လူႛအခၾင့္အေရးေကာ္မရႀင္ ဖၾဲႚစည္းေရး စစ္အစိုးရ ဆန္ႛကဵင္ကန္ႛကၾက္

2007-07-27
အီးေမးလ္
မွတ္ခ်က္ေပးပါ
Share
ပံုႏွိပ္ပါ

killed_villagers_200px.jpg
ကရင္ဴပည္နယ္တၾင္ နအဖစစ္တပ္က သတ္ဴဖတ္ထားေသာ ကေလးသံုးဦးအပၝအဝင္ ႟ၾာသား ၁၂ဦး၏ အေလာင္းမဵား ဴဖစ္ပၝသည္။ လူႛအခၾင့္အေရး ခဵိႂးေဖာက္မႁမဵား ကဵႃးလၾန္ေနေသာ စစ္အစိုးရသည္ အာဆီယံ ပဋိညာဥ္စာခဵႂပ္တၾင္ လူႛအခၾင့္အေရး ေကာ္မရႀင္ဖဲၾႚစည္းေရးကို ဆန္ႛကဵင္ ကန္ႛကၾက္ေနပၝသည္။ (Photo: AFP)

အေရႀႚေတာင္အာရႀအသင္း႒ကီးရဲ့ ပဋိညာဥ္စာခဵႂပ္အရ လူႛအခၾင့္အေရး ေကာ္မရႀင္ ဖဲၾႚစည္းရမယ္ဆုိတဲ့ အဆုိဴပႂတင္ဴပခဵက္ကုိ ဴမန္မာစစ္အစုိးရက ကန္ႛကၾက္တယ္လုိႛ အာဆီယံ သံတမန္ေတၾက ေဴပာဆုိ လုိက္ပၝတယ္။

အာဆီယံ အေရႀႚေတာင္အာရႀအသင္း႒ကီးရဲ့ အေဴခခံစည္းမဵဥ္းအဴဖစ္ ဴပဌာန္းဖုိႛ ဴပင္ဆင္ေနတဲ့ ပဋိညာဥ္ စာခဵႂပ္မႀာ၊ လူႛအခၾင့္အေရးနဲႛ ပတ္သက္တဲ့ ေကာ္မရႀင္လုိ အဖဲၾႚမဵိႂး ဖဲၾႚစည္းဖုိႛကိစၤကုိ အာဆီယံ ႎုိင္ငံေတၾထဲက ပုိမုိလၾတ္လပ္႓ပီး သေဘာထား ေပဵာ့ေပဵာင္းတဲ့ ဖိလစ္ပုိင္၊ အင္ဒုိနီးရႀား ထုိင္း စတဲ့ ႎုိင္ငံေတၾက ေထာက္ခံေပမဲ့၊ ဴမန္မာစစ္အစုိးရကေတာ့ ကန္ႛကၾက္ေဳကာင္း အမည္မေဖာ္လုိတဲ့ အာဆီယံ သံတမန္ေတၾက ေဴပာဆုိခဲ့တာပၝ။

၁၉၆၇ ခုႎႀစ္ကတည္းက ဖဲၾႚစည္းခဲ့႓ပီး၊ သက္တမ္း ႎႀစ္ ၄၀ရႀိ႓ပီဴဖစ္တဲ့ အာဆီယံ အသင္း႒ကီးကုိ၊ ႎုိင္ငံတကာကိစၤေတၾ ေဆာင္႟ၾက္ရာမႀာ ပုိမုိအင္အားရႀိလာေရး ရည္႟ၾယ္႓ပီး၊ စည္းမဵဥ္းဥပေဒသေတၾကုိ အေဴခခံ ဖဲၾႚစည္းထားတဲ့ ခုိင္မာတဲ့ အဖဲၾႚတဖဲၾႚအဴဖစ္ တုိးဴမၟင့္ဖဲၾႚစည္းလုိေနဳကတာ ဴဖစ္ပၝတယ္။

ဒၝေဳကာင့္ အေဴခခံစည္းမဵဥ္းအဴဖစ္ ပဋိညာဥ္သေဘာတူညီခဵက္ကုိ ဴပဌာန္းဖိုႛ ဴပင္ဆင္ေနဳကတာပၝ။

ဒီ ပဋိညာဥ္စာတမ္းကုိ မူဳကမ္းဴပႂစု ဴပင္ဆင္ေနတာ ၉၀ ရာႎႁန္းေကဵာ္႓ပီးစီးေနပၝ႓ပီ၊ အဲဒၝေပမဲ့ လူႛအခၾင့္အေရးကိစၤနဲႛ ပတ္သက္တဲ့ အပုိင္းမႀာ ကဲၾလဲၾေနတာကုိေတာ့ အခုအထိ မေဴဖရႀင္းႎုိင္ေသးဘူးလုိႛ မူဳကမ္းဴပႂစုရာမႀာပၝဝင္တဲ့ အာဆီယံညီလာခံရဲ့ ေဴပာေရးဆုိခၾင့္ရႀိသူ မစၤတာ ကာ႟ုိ ခရစ္စတုိဘယ္ ကေဴပာပၝတယ္။

ဒီပဋိညာဥ္ စာတမ္းရဲ့ အႎႀစ္သာရတခုအေနနဲႛ လူႛအခၾင့္အေရး ကာကၾယ္ ေစာင့္ေရႀာက္ဖုိႛကိစၤ ထည့္သၾင္းေရးဟာ ဴမန္မာႎုိင္ငံလုိ လူႛအခၾင္အေရး ခဵိႂးေဖာက္တဲ့ ႎုိင္ငံေတၾပၝဝင္ေနတဲ့ အတၾက္ အထူး သတိထားေဆာင္႟ၾက္မဲ့ကိစၤ ဴဖစ္လာတယ္လုိႛ အာဆီယံေရးရာ ေဆာင္႟ၾက္ေနသူေတၾက ေဴပာဆုိပၝတယ္။

ႎုိင္ငံတကာရဲ့ ယုံဳကည္ေလးစားမႁ ပုိမုိရရႀိေစဖုိႛ အာဆီယံ လူႛအခၾင့္အေရး ေကာ္မရႀင္ဖဲၾႚစည္း႓ပီး ေဒသတၾင္း လူႛအခၾင့္အေရး ကာကၾယ္တာကုိ ဖိလစ္ပုိင္ အစုိးရအေနနဲႛ လုပ္ေဆာင္လုိတယ္လုိႛ ဖိလစ္ပုိင္ ႎုိင္ငံဴခားေရးဝန္႒ကီး အယ္ဘာတုိ ႟ုိဴမႃလုိက ဳကာသာပေတးေနႛက အတိအလင္း ေဴပာဆုိခဲ့ပၝတယ္။

အာဆီယံ ပဋိညာဥ္စာခဵႂပ္ပၝ စည္းမဵဥ္းေတၾဟာ အလၾန္ အေသးစိတ္ဴပန္ရင္လည္း မလႁပ္သာမလႀည့္သာ ခဵည္မိတုပ္မိသလုိ ဴဖစ္ႎုိင္သလုိ၊ သိပ္ေဝဝၝးလၾန္းရင္လည္း၊ ဘာမႀအလုပ္ဴဖစ္မႀာမဟုတ္ဘူးလုိႛ ဖိလစ္ပုိင္ ႎုိင္ငံဴခားေရးဝန္႒ကီးဌာနရဲ့ ေဴပာေရးဆုိခၾင့္ရႀိသူ မစၤတာ ကာ႟ုိ ခရစ္စတုိဘယ္ က ေဴပာပၝတယ္။

လူႛအခၾင့္အေရး ေကာ္မရႀင္ဖဲၾႚစည္းဖုိႛနဲႛ ပဋိညာဥ္စာတမ္းမႀာ လူႛအခၾင့္အေရး ကာကၾယ္ေရးကိစၤ ထည့္သၾင္းဖုိႛကုိ ဖိလစ္ပုိင္ႎုိင္ငံအေနနဲႛ လုံး၀ေလ႖ာ့ေပးမႀာမဟုတ္ဘူးလုိႛလည္း မစၤတာ ခရစ္စတုိဘယ္ ကေဴပာဆိုပၝတယ္။

ပဋိညာဥ္စာတမ္းမႀာ လူႛအခၾင့္အေရးေကာ္မရႀင္ဖဲၾႚစည္းေရး ဴပႍနာ အဴပင္၊ ေနာက္ထပ္ကဵန္ရႀိေနတဲ့ ဴပႍနာတခုကေတာ့ စည္းမဵဥ္းခဵိႂးေဖာက္တဲ့ ႎုိင္ငံေတၾကုိ ဘယ္လုိ အဴပစ္ေပးအေရးယူမလဲဆုိတဲ့ ဴပႍနာပဲ ဴဖစ္တယ္လုိႛ ေလ့လာသူေတၾကေဴပာဆုိပၝတယ္။

အာဆီယံအသင္း႒ကီးကုိ စည္းမဵဥ္းဥပေဒသေတၾနဲႛ ပုိမုိခုိင္မာတဲ့ အဖဲၾႚ႒ကီးဴဖစ္လာေရးမႀာ၊ အဖဲၾႚဝင္ႎုိင္ငံေတၾမႀာႎုိင္ငံေရးအရ အုပ္ခဵႂပ္ေရးပုံစံ တိတိကဵကဵ သတ္မႀတ္တာမဵိႂး ပဋိညာဥ္စာခဵႂပ္မႀာ ထည့္သၾင္းႎုိင္လိမ့္မယ္လုိႛ ေမ႖ာ္လင့္ေဳကာင္း အာဆီယံ ထိမ္တန္းအရာရႀိတဦး ကေဴပာဆုိခဲ့ပၝတယ္။

ဒီ ပဋိညာဥ္ သေဘာတူညီခဵက္ဟာ အာဆီယံအဖဲၾႚအတၾင္း ႎုိင္ငံအခဵင္းခဵင္း ဆက္ဆံေရးအတၾက္ အေဴခခံစည္းမဵဥ္းေတၾ သတ္မႀတ္ေပးလုိက္တာ ဴဖစ္သလုိ၊ သက္ဆုိင္ရာ အစုိးရေတၾအေနနဲႛ ကုိယ့္တုိင္းဴပည္တၾင္းမႀာလည္း ဘယ္လုိဘယ္ပုံစံနဲႛ အုပ္ခဵႂပ္ေနသလဲ ဆုိတာကုိ အဆင့္အတန္း သတ္မႀတ္ရာလည္း ေရာက္တယ္လုိႛ အဲဒီ အာဆီယံ အရာရႀိကေဴပာပၝတယ္။

အာဆီယံအသင္း႒ကီးအေနနဲႛ အႎႀစ္ ၄၀ သက္တမ္းရႀိ႓ပီးတဲ့ေနာက္ ဥေရာပသမဂၢ အဖဲၾႚပုံစံမဵိႂး ေဴပာင္းလဲေရးမႀာ အခုဴပဌာန္းဖုိႛ ဴပင္ဆင္ေနတဲ့ ပဋိညာဥ္စာခဵႂပ္က အမဵား႒ကီး အေထာက္အကူဴဖစ္ႎုိင္ေပမဲ့၊ ဴမန္မာႎုိင္ငံလုိ စစ္အာဏာရႀင္႒ကီးစုိးတဲ့ ႎုိင္ငံအေနနဲႛလုိက္ပၝ ေဴပာင္းလဲႎုိင္ပၝမလားဆုိတာ ေမးခၾန္းထုတ္စရာ ဴဖစ္ေနတယ္လုိႛ အကဲခတ္ ေဴပာဆုိေနတာေတၾလည္း ရႀိေနပၝတယ္။

ဖိလစ္ပိုင္ႎုိ္င္ငံ မနီလာ႓မိႂႚမႀာ စ႓ပီးကဵင္းပေနတဲ့ အာဆီယံ ႎို္င္ငံဴခား ေရးဝန္႒ကီးမဵား အစည္းအေဝးမတိုင္ခင္ အ႒ကိႂကဵင္းပတဲ့ အဆင့္ဴမင့္အရာရႀိေတၾရဲ့ အစည္းအေဝးမႀာ ဴမန္မာကိုယ္စားလႀယ္က အာဆီယံ လူႛအခၾင့္အေရးေကာ္မရႀင္ ေပၞေပၝက္လာေရး ကိစၤကို တားဆီးမႀႁေတၾ ဴပႂလုပ္ခဲ့တာနဲႛ ပတ္သက္လိုႛ အစည္းအေဝးဴပႂလုပ္ရာ မနီလာ႓မိႂႚကို ဦးတင္ေအာင္ခိုင္က ဆက္သၾယ္႓ပီး အစည္းအေဝးကဵင္းပေရးေကာ္မတီနဲႛ အတူ သံုးသပ္သူေတၾရဲ့ အဴမင္ေတၾကို ဆက္သၾယ္ေမးဴမန္းထားပၝတယ္။

ဆက္စပ္သတင္းမဵား

ကြန္မင့္မ်ား (0)
Share
ဆိုက္တခုလံုးသို႔