn lãnh hi ti bin Đông Vit Nam. 

Thành phn điu trn gm phó ph tá B trưởng ngoi giao Scott Marciel, và phó ph tá B trưởng quc phòng Robert Scher.  Thêm vào đó là ba nhà nghiên cu v ngoi giao và quc phòng ca các cơ s nghiên cu ti Washington.   

Ông Scott Marciel cũng là đi s Hoa Kỳ vi khi ASEAN, phát biu v quan đim ca hành pháp M trong nhng vn đ ti châu Á, nht là bin Đông, va được nói ti. 

Đường hàng hi Đông Á mang tính cách chiến luc quan trng đi vi Hoa Kỳ, và cn phi duy trì s n đnh, quỳên t do di chuyn, quyn t do trao đi thương mi hp pháp.  

Hoa Kỳ cũng không đng v phía nào trong cuc tranh chp y, không can d vào nhng tranh chp ch quyn lãnh th, cũng như v lãnh hi mà da trên b bin ca mi nước. 

Phó Ph tá B trưởng ngoi giao Scott Marciel

Chính sách ca Hoa Kỳ là duy trì s hin din v ngoi giao, thương mi và quân s đ bo v hoà bình và quyn li ca M  nơi này.  Chính sách này cũng nhm bo v s tôn trng lut bin quc tế, trong đó có Công ước Liên Hip Quc v lut bin.  

Phó Ph tá B trưởng ngoi giao Hoa Kỳ nói rng Hoa Kỳ ch trương gii quyết nhng tranh chp lãnh hi bng đường li hoà bình, tránh xung đt. 

Hoa Kỳ cũng không đng v phía nào trong cuc tranh chp y, không can d vào nhng tranh chp ch quyn lãnh th, cũng như v lãnh hi mà da trên b bin ca mi nước. 

Tuy nhiên Hoa Kỳ có mi quan tâm vế vic công b ch quyn nhng vùng lãnh hi không da vào đường b bin, không phù hp vi lut l quc tế. 

Hoa Kỳ kêu gi các bên t km chế, phn đi bin pháp vũ lc và hành đng hn chế quyn lưu thông trên bin.  

Tranh chấp Việt Nam – Trung Quốc

Hoa Kỳ lưu tâm đến v tranh chp gia Vit Nam và Trung Quc, vì Trung Quc đã đe do các công ty M thăm dò du khí Vit Nam.   M đã trn an Vit Nam v quyn kinh doanh ca các công ty M, và nêu thng vn đ này ti Bc Kinh. 

V nhng s kin không hay xy ra gia M vi Trung Quc, thì Washington đã xác đnh vi Bc Kinh rng quan đim ca h v lãnh hi không phù hp lut pháp quc tế, và Hoa Kỳ s tiếp tc hot đng trong hi phn quc tế như xưa nay.  Cách xác đnh ch quyn ca Trung Quc rt mù m và khó hiu. 

V vic tranh chp ch quyn lãnh hi, Hoa Kỳ kêu gi các nước gii quyết theo Công ước Liên Hip Quc v lut bin.   Sau cùng, b ngoi giao M tin rng Hoa Kỳ và Trung Quc s gii quyết được nhng đim bt đng trong mi quan h song phương qua đi thoi.

Phó ph tá B trưởng quc phòng Hoa Kỳ, đc trách Nam Á và Đông Nam Á, ông Robert Scher, tiếp li đi s Marciel, trình bày nhng ý kiến ca b quc phòng tương t như b ngoi giao v vn đ công b lãnh hi ca Trung Quc sai lut quc tế và mù m, bao bin. 

Hoa Kỳ s tiếp tc hot đng quân s trong vùng bin Nam Trung Hoa theo đúng lut quc tế như t trước ti nay.  Hoa Kỳ cũng duy trì quyn thông thương trên hi phn quc tế theo lut Liên Hip Quc, gi nhng quỳên li ca M trong khu vc này.

Phó ph tá B trưởng quc phòng Robert Scher

Ông xác đnh Hoa Kỳ s tiếp tc hot đng quân s trong vùng bin Nam Trung Hoa theo đúng lut quc tế như t trước ti nay.   Hoa Kỳ cũng duy trì quyn thông thương trên hi phn quc tế theo lut Liên Hip Quc, gi nhng quỳên li ca M trong khu vc này.

V vn đ tranh chp ch quyn Đông Á và Đông Nam Á, b quc phòng cũng không đng v phía nào.  Nhưng Hoa Kỳ khuyến khích gii quyết vn đ mt cách đa phương, và ch trương gi vng thanh thế ca Hoa Kỳ khu vc này.  Trong nhng sách lựơc quc phòng nơi đây, có kế hoch xây dng quan h an ninh vng chc hơn vi các nước đi tác trong khu vc:

“...t quan h v chính sách đến đi thoi v chiến lược, lên ti tm mc hot đng quân s, bng cách gia tăng kh năng quân s cho các nước đi tác.  Trong khi đó Hoa Kỳ cũng tăng cường hot đng ngoi giao quân s vi Trung Quc, gia tăng đi thoi đ tránh nguy cơ tính toán sai lm gây xung đt bt ng.”

Tr li câu hi ca ch tch tiu ban Đông Á Thái Bình Dương thuc U ban ngoi giao Thượng Vin M v vic Hoa Kỳ đã phn ng có tính cách chiến thut trước nhng hành vi cng rn ca Trung Quc trong chiến luc bành trướng, phó ph tá B trưởng quc phòng Hoa Kỳ Robert Scher nói rng nhng phn ng đó nm trong chiến lược ca Hoa Kỳ, là duy trì s hin din quân s, bo v quyn lưu thông đường thy theo lut pháp quc tế, đng thi áp dng bin pháp ngoi giao vi Trung Quc. 

Phó ph  tá Ngoi trưởng M Scott Marciel nói rng Vit Nam là nước chu nhiu áp lc nht vi Trung Quc trong vn đ tranh giành lãnh hi, và vn đ được nêu ra trong khi, nhưng ASEAN vi nguyên tc phi đng thun c 10 nước, đã không có mt đường li chung trong vn đ Trung Quc tranh giành lãnh hi. 

Hoa Kỳ t 2002 đã đ ngh ASEAN cùng nhau gii quyết vn đ lãnh hi vi Trung Quc như mt khi đng nht, nhưng vn chưa có kết qu.  Đi din b ngoi giao M nói, hành đng ca Hoa Kỳ nm trong lp trường trung lp trước nhng tranh chp trong khu vc.  

Sau các viên chc cao cp ca Washington, ba nhà nghiên cu trình bày nhiu khía cnh vê chiến lược đi dương ca Trung Quc cùng vi vn đ lãnh hi bin Đông, và đ ngh sách lựợc cho Hoa Kỳ. 

Chúng tôi s tường trình tiếp cùng quý v vào kỳ sau.

Ý kiến (1)
  • In trang này
  • Chia sẻ
  • Email

Độc giả không muốn nêu tên

VN hien nay nhu ca nam thot.TQ se cat tung phan mot,va se chia thit cho cac nuoc nao muon giup VN ,Theo TQ thi mat chu quyen dat nuoc,theo My thi mat Dang ,That tien thoi luong nang. Thoi danh tham nhung de co it von sau nay xai vay.

29/11/2009 21:17

Xem toàn trang