Phát hành trái phiếu cứu nguy kinh tế

2009-03-16

Tuần qua Ủy Ban Thường Vụ Quốc Hội loan báo đồng ý cho nhà nước phát hành thêm 11 ngàn 500 tỷ đồng bằng trái phiếu, nâng tổng số trái phiếu phát hành trong năm 2009 lên 55 ngàn tỷ đồng.

Nhiều đại biểu quốc hội cũng như kinh tế gia cho rằng việc phát hành ồ ạt trái phiếu sẽ gây nên tình trạng lãng phí và sẽ đẩy kinh tế Việt Nam trở lại thời kỳ lạm phát cũng như công nợ sẽ khiến ngân sách ngày càng thâm hụt.

Mặc Lâm phòng vấn GSTS Vũ Văn Hóa, Trưởng Khoa Kinh Tế Tài Chánh (Đại Học Quản Lý Kinh Doanh), để biết thêm ý kiến của một chuyên gia về vấn đề này.

Nhiều công trình thiếu vốn

Mặc Lâm : Thưa Giáo Sư, mới đây nhà nước đã được Quốc Hội thông qua việc phát hành thêm 11 ngàn 500 tỉ đồng bằng trái phiếu nữa để thúc đẩy nền kinh tế cũng như góp vào gói kích cầu mà nhà nước đang thực hiện. Giáo Sư có ý kiến gì về giải pháp tài chánh này, thưa ông?

Hiện nay có một số các công trình, đặc biệt là trên đường giao thông, các cầu lớn như ở thủ đô Hà Nội và một số tỉnh ở phía Nam, là hiện nay đang thiếu vốn. Do đó mà tôi cho rằng việc phát hành trái phiếu hiện nay nếu mà phát hành và thu về đủ và cấp cho các chủ đầu tư đó để đầu tư thì tôi cho rằng nó sẽ rất có hiệu quả.
GSTS Vũ Văn Hóa

GSTS Vũ Văn Hoá : Đúng là chủ trương bên chính phủ là muốn hút bớt một lượng tiền trong lưu thông về. Ý muốn nói là hiện nay tình trạng tiền trong lưu thông thì nhiều nhưng không biết đầu tư vào đâu, một phần thì - như anh biết đấy - bây giờ đầu tư vào thị trường vàng, thị trường chứng khoán thì nó dao động và người ta khó lường trước.

Trong chủ trương thì nói kích cầu của chính phủ khoảng độ trên 6 tỷ đôla, nếu mà tính chính thức ra thì đó là hơn 1 tỷ, nhưng mà nói chung cả vấn đề giảm thuế, hỗ trợ lãi suất, tất cả mọi thứ thì tính ra khoảng độ chừng 6 tỷ đôla.

Tôi cho đối với Việt Nam hiện nay như vậy cũng không phải là lớn, tuy nhiên, bây giờ hiện nay có một số các công trình, đặc biệt là trên đường giao thông, các cầu lớn như ở thủ đô Hà Nội và một số tỉnh ở phía Nam, là hiện nay đang thiếu vốn. Do đó mà tôi cho rằng việc phát hành trái phiếu hiện nay nếu mà phát hành và thu về đủ và cấp cho các chủ đầu tư đó để đầu tư thì tôi cho rằng nó sẽ rất có hiệu quả.

Mặc Lâm : Nhưng cũng có ý kiến từ đại biểu quốc hội K'Sor Phước (Chủ Nhiệm Hội Đồng Dân Tộc) và đại biểu Nguyễn Văn Thuận, (Chủ Nhiệm Ủy Ban Pháp Luật) lại cho rằng bộ Giao Thông, Bộ Quốc Phòng và Bộ Nông Nghiệp và Phát Triển Nông Thôn chưa có quyết định đầu tư mà vẫn lập kế hoạch xin cấp vốn. Giáo Sư có nghĩ rằng những lo âu này là có cơ sở hay không?

GSTS Vũ Văn Hoá : Theo tôi thì họ cũng có cơ sở nhưng họ không nhìn một cách rộng rãi. Thí dụ như các dự án của Bộ Quốc Phòng thì không thể công bố được. Thứ hai nữa là của Bộ Giao Thông Vận Tải  thì trước mắt là đã có rồi, bây giờ hoàn thành nốt cầu Thanh Trì thì cũng chưa xong, khởi công cầu qua sông Hồng ở Nhật Tân, rồi cầu Vình Tuy cũng chưa hoàn thành, tôi cho rằng các công trình hiện nay đang dở dang của chính phủ còn quá nhiều nhưng mà vốn thì nhỏ giọt.

Trên địa bàn Hà Nội và TP.HCM thì dư luận người ta đặt ra rằng tất cả các công trình cứ khởi công nhưng mà vốn thì nhỏ giọt, cho nên không thể đáp ứng được, cho nên tôi cho rằng nó cũng sẽ giúp cho việc tăng thêm vốn một cách có trọng điểm vào một số công trình lớn thì tôi cho là vẫn có hiệu quả. 

Mặc Lâm : Một số ý kiến của các nhà kinh tế cho rằng việc phát hành trái phiếu trong thời gian hiện nay với những tính toán có vẻ hời hợt của nhà nước sẽ gây ra tình trạng lãng phí kép. Giáo Sư có đồng ý với điều này không?

Vấn đề đặt ra là trái phiếu đó có phát hành và thu hồi được nhanh hay không, tức là phát ra mà bán được hết không. Thứ hai nữa là việc đó thì không hẳn là bán cho người dân bình thường, mà cái đó phần lớn là do các ngân hàng thương mại mua và sau đó ngân hàng sẽ cấp tiền cho chính phủ để đầu tư.
GSTS Vũ Văn Hóa

GSTS Vũ Văn Hoá : Đương nhiên có một số nhà kinh tế và một số người dân cho rằng đấy là một sự lãng phí kép, thế nhưng tôi nghĩ không hẳn là như vậy. Vấn đề đặt ra là trái phiếu đó có phát hành và thu hồi được nhanh hay không, tức là phát ra mà bán được hết không. T

hứ hai nữa là việc đó thì không hẳn là bán cho người dân bình thường, mà cái đó phần lớn là do các ngân hàng thương mại mua và sau đó ngân hàng sẽ cấp tiền cho chính phủ để đầu tư.

Nếu như trong giai đoạn hiện tại mà lợi dụng vào nguồn vốn của ngân hàng hiện có, bởi vì như chúng ta đã biết  tháng 8 - tháng 9 năm 2008 chúng ta phải thu hút với một lãi suất rất là cao là 19-20%, thì đến tháng 8 - tháng 9 năm nay cái số vốn di động với lãi suất cao đó mới đáo hạn, lúc đó ngân hàng thương mại cũng rất là lổ vốn ở chỗ hoàn trái đó.

Thế thì bây giờ việc phát hành trái phiếu chính phủ này, theo tôi, vẫn được chứ không như là ý kiến của một số nhà kinh tế nói rằng cái đó là lãng phí kép.

Tăng giá tiền đồng?

Mặc Lâm :  Ông Thống Đốc Ngân Hàng Nhà Nước Việt Nam vẫn cho rằng tỷ giá đồng bạc Việt Nam sẽ giữ vững ở mức hiện nay, nhưng xu hướng đi xuống của nền kinh tế toàn cầu hiện nay sẽ không cho phép điều đó xảy ra. Vậy khi đồng bạc Việt Nam mất giá thì lãi suất do bán trái phiếu bằng đôla sẽ tăng lên, nó cũng làm cho lạm phát có cơ hội phát triển. Giáo Sư có chia sẻ gì về những ý kiến này không?

GSTS Vũ Văn Hoá : Cái đó nó cũng tác động đến lạm phát nhưng theo tôi bây giờ nó có hai cái đích ở trong việc phát hành trái phiếu đợt này, và hiện tại theo như quy luật chung là đồng đôla Mỹ trên thị trường thế giới đang giảm giá nhưng tại thị trường Việt Nam thì nó luôn luôn tăng giá. Việc tăng giá đó có nhiều nguyên nhân.

Chúng tôi cho rằng hiện nay việc cung đôla trên thị trường Việt Nam là vẫn còn ít mà cầu thì vẫn còn nhiều, do đó mục tiêu của chính phủ khi phát hành trái phiều lần này là nhằm thu hút bớt đồng Việt Nam vào, như vậy nó cũng có cái tác động nhứt định đến tỷ giá giữa đôla Mỹ và đồng VN, tức là nó có thể làm cho đồng VN tăng giá thêm một chút, bởi vì hút bớt tiền trong lưu thông vào. Tôi cho rằng cái đó cũng không phải là gánh nặng nhiều lắm, nhưng mà theo tôi thì cũng là một cái đích.

Tôi nghĩ cái đích để phát hành trái phiếu thì vẫn có, nhưng việc thực hiện đến đâu và hiệu quả như thế nào thì tôi cho rằng cần phải thực hiện một cách mạnh vào và hai nữa là phải kiên quyết.

GSTS Vũ Văn Hóa

Một cái đích nữa, tức là cái này cũng làm cho tình trạng giá cả của Việt Nam có thể hạ thấp bớt đi, bởi vì hiện nay trong dân cư thì cũng còn nhiều tiền, không phải là ít tiền, nhưng mà hướng đầu tư vào đâu thì vẫn còn rất là lúng túng.

Có người muốn đầu tư vào vàng, nhưng mà nó bất ổn. Đầu tư vào chứng khoán thì cũng không được. Đầu tư nhà đất thì nó đang đóng băng. Cho nên bây giờ ít nhiều người ta cũng có thể tin tưởng vào trái phiếu của chính phủ.

Nếu ngân hàng có thể tăng thêm lãi suất tiền gửi một chút nữa, không phải bảy phẩy mấy phần trăm mà có thể lên tám hoặc chín phần trăm như là các năm 2006-2007, thì tôi cho rằng nó có thể tác động ít nhiều đến thị trường tiền tệ của Việt Nam, đến tỷ giá giữa đồng VN và đồng đôla của Hoa Kỳ.

Tôi nghĩ cái đích để phát hành trái phiếu thì vẫn có, nhưng việc thực hiện đến đâu và hiệu quả như thế nào thì tôi cho rằng cần phải thực hiện một cách mạnh vào và hai nữa là phải kiên quyết. Tôi nghĩ là như vậy. 

Ý kiến của Bạn

Bạn có thể đưa ý kiến của mình vào khung phía dưới. Ý kiến của Bạn sẽ được RFA xem xét trước khi đưa lên trang web, do đó cần có thời gian. Vui lòng sớm quay lại để xem ý kiến của Bạn đã được đưa lên chưa.





 
Radio Free Asia
2025 M Street NW, Suite 300
Washington DC 20036, USA
202-530-4900
vietweb@rfa.org